agricultural news in marathi, banana crop advisory , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

केळी बागेवर लक्ष द्या
आर. व्ही. देशमुख, डॉ. एस. व्ही. धुतराज
रविवार, 24 डिसेंबर 2017

राज्याच्या बऱ्याच भागात थंडी वाढू लागली आहे. केळी फळपिकासाठी १६ ते ४० अंश सेल्सिअस तापमानाची गरज असते. तापमान १२ अंश सेल्सिअसच्या खाली गेल्यास पीकवाढीवर अनिष्ट परिणाम होतो. हे टाळण्यासाठी वेळेवर उपाययोजना कराव्यात.  सद्यस्थितीत मृगबाग लागवडीतील केळफूल निसवण्याच्या अवस्थेत आहे. कांदेबाग लागवड मुख्य वाढीच्या अवस्थेत आहे. थंडीचा परिणाम या दोन्हीही बहरातील पिकांवर होतो.

राज्याच्या बऱ्याच भागात थंडी वाढू लागली आहे. केळी फळपिकासाठी १६ ते ४० अंश सेल्सिअस तापमानाची गरज असते. तापमान १२ अंश सेल्सिअसच्या खाली गेल्यास पीकवाढीवर अनिष्ट परिणाम होतो. हे टाळण्यासाठी वेळेवर उपाययोजना कराव्यात.  सद्यस्थितीत मृगबाग लागवडीतील केळफूल निसवण्याच्या अवस्थेत आहे. कांदेबाग लागवड मुख्य वाढीच्या अवस्थेत आहे. थंडीचा परिणाम या दोन्हीही बहरातील पिकांवर होतो.

थंडीचा होणारा परिणाम :
ऊतिसंवर्धित लागवडीवर होणारा परिणाम :
ऊतिसंवर्धित रोपांना जमिनीच्या वातावरणाबराेबर जुळवून घेण्यासाठी १६ ते ४० अंश सेल्सिअसच्या दरम्यान तापमानाची आवश्‍यकता असते. ज्याठिकाणी उशिराची कांदेबाग लागवड केली जाणार असेल त्याठिकाणी वाढत्या थंडीमध्ये रोपांच्या वाढीवर अनिष्ट परिणाम होतो.

मुळावर होणारा परिणाम :
ज्याठिकाणी ऊति संवंर्धित रोपांची कांदेबाग लागवड झालेली आहे, अशा ठिकाणी कमी तापमानामुळे मुळांची संख्या व लांबी कमी राहते. तसेच कमी तापमानामुळे मुळांची अन्न व पाणी शोषणाची कार्यक्षमता घटते.
 
पानांच्या वाढीवर होणारा परिणाम :
केळीला दरमहा सरासरी ३ ते ४ पाने येतात. थंडीच्या दिवसांत पाने येण्याचा वेग (दरमहा २-३ पाने) मंदावतो. कमी तापमानामुळे पाने कमी अंतरावर येतात. त्यामुळे पानांचा गुच्छ तयार होतो. अशा परिस्थितीत पानांचा फारच कमी भाग सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात येतो. परिणामी प्रकाशसंश्‍लेषण क्रिया (अन्न तयार करण्याची प्रक्रिया) मंदावून झाडांची वाढ खुंटते. उत्पादनावर विपरीत परिणाम होतो.

पीकवाढीवर होणारा परिणाम :
कमी तापमानामुळे झाडाची वाढ मंदावते. परिणामी मृगबागात खोडातून केळफुल बाहेर पडण्यास उशीर लागतो. परिणामी केळी निसवण्याचा कालावधी लांबून उत्पादन खर्च वाढतो. क्वचित प्रसंगी केळफुल अर्धवट बाहेर येऊन खोडातच अटकून बसते. त्यामुळे पूर्ण नुकसान होते.

बुंधा व घडावर होणारा परिणाम :
कमी तापमानामुळे केळीच्या बुंध्यावर व घडाच्या दांड्यावर काळपट तपकिरी चट्टे दिसतात. थंडीचे प्रमाण वाढत जाईल तसतसे हे चट्टे वाढून घड सटकतो.

फळवाढीवर होणारा परिणाम :
थंडीच्या काळात घडातील केळीची वाढ खूप सावकाश होते. घड पक्व होण्याचा कालावधी ३० ते ४० दिवसांनी वाढतो.
 
रोगाचा प्रादुर्भाव :
करपा (सिगाटोका) तसेच जळका चिरुट या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो.

