सतीश कुलकर्णी | Agrowon

सतीश कुलकर्णी

Picture: 
काळीमिरीच्या वेली आधारवृक्षांवर व्यवस्थित चढवून घ्याव्यात.

अल्पभूधारकांसाठी अधिक स्वस्त, कार्यक्षम यंत्रांची गरज
सोमवार, 9 जुलै 2018

भारतामध्ये अल्पभूधारक शेतकऱ्यांना परवडतील अशी यंत्रे, अवजारे व तंत्रज्ञानाची गरज आहे. त्यासाठी किर्लोस्कर उद्योग समूह १३३ वर्षांपासून कार्यरत आहे. राज्यामध्ये पहिला लोखंडी नांगर तयार करणाऱ्या किर्लोस्कर ऑइल इंजिन्स लि.च्या धोरण आणि कृषी व्यवसायाचे उपाध्यक्ष अँटोनी चेरुकरा यांच्याशी केलेली बातचीत...

भारतामध्ये अल्पभूधारक शेतकऱ्यांना परवडतील अशी यंत्रे, अवजारे व तंत्रज्ञानाची गरज आहे. त्यासाठी किर्लोस्कर उद्योग समूह १३३ वर्षांपासून कार्यरत आहे. राज्यामध्ये पहिला लोखंडी नांगर तयार करणाऱ्या किर्लोस्कर ऑइल इंजिन्स लि.च्या धोरण आणि कृषी व्यवसायाचे उपाध्यक्ष अँटोनी चेरुकरा यांच्याशी केलेली बातचीत...

टॅग्स

यांत्रिकीकरणाचे ग्रामीण जीवनावरील परिणाम
शुक्रवार, 30 मार्च 2018

यंत्राने अनेक कामे सोपी आणि वेगाने होत असल्याने यांत्रिकीकरणाचा वेग कृषी क्षेत्रामध्येही वाढत आहे. वाढत्या यांत्रिकीकरणाचे ग्रामीण भागातील जीवनावर अनेक परिणाम होत आहेत. त्याचा वेध घेण्याचा हा प्रयत्न.

यंत्राने अनेक कामे सोपी आणि वेगाने होत असल्याने यांत्रिकीकरणाचा वेग कृषी क्षेत्रामध्येही वाढत आहे. वाढत्या यांत्रिकीकरणाचे ग्रामीण भागातील जीवनावर अनेक परिणाम होत आहेत. त्याचा वेध घेण्याचा हा प्रयत्न.

टॅग्स

तेहेतीस वर्षांपासून ‘बोन्साय’ कलेचा ध्यास
बुधवार, 21 फेब्रुवारी 2018

पुणे येथील प्राजक्ता काळे यांनी ३३ वर्षांपासून बोन्साय निर्मितीचा ध्यास घेतला आहे. तीन हजारांहून अधिक बोन्साय कलाकृती त्यांनी अथक प्रयत्नांतून तयार केल्या आहेत. आंतरराष्ट्रीय पातळीवर या कलेला ओळख आणि विस्तार करण्यासाठी त्यांनी कंबर कसली आहे. या ध्यासापोटीच आजवर एकही बोन्साय विकले नाही.   

पुणे येथील प्राजक्ता काळे यांनी ३३ वर्षांपासून बोन्साय निर्मितीचा ध्यास घेतला आहे. तीन हजारांहून अधिक बोन्साय कलाकृती त्यांनी अथक प्रयत्नांतून तयार केल्या आहेत. आंतरराष्ट्रीय पातळीवर या कलेला ओळख आणि विस्तार करण्यासाठी त्यांनी कंबर कसली आहे. या ध्यासापोटीच आजवर एकही बोन्साय विकले नाही.   

