Last Update:
 
ऍग्रो स्पेशल
ग्रामविकास, शेतीविकासासाठीही ग्रामस्थ एकत्र पाचुपतेवाडी (ता. पाटण, जि. सातारा) ग्रामस्थांनी शासकीय योजना यशस्वीपणे राबवत ग्रामविकास, शेती विकासासाठी पुढाकार घेतला आहे. पाचुपतेवाडी गावाने 81 नाडेप कंपोस्ट खतनिर्मितीसाठी टाक्‍या उभारून सेंद्रिय खताबाबत स्वयंपूर्णतेकडे वाटचाल सुरू केली आहे. अमोल कुटे जिरायती शेती, पिण्याच्या पाण्याचे दुर्भिक्ष, पावसाळी पिके सोडली तर वर्षभर दुसऱ्या गावात जाऊन मजुरी किंवा रोजगार हमीची कामे ठरलेली.

Friday, April 25, 2014 AT 06:00 AM (IST)

लातूर जिल्ह्यातील चिलवंतवाडी येथील मुकेश मरे यांनी अत्यंत संघर्ष करीत शेतीत आपली वाटचाल आत्मविश्‍वासपूर्वक केली आहे. गळीत धान्यापासून तेलप्रक्रियेचा व्यवसाय ते करतात. आपल्या गटातील सदस्यांसह अन्य शेतकऱ्यांनाही ते व्यवसायाचा फायदा करून देतात. शेतीला पूरक ठरलेला हा व्यवसाय दोन पैसे अधिक मिळवून देणारा ठरल्याचे त्यांचे म्हणणे आहे. रमेश चिल्ले पूर्वीपासून असेच होत आले आहे. "काखेत कळसा अन्‌ गावाला वळसा'.

Friday, April 25, 2014 AT 05:15 AM (IST)

सांगली जिल्ह्यातील तुरची (ता. तासगाव) येथील भाग्योदय स्वयंसहायता शेती गटाने परिसरात गटशेतीचा नवा पायंडा पाडून वेगळी वाट चोखाळली आहे. एकमेकांच्या आधाराशिवाय शेती किफायतशीर नाही, हे ओळखून त्या मार्गाने गटाने सुरू केलेली वाटचाल स्तुत्य आहे. श्‍यामराव गावडे सांगली जिल्ह्यात तासगाव तालुक्‍याचा पश्‍चिम भाग द्राक्षपिकाचा "बेल्ट' म्हणून ओळखला जातो. तुरची हे या परिसरातीलच गाव.

Thursday, April 24, 2014 AT 05:45 AM (IST)

वाहनचालक तसेच अन्य किरकोळ व्यवसाय करीत कुटुंबाची उपजीविका भागवत असताना शेतीतील उत्पन्नाची वेळोवेळी बचत केली. टप्प्याटप्प्याने जमीन खरेदी करीत 15 एकरांपर्यंत शेतीचा विस्तार केला. व्यवस्थापन कौशल्य, कोणतेही कष्ट करण्याची तयारी, धडपडी वृत्ती, ज्ञान घेण्याची वृत्ती यातून यशाचा आलेख प्रगतीपथावर ठेवला आहे. हस्तपोखरी (ता. अंबड, जि. जालना) येथील राजू एकनाथ सोनवणे यांची ही यशकथा सर्व शेतकऱ्यांसाठी प्रेरणादायी आहे.

Thursday, April 24, 2014 AT 05:15 AM (IST)

सांगली जिल्ह्यात मिरज तालुक्‍यात सुमारे दीड हजार एकर गाजराचा पट्टा शेतकऱ्यांच्या सुमारे 20 गटांद्वारे यशस्वीपणे नियंत्रित केला जात आहे. "रोटेशन' पद्धतीने पीक घेऊन प्रत्येक गटाने विक्रीची बाजारपेठ वाटून घेतली आहे, त्यानुसार लागवडीचेही नियोजन होते. गाजरासारख्या तशा दुर्लक्षित पिकाचे अर्थशास्त्र सुधारण्यात या शेतकऱ्यांचे योगदान मोलाचे राहिले आहे. राजकुमार चौगुले एखादे पीक स्वतंत्रपणे घेऊन त्याची विक्री करणे शेतकऱ्याला अनेक वेळा जिकिरीचे जाते.

