agricultural news in marathi, banana crop advisory , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

केळी बागेवर लक्ष द्या
आर. व्ही. देशमुख, डॉ. एस. व्ही. धुतराज
रविवार, 24 डिसेंबर 2017

राज्याच्या बऱ्याच भागात थंडी वाढू लागली आहे. केळी फळपिकासाठी १६ ते ४० अंश सेल्सिअस तापमानाची गरज असते. तापमान १२ अंश सेल्सिअसच्या खाली गेल्यास पीकवाढीवर अनिष्ट परिणाम होतो. हे टाळण्यासाठी वेळेवर उपाययोजना कराव्यात.  सद्यस्थितीत मृगबाग लागवडीतील केळफूल निसवण्याच्या अवस्थेत आहे. कांदेबाग लागवड मुख्य वाढीच्या अवस्थेत आहे. थंडीचा परिणाम या दोन्हीही बहरातील पिकांवर होतो.

राज्याच्या बऱ्याच भागात थंडी वाढू लागली आहे. केळी फळपिकासाठी १६ ते ४० अंश सेल्सिअस तापमानाची गरज असते. तापमान १२ अंश सेल्सिअसच्या खाली गेल्यास पीकवाढीवर अनिष्ट परिणाम होतो. हे टाळण्यासाठी वेळेवर उपाययोजना कराव्यात.  सद्यस्थितीत मृगबाग लागवडीतील केळफूल निसवण्याच्या अवस्थेत आहे. कांदेबाग लागवड मुख्य वाढीच्या अवस्थेत आहे. थंडीचा परिणाम या दोन्हीही बहरातील पिकांवर होतो.

थंडीचा होणारा परिणाम :
ऊतिसंवर्धित लागवडीवर होणारा परिणाम :
ऊतिसंवर्धित रोपांना जमिनीच्या वातावरणाबराेबर जुळवून घेण्यासाठी १६ ते ४० अंश सेल्सिअसच्या दरम्यान तापमानाची आवश्‍यकता असते. ज्याठिकाणी उशिराची कांदेबाग लागवड केली जाणार असेल त्याठिकाणी वाढत्या थंडीमध्ये रोपांच्या वाढीवर अनिष्ट परिणाम होतो.

मुळावर होणारा परिणाम :
ज्याठिकाणी ऊति संवंर्धित रोपांची कांदेबाग लागवड झालेली आहे, अशा ठिकाणी कमी तापमानामुळे मुळांची संख्या व लांबी कमी राहते. तसेच कमी तापमानामुळे मुळांची अन्न व पाणी शोषणाची कार्यक्षमता घटते.
 
पानांच्या वाढीवर होणारा परिणाम :
केळीला दरमहा सरासरी ३ ते ४ पाने येतात. थंडीच्या दिवसांत पाने येण्याचा वेग (दरमहा २-३ पाने) मंदावतो. कमी तापमानामुळे पाने कमी अंतरावर येतात. त्यामुळे पानांचा गुच्छ तयार होतो. अशा परिस्थितीत पानांचा फारच कमी भाग सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात येतो. परिणामी प्रकाशसंश्‍लेषण क्रिया (अन्न तयार करण्याची प्रक्रिया) मंदावून झाडांची वाढ खुंटते. उत्पादनावर विपरीत परिणाम होतो.

पीकवाढीवर होणारा परिणाम :
कमी तापमानामुळे झाडाची वाढ मंदावते. परिणामी मृगबागात खोडातून केळफुल बाहेर पडण्यास उशीर लागतो. परिणामी केळी निसवण्याचा कालावधी लांबून उत्पादन खर्च वाढतो. क्वचित प्रसंगी केळफुल अर्धवट बाहेर येऊन खोडातच अटकून बसते. त्यामुळे पूर्ण नुकसान होते.

बुंधा व घडावर होणारा परिणाम :
कमी तापमानामुळे केळीच्या बुंध्यावर व घडाच्या दांड्यावर काळपट तपकिरी चट्टे दिसतात. थंडीचे प्रमाण वाढत जाईल तसतसे हे चट्टे वाढून घड सटकतो.

फळवाढीवर होणारा परिणाम :
थंडीच्या काळात घडातील केळीची वाढ खूप सावकाश होते. घड पक्व होण्याचा कालावधी ३० ते ४० दिवसांनी वाढतो.
 
रोगाचा प्रादुर्भाव :
करपा (सिगाटोका) तसेच जळका चिरुट या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो.