टॅग्स

फोटो गॅलरी

आधुनिक हरितगृह शेतीला भरघोस तरतुदींची अपेक्षा
मंगळवार, 20 फेब्रुवारी 2018

प्रचंड भांडवली गुंतवणूक असलेल्या हरितगृह क्षेत्रातील जोखीम कमी करण्यासाठी राज्य शासनाने पुढाकार घेण्याची गरज आहे. ही जोखीम भांडवल, अनुदानातील भेदभाव, पुरेसे विमासंरक्षण नसणे आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे हरितगृहातील फुलशेतीसाठी लेबल क्लेम उपलब्ध नसणे यातून वाढत आहे. या मुद्द्यावर अर्थसंकल्पात भरघोस तरतूद करण्याची आवश्यकता आहे. निर्यातक्षम शेतीला चालना देण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय ‘ट्रेडर, ब्रीडर आणि ग्रोअर’ यांची परिषद आयोजनाची गरज आहे.
 

प्रचंड भांडवली गुंतवणूक असलेल्या हरितगृह क्षेत्रातील जोखीम कमी करण्यासाठी राज्य शासनाने पुढाकार घेण्याची गरज आहे. ही जोखीम भांडवल, अनुदानातील भेदभाव, पुरेसे विमासंरक्षण नसणे आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे हरितगृहातील फुलशेतीसाठी लेबल क्लेम उपलब्ध नसणे यातून वाढत आहे. या मुद्द्यावर अर्थसंकल्पात भरघोस तरतूद करण्याची आवश्यकता आहे. निर्यातक्षम शेतीला चालना देण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय ‘ट्रेडर, ब्रीडर आणि ग्रोअर’ यांची परिषद आयोजनाची गरज आहे.
 

टॅग्स

फोटो गॅलरी

‘बनेश्वर’च्या हुरड्याची लज्जतच न्यारी !
सोमवार, 1 जानेवारी 2018

ज्वारीचा हुरडा, त्यासोबत लसणाची किंवा कारळ्याची चटणी या मेन्यूचे नुसते नाव काढले तरी अनेकांच्या तोंडाला पाणी सुटते. कधीतरी लहाणपणी शेतात हुंदडून खाल्लेल्या हुरड्याच्या आठवणीने शहरी लोकांच्या आठवणी हुळहुळ्या बनतात. ज्वारीचा हुरडा तयार होण्याची लोक वाट पाहत असतात. या बाबीचा उपयोग करून आपला शेतीव्यवसाय फायदेशीर करण्याची कल्पना राबवली आहे ती पुणे जिल्ह्यातील नसरापूर (ता. भोर) येथील कृष्णा सोपान फडतरे यांनी.

ज्वारीचा हुरडा, त्यासोबत लसणाची किंवा कारळ्याची चटणी या मेन्यूचे नुसते नाव काढले तरी अनेकांच्या तोंडाला पाणी सुटते. कधीतरी लहाणपणी शेतात हुंदडून खाल्लेल्या हुरड्याच्या आठवणीने शहरी लोकांच्या आठवणी हुळहुळ्या बनतात. ज्वारीचा हुरडा तयार होण्याची लोक वाट पाहत असतात. या बाबीचा उपयोग करून आपला शेतीव्यवसाय फायदेशीर करण्याची कल्पना राबवली आहे ती पुणे जिल्ह्यातील नसरापूर (ता. भोर) येथील कृष्णा सोपान फडतरे यांनी.

टॅग्स

फोटो गॅलरी

सातत्यपूर्ण प्रयोगातून शेती जाईल सेंद्रिय शाश्‍वततेकडे
सोमवार, 13 नोव्हेंबर 2017

शेतीमध्ये समस्या खूप आहेत. त्यावर मात करण्यासाठी शास्त्रीय पद्धतीने प्रयोग करण्याची आवश्यकता आहे. शेतीमध्ये शाश्वतता आणण्यासाठी विविध सेंद्रिय पद्धतींचे प्रयोग आनंद चोरडिया यांनी आपल्या शेतीमध्ये केले आहेत. शेतीमध्ये काटेकोर सेंद्रिय पद्धतीचा अवलंब, पिकाचा आर्थिक ताळेबंद, सातत्याने घेतला जाणारा आढावा आणि प्रयोग यातून आपली सेंद्रिय शेती फुलवली आहे.