Wednesday, April 23, 2014 AT 05:30 AM (IST)

सातारा जिल्ह्यात महाबळेश्‍वरपासून काही किलोमीटरवर असलेल्या भिलार गावातील सुमारे शंभर शेतकरी स्ट्रॉबेरीची गटशेती करीत आहेत. त्यातील सुमारे 70 जणांकडे पॉलिहाऊस आहेत. एकमेकांची प्रेरणा व मार्गदर्शन घेत आधुनिक तंत्रज्ञान वापरत शेतीसह मार्केटिंग, विक्रीतही या शेतकऱ्यांनी उल्लेखनीय कामगिरी केली आहे. अमोल जाधव स्ट्रॉबेरी म्हणजे महाबळेश्‍वर तालुक्‍याचीच, असेच घट्ट समीकरण तयार झाले आहे. त्याला कारणही तसेच आहे.

Wednesday, April 23, 2014 AT 04:00 AM (IST)

एखाद्या गावाची, तसेच तेथील शेतकऱ्यांची मानसिकता बदलली तर शेतीचे चित्र कसे बदलते, याचे उदाहरण म्हणजे सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील हुमरमळा (आढाव) हे गाव. गेल्या चार वर्षांत हे गाव शेती विकासाकडे आश्‍वासकपणे पावले टाकत आहे. शिवप्रसाद देसाई मुंबई-गोवा महामार्ग गावच्या मधोमध जाऊनही पिढ्यानुपिढ्या आर्थिक उन्नतीच्या प्रतीक्षेत असलेले हुमरमळा (आढाव) हे सुमारे 1200 लोकवस्तीचे गाव. पावसाळ्यात भातशेती पारंपरिक पद्धतीने पिकवायची.

Tuesday, April 22, 2014 AT 05:15 AM (IST)

सातारा जिल्ह्यात गटशेतीची पाळेमुळे चांगलीच रुजली आहेत. त्यामुळेच एकमेकांना आधार, पाठबळ देत येथील शेतकरी विविध पिकांत सुधारित तंत्रज्ञान वापरताना विक्री व्यवस्थाही भक्कम करू लागले आहेत. त्यापैकीच एक असलेल्या कृषक आश्रम गटाच्या "मॉडेल'मुळे शेती शाश्‍वत होण्यास मदत मिळत आहे. विकास जाधव कृषक आश्रम मॉडेलला गटशेतीचा आधार शेतीतून उत्पादनवाढ महत्त्वाची आहेच, पण विक्री व्यवस्थेची "सिस्टीम' भक्कम झाली तरच शेतकऱ्याच्या हाती दोन पैसे अधिक पडतात.

Monday, April 21, 2014 AT 06:00 AM (IST)

भुईमूग ः भुईमुगाच्या शेंगा तयार झाल्या असल्यास भुईमुगाचे डहाळे जमिनीत पुरेसा ओलावा असताना उपटून, त्यांच्या शेंगा तोडून घ्याव्यात. शेंगा झाडापासून वेगळ्या करून ४ ते ५ दिवस चागंल्या वाळवाव्यात. आंबा/ काजू ः - पुढील चार दिवसांत ढगाळ हवामानामुळे लहान फळांवर करपा रोगाचा प्रादुर्भाव आढळून येण्याची शक्यता आहे.

Sunday, April 20, 2014 AT 12:00 AM (IST)

ठाणे जिल्ह्यातील आदिवासी शेतकऱ्यांना गटाद्वारे एकत्र आणून सेंद्रिय शेती व त्याची बाजारपेठ सुकर करण्याचे मोफ्का व डॉ. ढवळे ट्रस्ट यांच्या माध्यमातून झालेले प्रयत्न यशस्वी झाले आहेत. उत्पादन ते विक्रीपर्यंतचे सर्व प्रत्यक्ष मार्गदर्शन या शेतकऱ्यांना झाले. आदिवासी शेतकऱ्यांनी पिकविलेल्या या मालाला मुंबई शहरात सक्षम बाजारपेठ मिळाली. आदिवासींचे जीवनमान त्यातून उंचावले आहे.