उपाय योजना :

  • ऊती संवर्धित रोपांच्या लागवडीनंतर  बुरशीजन्य रोगांचा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी रोगनियंत्रणाच्या मुद्द्यात  दिल्याप्रमाणे  बुरशीनाशकांची फवारणी आणि आळवणी करावी.
  • बागेच्या चोहोबाजूंनी वारा संरक्षक उंच वाढणाऱ्या वनस्पती जसे की गजराज, शेवरी, गिरीपुष्प इत्यादींची २ ते ३ ओळीत दाट लागवड करावी.
  • प्रतिझाड पाच किलो शेणखत द्यावे.
  • बागेस प्रति एकरी युरिया २० ते २५ किलो याप्रमाणे खतमात्रा द्यावी. पालाश ८२ ग्रॅम प्रतिझाड द्यावे.   
  • खोडालगत आच्छादन करावे. त्यामुळे थंडीचा मुळांच्या वाढीवर परिणाम होत नाही.
  • बागेस रात्री पाणी द्यावे.
  • रात्रीच्या वेळी बागेच्या चोहोबाजूने काडीकचरा जाळून धूर करावा.
  • ह्युमिक अॅसिड २ ते ३ मि.लि. प्रतिलिटर पाणी या प्रमाणात फवारणी .

रोग नियंत्रण :
करपा (सिगाटोका) आणि जळका चिरुट, बुरशीजन्य रोग  :
फवारणी : (प्रतिलिटर पाणी)  प्रोपीकोनॅझोल (२५ ई.सी.) १ मि.लि. किंवा  कार्बेन्डाझिम (५० डब्ल्यू.पी.) १ ग्रॅम अधिक सर्फेक्टंट १ मि.लि.
सूचना : उतिसंवर्धित रोपांना वरीलप्रमाणेच आळवणी करावी.

संपर्क :  आर. व्ही. देशमुख, ९४२१५६८६७४
(केळी संशोधन केंद्र, नांदेड)

टॅग्स

फोटो गॅलरी

इतर ताज्या घडामोडी
मराठवाड्यातील लघू प्रकल्प आले २७ टक्‍क्...औरंगाबाद : मराठवाड्यातील ८६४ लघू, मध्यम, मोठ्या...
गारपीटग्रस्त केळी बाग सुधारणेच्या...अवकाळी पाऊस व गारपिटीमुळे  केळी पिकाचे कमी-...
नांदेड, परभणी, हिंगोली जिल्ह्यांत १५...नांदेड : केंद्र शासनाच्या किंमत समर्थन...
जळगाव जिल्हा परिषदेच्या अर्थसंकल्पात...जळगाव  : जिल्हा परिषदेचा अर्थसंकल्प यंदा सहा...
ब्रॉयलर्स बाजार दहा रुपयांनी उसळला,...ब्रॉयलर्सचा बाजार अपेक्षेप्रमाणे जोरदार उसळी...
पुण्यात कलिंगड, खरबुजाच्या आवकेत वाढपुणे : गुलटेकडी येथील बाजार समितीमध्ये...
'मॅग्नेटिक महाराष्ट्र'चे आज उद्‌घाटनमुंबई : राज्याच्या औद्योगिक वाढीसाठी उपयुक्त ठरणा...
उत्तम निचऱ्याच्या जमिनीत पपई लागवड...पपई फळपिकाच्या लागवडीसाठी उत्तम निचऱ्याची जमीन...
जमिनीतील जिवाणूंच्या गुणसूत्रीय रचनांचा...जमीन ही पिकाचे उत्पादन घेण्यासाठी एकमेव परिपूर्ण...
तुटपुंजी मदत नको, शंभर टक्के भरपाई द्या...अकोला : गारपिटीने नुकसान झालेल्या...
ग्रामीण भागातील अतिक्रमित घरे नियमित...मुंबई : ग्रामीण महाराष्ट्रातील शासकीय जमिनींवरील...
राज्यातील २६ रेशीम खरेदी केंद्रे बंदसांगली ः कमी गुंतवणूक, खात्रीशीर व कायमची...
शिवनेरीवर उद्या शिवजन्मोत्सव सोहळापुणे : छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या जयंतीनिमित्त...
नगर जिल्ह्यात सव्वातीन हजार हेक्‍टरवर...नगर : नगर जिल्ह्यामध्ये महाबीजतर्फे गहू, ज्वारी,...
बदलत्या वातावरणाचा केळीला फटका जळगाव : हिवाळ्याच्या शेवटच्या कालावधीत विषम...
‘ग्रामस्थांचा विरोध असेल तर नाणार...मुंबई : कोकणातील नाणार रिफायनरी प्रकल्पाच्या...
आपले सरकारचे संगणकचालक सात...मुंबई : ग्रामविकास व माहिती तंत्रज्ञान...
जाहीर केलेला हप्ता द्या ः राजू शेट्टीकोल्हापूर : कोल्हापुरातील साखर कारखान्यांनी जाहीर...
औरंगाबाद येथे हमीभावाने शेतमाल...औरंगाबाद (प्रतिनिधी) : शेतीमालाची शासनानेच ठरवून...
सत्तर वर्षे होऊनही शेतकऱ्यांच्या...राळेगणसिद्धी, जि. नगर : देशाला स्वतंत्र...