संतोष मुंढे | Agrowon

संतोष मुंढे

Picture: 
काळीमिरीच्या वेली आधारवृक्षांवर व्यवस्थित चढवून घ्याव्यात.

अविरत कष्टातून सिंचन, अर्थकारणाला दिले स्थैर्य
मंगळवार, 18 सप्टेंबर 2018

एकत्र बसून घेतात निर्णय
मते कुटुंबीय शेती वा कुटुंबातील कोणताही निर्णय एकत्र बसूनच घेतात. प्रत्येकाचे मत जाणून घेण्याला महत्त्व दिले जाते. प्रत्येकाची जबाबदारी निश्चित होते आणि ती यशस्वी करण्याचा तो प्रयत्न करतो. आमच्या कुटुंबाची हीच खरी ताकद असल्याचे मते बंधू सांगतात.

एकत्र बसून घेतात निर्णय
मते कुटुंबीय शेती वा कुटुंबातील कोणताही निर्णय एकत्र बसूनच घेतात. प्रत्येकाचे मत जाणून घेण्याला महत्त्व दिले जाते. प्रत्येकाची जबाबदारी निश्चित होते आणि ती यशस्वी करण्याचा तो प्रयत्न करतो. आमच्या कुटुंबाची हीच खरी ताकद असल्याचे मते बंधू सांगतात.

टॅग्स

फोटो गॅलरी

कपाशीतील कीड नियंत्रणासाठी शेतकऱ्याचा आगळा प्रयोग
मंगळवार, 4 सप्टेंबर 2018

अशा प्रयोगामुळे रसशोषण करणाऱ्या किडींचे विशेषतः मावा, पांढरी माशी यांचे नियंत्रण शक्य आहे. या प्रयोगातून कोणती हानी नाही. हा प्रयोग केल्यानंतर सायंकाळच्या वेळी पिकात निंबोळी अर्काची फवारणी घ्यावी.
- डाॅ. पी. आर. झंवर, प्रमुख, कीटकशास्त्र विभाग, वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठ​

अशा प्रयोगामुळे रसशोषण करणाऱ्या किडींचे विशेषतः मावा, पांढरी माशी यांचे नियंत्रण शक्य आहे. या प्रयोगातून कोणती हानी नाही. हा प्रयोग केल्यानंतर सायंकाळच्या वेळी पिकात निंबोळी अर्काची फवारणी घ्यावी.
- डाॅ. पी. आर. झंवर, प्रमुख, कीटकशास्त्र विभाग, वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठ​

टॅग्स

फळबागेतून शेती केली शाश्वत
रविवार, 2 सप्टेंबर 2018

औरंगाबादमध्ये पोलिस खात्यामध्ये पोलिस नाईक पदावर कार्यरत असलेल्या रमेश लक्ष्मण शिंदे यांनी शेतीमध्ये वेगळेपण जपले आहे. रमेश शिंदे यांनी माळीवाडी (ता. अंबड, जि. जालना) येथील वडिलोपार्जित शेतीमध्ये कुटुंबाच्या मदतीने डाळिंब आणि शेवगा लागवड केली. परिसरातील शेतकऱ्यांच्या सहकार्याने डाळिंब उत्पादक गटाची सुरवात केली. डाळिंब आणि शेवगा पिकाच्या काटेकोर नियोजनातून रमेश शिंदे यांनी शाश्वत उत्पन्नाची दिशा पकडली आहे.

औरंगाबादमध्ये पोलिस खात्यामध्ये पोलिस नाईक पदावर कार्यरत असलेल्या रमेश लक्ष्मण शिंदे यांनी शेतीमध्ये वेगळेपण जपले आहे. रमेश शिंदे यांनी माळीवाडी (ता. अंबड, जि. जालना) येथील वडिलोपार्जित शेतीमध्ये कुटुंबाच्या मदतीने डाळिंब आणि शेवगा लागवड केली. परिसरातील शेतकऱ्यांच्या सहकार्याने डाळिंब उत्पादक गटाची सुरवात केली. डाळिंब आणि शेवगा पिकाच्या काटेकोर नियोजनातून रमेश शिंदे यांनी शाश्वत उत्पन्नाची दिशा पकडली आहे.

टॅग्स

फोटो गॅलरी

टाकाऊ घटकांपासून दर्जेदार ‘व्हर्मीव्हॉशची’ निर्मिती
सोमवार, 27 ऑगस्ट 2018

बुद्धीचा कल्पक व कार्यक्षम वापर करून जयकिसन शिंदें (वरूडी, जि. जालना) येथील अल्पभूधारक शेतकऱ्याने शुद्ध, गाळणी केलेले व्हर्मीव्हॉश अर्थात गांडूळखत पाणी तयार करण्याचे सुलभ तंत्र विकसित केले आहे. विशेष म्हणजे हे तंत्र तयार करण्यासाठी टाकाऊ वस्तूंचा उपयोग झाला असून त्यासाठी अत्यंत अल्प खर्च आला आहे. सेंद्रिय घटकांमधील आवश्यक घटक असलेले व्हर्मीव्हॉश शेतकऱ्यांसाठी उपयुक्त असून शेतकऱ्यांसाठी ते पुरेशा प्रमाणात आपण उपलब्ध करू असे शिंदे म्हणतात.
 