Sunday, April 20, 2014 AT 12:00 AM (IST)

नवीन लागवड यशस्वी होण्यासाठी पूर्वतयारी योग्य रितीने करणे गरजेचे आहे. फळझाडांना अपेक्षित मुदतीत आणि अपेक्षित प्रमाणात उत्पन्न मिळविण्यासाठी सर्व बाबी लक्षात घेऊन नियोजन करणे गरजेचे ठरते. जमिनीची निवड ः - फळझाडांच्या लागवडीमध्ये जागेची निवड ही अतिशय महत्त्वाची बाब आहे.

Sunday, April 20, 2014 AT 12:00 AM (IST)

साखरेचे दोन प्रमुख स्रोत म्हणजे ऊस आणि बीट. पदार्थ अधिक रुचकर करण्यासाठी आणि शरीराची ऊर्जेची गरज भागवण्यासाठी आहारामध्ये साखरेला महत्त्वाचे स्थान आहे. आता साखरेचा दरसाल दरडोई खप हा एखाद्या देशाच्या आर्थिक प्रगतीचा अप्रत्यक्ष सूचकांक मानला जातो. आपल्या रोजच्या वापरातील साखर ( सुक्रोज) हे एक असाधारण रसायन आहे. सर्वच हिरव्या वनस्पतींमध्ये ते कमी-जास्त प्रमाणात आढळते, म्हणून त्याला सर्वव्यापीसुद्धा म्हटलेले आहे.

Sunday, April 20, 2014 AT 12:00 AM (IST)

आजची पिढी लेखन आणि वाचनापासून फार दूर गेली आहे. पुढच्या काळात प्रचंड भौतिक कोलाहल वाढत जाईल. मात्र, जगण्यासाठी अन्नाला पर्याय आपल्याला देता येणार नसेल तर पुन्हा आपल्या मुळाकडे म्हणजेच मातीकडे वळावे लागेल. एकूणच माती हीच संस्कृती आणि या दोन्हीलाही पर्याय नसतोच, असे मत प्रसिद्ध कवी, साहित्यिक डॉ. पी. विठ्ठल यांनी "ऍग्रोवन'शी बोलताना व्यक्त केले. कृषिकेंद्रित साहित्य विषयावर त्यांच्याशी केलेली ही बातचीत...

Sunday, April 20, 2014 AT 12:00 AM (IST)

‘लोक कसपट समजत्यात किडांमुगी समजत्यात, रगडू पाहत्यात टाचाखाली. ही भूक लई वंगाळ. ही धड जगू देत न्हायी अन मरूबी देत न्हायी, ती उगूनंच येते अन डोंगरायवढी व्हते!’ एवढं खरं की आमची भूक आज डोंगरही चढून गेली होती. भूक कुठल्याही गोष्टीची भाकर करायला मागंपुढं पाहत नाही. शेतातल्या गवताच्या भाऱ्यांवर आम्ही पोट भरलं. तेव्हाची गोष्ट. आमचं चंदनपट्टीचं वावर म्हणजे हरळीगवताचं रान. त्यात बियाणं पेरलं की हरळीच उगवून यायची.

Sunday, April 20, 2014 AT 12:00 AM (IST)

शेणोली (जि. सातारा) येथील संदीप कणसे यांची हळद शेती फुलतेय "भूमिपुत्र' सह शेतीमध्ये कष्ट, नियोजन आणि एकमेकांना साथ महत्त्वाची असते. कुटुंबाची आणि भूमिपुत्र गटातील सहकाऱ्यांची साथ घेत सातारा जिल्ह्यातील शेणोली (ता. कराड) येथील श्री. संदीप जालिंदर कणसे यांनी शेतीतून प्रगती साधली आहे. हळद व ऊस पिकासोबत दुग्ध व्यवसायातून चांगले उत्पन्न मिळवत आहे. अमोल जाधव स्वातंत्र्यपूर्व काळापासून कराड तालुक्‍यातील शेणोली (जि.

Saturday, April 19, 2014 AT 04:45 AM (IST)

डॉ . अविनाश पोळ यांच्या पुढाकारातून शेतकऱ्यांना मिळाली उभारी समाजामध्ये अजूनही चांगुलपणा शिल्लक आहे, गरज आहे ती डॉ. अविनाश पोळ यांच्यासारख्या प्रयत्नवादी व्यक्तींची. राज्यातील अडचणीत असणाऱ्या गारपीटग्रस्त शेतकऱ्यांना मित्रमंडळींच्या सहकार्यातून मदत पोचण्याचा डॉ. पोळ यांनी केलेला प्रयत्न सर्वांनाच दिशादर्शक आहे. विकास जाधव मार्चमध्ये अचानक आलेल्या वादळी पाऊस आणि गारपिटीने शेतीचे चित्रच बदलून टाकले.