शेतीमध्ये समस्या खूप आहेत. त्यावर मात करण्यासाठी शास्त्रीय पद्धतीने प्रयोग करण्याची आवश्यकता आहे. शेतीमध्ये शाश्वतता आणण्यासाठी विविध सेंद्रिय पद्धतींचे प्रयोग आनंद चोरडिया यांनी आपल्या शेतीमध्ये केले आहेत. शेतीमध्ये काटेकोर सेंद्रिय पद्धतीचा अवलंब, पिकाचा आर्थिक ताळेबंद, सातत्याने घेतला जाणारा आढावा आणि प्रयोग यातून आपली सेंद्रिय शेती फुलवली आहे.

टॅग्स

फोटो गॅलरी

वर्षभरात तीस पिकांची सेंद्रिय शेतीची प्रयोगशाळा
बुधवार, 1 नोव्हेंबर 2017
व्यावसायिक दृष्टिकोन 
ज्या पिकाला जेवढी मागणी आहे तेवढे त्यातून उत्पन्न मिळाले पाहिजे असा शामसुंदर जायगुडे यांचा विचार असतो. उदा. बांधावरचा शेवगा कमी खर्चात वर्षाकाठी सुमारे ७५ हजार रुपये मिळवून देतो. पालाही वाया जात नाही. पुण्यातील एका औषध कंपनीला त्याची विक्री करून अतिरिक्त उत्पन्न मिळविल्याचे त्यांनी सांगितले. मोठे भाऊ माणिकराव अॅडव्होकेट असून त्यांची शेतीत मोलाची मदत होते.
व्यावसायिक दृष्टिकोन 
ज्या पिकाला जेवढी मागणी आहे तेवढे त्यातून उत्पन्न मिळाले पाहिजे असा शामसुंदर जायगुडे यांचा विचार असतो. उदा. बांधावरचा शेवगा कमी खर्चात वर्षाकाठी सुमारे ७५ हजार रुपये मिळवून देतो. पालाही वाया जात नाही. पुण्यातील एका औषध कंपनीला त्याची विक्री करून अतिरिक्त उत्पन्न मिळविल्याचे त्यांनी सांगितले. मोठे भाऊ माणिकराव अॅडव्होकेट असून त्यांची शेतीत मोलाची मदत होते.
टॅग्स

फोटो गॅलरी

सागरी तणामुळे मिळेल विषाणूजन्य रोगांसाठी प्रतिकारक गहू जात
शनिवार, 9 सप्टेंबर 2017

गहू पिकामध्ये येणाऱ्या स्ट्रिक मोझाइक विषाणूमुळे येणाऱ्या रोगांना प्रतिकारक गुणधर्म गहूवर्गीय सागरी तणामध्ये आढळून येतात. हे गुणधर्म गहू पिकामध्ये आणणे शक्‍य असून, त्यासाठी अमेरिकेतील साउथ डाकोटा राज्य विद्यापीठामध्ये दोन वर्षांचा संशोधन प्रकल्प राबवला जात आहे. या प्रकल्पासाठी अमेरिकी कृषी विभागाने  २.५ लाख डॉलर इतके अनुदान दिले आहे.

गहू पिकामध्ये येणाऱ्या स्ट्रिक मोझाइक विषाणूमुळे येणाऱ्या रोगांना प्रतिकारक गुणधर्म गहूवर्गीय सागरी तणामध्ये आढळून येतात. हे गुणधर्म गहू पिकामध्ये आणणे शक्‍य असून, त्यासाठी अमेरिकेतील साउथ डाकोटा राज्य विद्यापीठामध्ये दोन वर्षांचा संशोधन प्रकल्प राबवला जात आहे. या प्रकल्पासाठी अमेरिकी कृषी विभागाने  २.५ लाख डॉलर इतके अनुदान दिले आहे.

टॅग्स