बुद्धीचा कल्पक व कार्यक्षम वापर करून जयकिसन शिंदें (वरूडी, जि. जालना) येथील अल्पभूधारक शेतकऱ्याने शुद्ध, गाळणी केलेले व्हर्मीव्हॉश अर्थात गांडूळखत पाणी तयार करण्याचे सुलभ तंत्र विकसित केले आहे. विशेष म्हणजे हे तंत्र तयार करण्यासाठी टाकाऊ वस्तूंचा उपयोग झाला असून त्यासाठी अत्यंत अल्प खर्च आला आहे. सेंद्रिय घटकांमधील आवश्यक घटक असलेले व्हर्मीव्हॉश शेतकऱ्यांसाठी उपयुक्त असून शेतकऱ्यांसाठी ते पुरेशा प्रमाणात आपण उपलब्ध करू असे शिंदे म्हणतात.
 

टॅग्स

फोटो गॅलरी

रेशीम उद्योगाने आणली कौटुंबिक स्थिरता
शनिवार, 25 ऑगस्ट 2018

पूर्वी पूरक म्हणून सुरू केलेला रेशीम उद्योग आता मुख्य बनला आहे. कुटुंबाच्या साडेतीन एकर शेतीपैकी तीन एकरांवर तुतीची चार वर्षांपासून लागवड केली जाते. पत्नी वैशाली यांच्या साथीने चालविलेल्या चॉकी सेंटरमुळे कुटुंबातील सर्वांच्या हाताला काम मिळते आहे. कुटुंबाला कार्यकुशल बनवत आर्थिक स्थिरता आणण्याचं काम याच रेशीम उद्योगानं केल्याचं औरंगाबाद जिल्ह्यात फूलंब्री तालुक्‍यातील डोंगरगाव कवाड येथील विजय डकले अभिमानाने सांगतात. 

पूर्वी पूरक म्हणून सुरू केलेला रेशीम उद्योग आता मुख्य बनला आहे. कुटुंबाच्या साडेतीन एकर शेतीपैकी तीन एकरांवर तुतीची चार वर्षांपासून लागवड केली जाते. पत्नी वैशाली यांच्या साथीने चालविलेल्या चॉकी सेंटरमुळे कुटुंबातील सर्वांच्या हाताला काम मिळते आहे. कुटुंबाला कार्यकुशल बनवत आर्थिक स्थिरता आणण्याचं काम याच रेशीम उद्योगानं केल्याचं औरंगाबाद जिल्ह्यात फूलंब्री तालुक्‍यातील डोंगरगाव कवाड येथील विजय डकले अभिमानाने सांगतात. 

टॅग्स

पाऊस आला; पण त्यानं नुकसान टळलं का?
सोमवार, 20 ऑगस्ट 2018

झळा दुष्काळाच्याः जिल्हा जालना

जालना जिल्ह्यात जून, जुलै आणि ऑगस्टमधील पहिल्या पंधरवड्यातील पावसाचे प्रमाण पाहता याला पावसाळा म्हणाव का, असा प्रश्न शेतकऱ्यांना पडला होता. गुरुवार(ता. १६)नंतर पावसानं जिल्ह्यात हजेरी लावली खरी, पण आता महिनाभराच्या खंडाचा कोणत्या पिकांना नेमका किती फटका बसला? पावसामुळे फायदा झाला तर तो किती होईल? नुकसान भरून निघेल का? अशा शंका शेतकरी उपस्थित करत आहेत.

झळा दुष्काळाच्याः जिल्हा जालना

जालना जिल्ह्यात जून, जुलै आणि ऑगस्टमधील पहिल्या पंधरवड्यातील पावसाचे प्रमाण पाहता याला पावसाळा म्हणाव का, असा प्रश्न शेतकऱ्यांना पडला होता. गुरुवार(ता. १६)नंतर पावसानं जिल्ह्यात हजेरी लावली खरी, पण आता महिनाभराच्या खंडाचा कोणत्या पिकांना नेमका किती फटका बसला? पावसामुळे फायदा झाला तर तो किती होईल? नुकसान भरून निघेल का? अशा शंका शेतकरी उपस्थित करत आहेत.