Friday, April 18, 2014 AT 05:15 AM (IST)

आमदडे (जि. जळगाव) येथील आनंदराव भोसले यांनी गारपिटीनंतर उमेदीने केले नियोजन आमडदे (ता. भडगाव, जि. जळगाव) येथील आनंदराव भोसले यांची कमी शेती असूनही, ते व्यावसायिक दृष्टिकोनातून कांदा बीजोत्पादन करीत आहेत. आपल्याबरोबरच अन्य शेतकऱ्यांच्या कांदा बियाण्यांची विक्री करण्यासाठी खेडोपाडी फिरत ब्रॅंड तयार केला आहे.

Friday, April 18, 2014 AT 05:00 AM (IST)

आंबा हंगामावर यंदा गारपीट, हवामान बदलाचा परिणाम आंब्याचा हंगाम सुरू झाला आहे. हापूस, केशर, राजापुरी, पायरी, रायवळ, दशहरी, चौसा आदी जातींच्या आंब्यांनी बाजारपेठ फुलू लागली आहे. हंगामात बाजार समिती आणि शहरांत आंबा विक्रीची सुमारे 75 ते शंभर कोटींची उलाढाल होत असल्याचा अंदाज आहे. यंदा मराठवाड्यात गारपिटीमुळे झालेले केशर आंब्याचे नुकसान, आणि कोकणातील हवामान बदलामुळे झालेली फळगळ यांचा परिणाम बाजारपेठेवर जाणवेल.

Thursday, April 17, 2014 AT 05:30 AM (IST)

काटेकोर नियोजन आणि दुधाळ गायींच्या संगोपनावर भर सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुका हा डोंगराळ भाग. पावसाळ्यात अति पाऊस असला तरी उन्हाळ्यात शेतीसाठी पाणीटंचाई ठरलेली, त्यामुळे येथील शेतकरी दुग्ध व्यवसायाकडे वळले. या पैकीच एक आहेत बहुले येथील श्रीरंग पानस्कर. चिकाटीने एका गाईपासून सुरू केलेला गोठा आता 22 दुधाळ जातिवंत गायींनी भरला आहे. योग्य व्यवस्थापनातून आर्थिक नफा वाढविण्याचा पानस्करांचा प्रयत्न असतो.

Wednesday, April 16, 2014 AT 05:45 AM (IST)

सुंदरवाडी (जि. औरंगाबाद) झटली "स्वतःचा विकास स्वतः करायचा' या भावनेने... दुर्गम डोंगरदऱ्यात वसलेल्या, विकासापासून कोसो दूर असलेल्या, धड रस्ता नसलेल्या आणि ऊसतोडणी कामगारांच्या सुंदरवाडी (ता.पैठण, जि. औरंगाबाद) गावाने गावशिवारात पडणारा पावसाचा प्रत्येक थेंब अडविण्यासाठी धडपड केली. त्याची ही यशकथा. प्रमोद चौधरी औरंगाबाद-बीड रस्त्यावरील आडूळ गावापासून सात-आठ किलोमीटर अंतरावर 65 उंबरे असलेले सुंदरवाडी ता. पहे गाव.

Wednesday, April 16, 2014 AT 05:00 AM (IST)

देहरे (ता. जि. नगर) येथील रघुनाथ करंडे यांची संत्रा बाग ठरली परिसरासाठी प्रेरणादायी नवीन पीक लागण्याचे थोडेसे धाडस, कष्ट आणि नियोजनातून देहरे (ता. जि. नगर) येथील शेतकरी रघुनाथ करंडे यांनी संत्रा बाग यशस्वी केली आहे. त्यांच्या यशातून प्रेरणा घेत त्या परिसरामध्ये सुमारे 250 एकर क्षेत्रावर संत्रा फळबाग लागवड दिमाखात उभी आहे. सूर्यकांत नेटके नगर-मनमाड रस्त्यावर नगर शहरापासून अठरा किलोमीटर अंतरावर देहरे गाव.