उपाय योजना :

  • ऊती संवर्धित रोपांच्या लागवडीनंतर  बुरशीजन्य रोगांचा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी रोगनियंत्रणाच्या मुद्द्यात  दिल्याप्रमाणे  बुरशीनाशकांची फवारणी आणि आळवणी करावी.
  • बागेच्या चोहोबाजूंनी वारा संरक्षक उंच वाढणाऱ्या वनस्पती जसे की गजराज, शेवरी, गिरीपुष्प इत्यादींची २ ते ३ ओळीत दाट लागवड करावी.
  • प्रतिझाड पाच किलो शेणखत द्यावे.
  • बागेस प्रति एकरी युरिया २० ते २५ किलो याप्रमाणे खतमात्रा द्यावी. पालाश ८२ ग्रॅम प्रतिझाड द्यावे.   
  • खोडालगत आच्छादन करावे. त्यामुळे थंडीचा मुळांच्या वाढीवर परिणाम होत नाही.
  • बागेस रात्री पाणी द्यावे.
  • रात्रीच्या वेळी बागेच्या चोहोबाजूने काडीकचरा जाळून धूर करावा.
  • ह्युमिक अॅसिड २ ते ३ मि.लि. प्रतिलिटर पाणी या प्रमाणात फवारणी .

रोग नियंत्रण :
करपा (सिगाटोका) आणि जळका चिरुट, बुरशीजन्य रोग  :
फवारणी : (प्रतिलिटर पाणी)  प्रोपीकोनॅझोल (२५ ई.सी.) १ मि.लि. किंवा  कार्बेन्डाझिम (५० डब्ल्यू.पी.) १ ग्रॅम अधिक सर्फेक्टंट १ मि.लि.
सूचना : उतिसंवर्धित रोपांना वरीलप्रमाणेच आळवणी करावी.

संपर्क :  आर. व्ही. देशमुख, ९४२१५६८६७४
(केळी संशोधन केंद्र, नांदेड)

टॅग्स

फोटो गॅलरी

इतर ताज्या घडामोडी
पुणे जिल्ह्यातील सात साखर कारखान्यांचा...पुणे ः पुणे जिल्ह्यातील साखर कारखान्यांचा ऊस गाळप...
उष्णतेचे कारण देऊन पपईच्या दरात अडवणूकनंदुरबार : जिल्ह्यातील पपई उत्पादकांना अपेक्षित...
नांदेड जिल्ह्यात साडेअकराशे हेक्टरवर...नांदेड ः नांदेड जिल्ह्यात गुरुवार (ता. १४) पर्यंत...
नगर जिल्हाधिकाऱ्यांच्या तपासणी मोहिमेची...नगर : जनावरांच्या छावण्या सुरू केल्या. मात्र,...
वऱ्हाडात हळद काढणीला सुरवातअकोला : वऱ्हाडात दुष्काळी परिस्थिती, तसेच पाणी...
परभणीतील पशुवैद्यक विद्यार्थ्यांचे भीक...परभणी ः पशुसंवर्धन विभागांतर्गंत पशुधन सहायकांना...
नाशिक जिल्ह्यात बिबट्यांचा धुमाकूळनाशिक : नाशिक शहर व जिल्ह्यात बिबट्याच्या...
सोलापूर कृषी विज्ञान केंद्राला...सोलापूर : भारतीय कृषी व संशोधन परिषदेअंतर्गत...
नगर जिल्ह्यात सव्वा कोटी टन उसाचे गाळपनगर ः जिल्ह्यातील २३ सहकारी व खासगी साखर...
सोलापूर जिल्हा दूध संघाचे पैसे...सोलापूर : दूध अनामत रक्कम, पशुखाद्य व गायी...
शेतकऱ्यांचे नाही, तर श्रीमंतांचे...प्रयागराज, उत्तर प्रदेश : "गेल्या काही...
नगरला चिंच प्रतिक्विंटल ८३०० ते ११९००...नगर ः नगर बाजार समितीत गेल्या आठवडाभरात भुसार...
शिरवळला पशुवैद्यकीय विद्यार्थ्यांचे...सातारा : सहायक पशुधन विकास अधिकाऱ्यांच्या...
स्वाभिमानीसोबत दिलजमाईसाठी बुलडाण्यात...बुलडाणा ः लोकसभा निवडणुकीसाठी राष्ट्रवादीने...
जळगावात गव्हाची आवक रखडत; दर स्थिरजळगाव ः जिल्ह्यात गव्हासाठी प्रसिद्ध असलेल्या...
नाशिकमध्ये हिरव्या मिरचीची आवक टिकून;...नाशिक : नाशिक कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये...
I transfer my JOSH to you...पणजी : गोव्याचे मुख्यमंत्री मनोहर पर्रीकर यांनी...
जीवलग मित्र गेला...मनोहर गेला. हे जरी सत्य असले तरी ते मान्य होणे...
जबरदस्त, प्रभावी इच्छाशक्तीचे केंद्र :...लहानपणापासूनच कुठलीही गोष्ट एकदा ठरवली की, तो ती...
तळपत्या सूर्याचा अस्त !राजकारणी माणसाला यश आणि अपयशाचा सामना रोजच करावा...