टॅग्स

झळा दुष्काळाच्या : शेतशिवार सुने... केवळ बुजगावणी उभी
मंगळवार, 14 ऑगस्ट 2018

मोसंबीची तीनशे झाडं. दीड महिन्यापासून पाणी नाही. खेर्डा प्रकल्प उशाला पणं त्याला पाणीचं नाही. त्यामुळं मोसंबीचं डोळ्यादेखत नुकसान व्हतयं. दीड एकर ऊस गेला, खायासाठी थोडी बाजरी टाकली ती पणं गेली. ते पाहण्याबिगर हाती काही नाही.
- दादासाहेब पांगरे, खेर्डा ता. पैठण, जि. औरंगाबाद.

मोसंबीची तीनशे झाडं. दीड महिन्यापासून पाणी नाही. खेर्डा प्रकल्प उशाला पणं त्याला पाणीचं नाही. त्यामुळं मोसंबीचं डोळ्यादेखत नुकसान व्हतयं. दीड एकर ऊस गेला, खायासाठी थोडी बाजरी टाकली ती पणं गेली. ते पाहण्याबिगर हाती काही नाही.
- दादासाहेब पांगरे, खेर्डा ता. पैठण, जि. औरंगाबाद.

टॅग्स

मोसंबी, डाळिंबाच्या दरात चढउतार
मंगळवार, 14 ऑगस्ट 2018

औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये गत आठवडाभरात मोसंबी आणि डाळिंबाच्या दरात चढउतार पाहायला मिळाला. विविध मागण्यांसाठी सुरू असलेल्या आंदोलनाचाही बाजारातील आवकेवर, आलेल्या मालाच्या उचलीवर व त्या अनुषंगाने दरावर परिणाम होत असल्याची माहिती सूत्रांनी दिली.

औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये गत आठवडाभरात मोसंबी आणि डाळिंबाच्या दरात चढउतार पाहायला मिळाला. विविध मागण्यांसाठी सुरू असलेल्या आंदोलनाचाही बाजारातील आवकेवर, आलेल्या मालाच्या उचलीवर व त्या अनुषंगाने दरावर परिणाम होत असल्याची माहिती सूत्रांनी दिली.

टॅग्स

संपूर्ण स्वयंचलित नियंत्रित शेतीचे उभारले प्रारूप
सोमवार, 13 ऑगस्ट 2018

संपूर्ण नियंत्रित पद्धतीने पिकाची वाढ करण्याच्या उद्देशाने औरंगाबाद येथील राजेंद्र फुफाटे यांनी प्रारूप सयंत्र तयार केले आहे. हायड्रोपोनिक्स तंत्रज्ञान, स्वयंचलित सिंचन, तापमान व आर्द्रता नियंत्रण व्यवस्था, कृत्रिम प्रकाशाने प्रकाश संश्लेषणात वाढ करणे, अशा अनेक तत्त्वांचा एकत्रित वापर त्यांनी त्यात केला आहे.
 

संपूर्ण नियंत्रित पद्धतीने पिकाची वाढ करण्याच्या उद्देशाने औरंगाबाद येथील राजेंद्र फुफाटे यांनी प्रारूप सयंत्र तयार केले आहे. हायड्रोपोनिक्स तंत्रज्ञान, स्वयंचलित सिंचन, तापमान व आर्द्रता नियंत्रण व्यवस्था, कृत्रिम प्रकाशाने प्रकाश संश्लेषणात वाढ करणे, अशा अनेक तत्त्वांचा एकत्रित वापर त्यांनी त्यात केला आहे.
 

टॅग्स

फोटो गॅलरी

ग्रामविकासासह सुधारीत शेतीपद्धती साकारलेले बोरगाव अर्ज
गुरुवार, 9 ऑगस्ट 2018

औरंगाबाद जिल्ह्यातील फुलंब्री तालुक्‍यातील बोरगाव अर्ज (गणपती) येथील ग्रामस्थांच्या दिवसाची सुरवात गावालगत असलेल्या भव्य मंदिरातील आराध्य गणरायाच्या दर्शनाने होते. व्यसनमुक्‍ती, तंटामुक्‍ती, हागणदारीमुक्‍ती याद्वारे गावाने विकासाच्या दिशेने वाटचाल केली आहे. ग्रामविकासाला सुधारीत शेतीची जोड व पूरक उद्योगांची कास धरल्याने गावशिवार खऱ्या अर्थाने समृद्ध होण्यास मदत होत आहे.

औरंगाबाद जिल्ह्यातील फुलंब्री तालुक्‍यातील बोरगाव अर्ज (गणपती) येथील ग्रामस्थांच्या दिवसाची सुरवात गावालगत असलेल्या भव्य मंदिरातील आराध्य गणरायाच्या दर्शनाने होते. व्यसनमुक्‍ती, तंटामुक्‍ती, हागणदारीमुक्‍ती याद्वारे गावाने विकासाच्या दिशेने वाटचाल केली आहे. ग्रामविकासाला सुधारीत शेतीची जोड व पूरक उद्योगांची कास धरल्याने गावशिवार खऱ्या अर्थाने समृद्ध होण्यास मदत होत आहे.

टॅग्स

फोटो गॅलरी