Tuesday, April 15, 2014 AT 05:15 AM (IST)

स्वयंचलित खाद्य, पाणी व्यवस्थापन यंत्रणेचा वापर मुंगसरे (ता. जि. नाशिक) येथील दीपक मुरलीधर भोर यांनी केवळ शंभर ब्रॉयलर पक्ष्यांपासून सुरू केलेला पोल्ट्री व्यवसाय मागील अठरा वर्षांत पन्नास हजार पक्ष्यांपर्यंत वाढवला. काटेकोर नियोजन, बाजारपेठेवर त्यांचे कायम लक्ष असते. पक्ष्यांना खाद्य आणि पाणी देण्यासाठी स्वयंचलित तंत्रज्ञान वापरणारे नाशिक जिल्ह्यातील ते पहिले व्यावसायिक शेतकरी आहेत.

Tuesday, April 15, 2014 AT 05:00 AM (IST)

आंतरपिकातून मिळवला काटी (जि. पुणे) येथील साहेबराव मोहिते यांनी फायदा डाळिंब शेतीमध्ये योग्य नियोजन व पपईसारख्या आंतरपिकांच्या माध्यमातून वेगवेगळे प्रयोग काटी (ता. इंदापूर, जि. पुणे) येथील साहेबराव मोहिते करत आहेत. नव्या प्रयोगासाठी योग्य त्या नियोजनातून त्यांनी खर्चामध्ये बचत साधली आहे. संदीप नवले पुणे जिल्ह्यातील इंदापूर तालुका हा उसाचे आगार म्हणून ओळखला जातो.

Monday, April 14, 2014 AT 05:30 AM (IST)

धामणगाव (जि. यवतमाळ)ची सुरू झाली सुबत्तेकडे वाटचाल धामणगाव देव (ता. दारव्हा, जि. यवतमाळ) येथे बांधलेल्या 35 साखळी बंधाऱ्यांमुळे तीव्र पाणीटंचाईपासून गावाची सुटका झाली असून, शेतीच्या उत्पादनात चांगली वाढ मिळाली आहे. आज या गावात 100 हेक्‍टर गहू आणि 50 हेक्‍टर हरभरा घेतला जात आहे. रब्बी पिकासह उत्पन्नात वाढ झाल्याने आर्थिक संपन्नता गावात आली आहे. आमीन चौहान यवतमाळ येथील धामणगाव (ता. दारव्हा) हे मुंगसाजी महाराजांच्या देवस्थानाचे गाव.

Monday, April 14, 2014 AT 04:45 AM (IST)

नाशिक शहरात स्वतःचा व्यवसाय परंतु जळगाव जिल्ह्यातील पिंप्री खुर्द या मूळ गावातील शेतीची ओढ मनाला शांत बसू देत नव्हती. व्यवसायातून ठराविक रक्कम बाजूला काढत शेवटी धाडसानं शेतजमीन खरेदी केली. गावातील मित्र, "ऍग्रोवन'मधील तज्ज्ञ आणि प्रयोगशील शेतकऱ्यांच्या सल्ल्याने शेती फुलवणं आता सुरू झालं आहे. या प्रवासाबाबत सांगताहेत नाना पाटील... माझं मूळ गाव जळगाव जिल्ह्यातील पिंप्री खुर्द. जन्म शेतकरी कुटुंबातला.

Sunday, April 13, 2014 AT 12:45 AM (IST)

शेती देशोदेशीची ऑस्ट्रेलियामध्ये एका कुटुंबाकडे पाच हजारांपासून तीस हजार एकरांपर्यंत शेती आहे. गहू, बार्ली, कॅनोला, लाल ज्वारी, मका, सूर्यफूल, हरभरा, मसूर, मूग, उडीद, ऊस तसेच भाजीपाला, फळबाग ही येथील महत्त्वाची पिके. येथील साखर उद्योग अत्याधुनिक आहे. सगळ्यात महत्त्वाचे म्हणजे, शेतकऱ्यांच्या हातात मार्केट व्यवस्था राहावी, अशी व्यवस्था सरकारने केली आहे. ऑस्ट्रेलिया हा सात राज्यांचा देश.

Sunday, April 13, 2014 AT 12:30 AM (IST)

डार्विनच्या "सर्व्हायवल ऑफ द फिटेस्ट' या नियमाप्रमाणे बदलत्या काळात तग धरण्यासाठी आपल्याला "फिट' राहण्याशिवाय दुसरा पर्यायच नाही. यासाठी जगभरात नित्यनेमाने बदलणाऱ्या शास्त्र, तंत्रज्ञानाचा सातत्याने वेध घेत पुढे जावे लागणार आहे आणि जमेची बाजू अशी, की यासाठी ध्येयवादी भारतीय तरुण शेतकऱ्यांची मानसिकता अतिशय आश्‍वासक आहे...सांगताहेत जागतिक द्राक्ष बेदाणा समितीचे अध्यक्ष, तसेच भारतीय द्राक्ष प्रक्रिया मंडळाचे अध्यक्ष जगदीश होळकर..

Sunday, April 13, 2014 AT 12:15 AM (IST)

आईनं पायलीभर बाजरीचं ओझं उचललं डोक्यावर घेतलं. तशी तर कुठली कुठली अन् कसली कसली ओझी आईच्या खांद्यावर होतीच. उन्हाचं ओझं.. दिवसाचं ओझं.. काळोखाचं ओझं.. बापाच्या जुलमाचं ओझं.. आजीच्या जाचाचं ओझं.. लेकराबाळांचं ओझं... मामाच्या गावाला निघालेली आमच्या मायलेकरांची दिंडी न थकता चालत होती अन् सूर्याला अस्ते अस्ते अस्ताला जा, असं सांगूनही त्यानं ऐकलं नाही. तोही आमच्या आजीसारखाच निघाला.

Sunday, April 13, 2014 AT 12:15 AM (IST)

आंबा, केळीची योग्य पिकवण झाली, दराचा लाभ मिळाला. नांदगाव शिंगवे (जि. नगर) येथील प्रयोगशील शेतकरी अतुल अष्टपुत्रे यांनी सुधारित तंत्र, फळबाग लागवडीच्या बरोबरीने बाजारपेठेची गरज ओळखून फळांची गुणवत्ता वाढविण्यासाठी रायपनिंग चेंबरची उभारणी केली. स्वतःच्या शेतातील आंबा, केळी पिकविण्याच्या बरोबरीने परिसरातील शेतकऱ्यांनाही याचा फायदा होऊ लागला आहे.

Saturday, April 12, 2014 AT 05:15 AM (IST)

वयाच्या साठीतही तरुणाच्या उत्साहाने करतात सेंद्रिय बागेचे व्यवस्थापन वयाच्या साठीमध्येही तरुणांइतक्‍या जोमाने 30 एकर शेती सेंद्रिय पद्धतीने करत, विक्रीसाठी नावीन्यपूर्ण पद्धतीच्या वापरातून आपल्या फळांचा "अमृतवेल सेंद्रिय' ब्रॅंड लोणखेडा (ता. शहादा, जि. नंदुरबार) येथील गणेशभाई पाटील यांनी तयार केला आहे. डॉ. कल्याण देवळाणकर लोणखेडा (ता. शहादा, जि. नंदुरबार) येथील गणेशभाई पाटील यांच्याकडे 30 एकर शेती आहे.

Saturday, April 12, 2014 AT 05:15 AM (IST)

काऊरवाडी-ईजारा (जि. यवतमाळ) येथील शिवशंकर वाटोळे यांची मिश्र शेती ठरली फायद्याची काऊरवाडी ईजारा (जि. यवतमाळ) येथील युवा शेतकरी शिवशंकर मारुतराव वाटोळे यांनी खडकाळ जमिनीत फळे, फुले, भाजीपाला, ऊस, कापूस यांसारखी विविध पिके घेत आपली शेती यशस्वी करण्याचा प्रयत्न केला आहे. दिनकर गुल्हाने शेतीला पाणी, कष्ट करण्याची हिंमत आणि नव्या तंत्रज्ञानाची जोड दिल्यास पडीक, खडकाळ रानामध्येही चांगले उत्पादन मिळवता येते.

Friday, April 11, 2014 AT 05:15 AM (IST)

 
 
About Us | Contact Us | Ad Rate Card | RSS
© Copyrights 2014 Agrowon.com - All rights reserved.
of
Powered By: