agricultural news in marathi, management of hailfrost damaged grape orchard, Agrowon, Maharashtra | Agrowon

गारपीटग्रस्त द्राक्षबागेसाठी उपाययोजना
डॉ. आर. जी. सोमकुंवर
शुक्रवार, 16 फेब्रुवारी 2018

गेल्या काही दिवसांपूर्वी विदर्भ आणि मराठवाड्यात गारपीट झाली. या विभागातील द्राक्षबागेचे बऱ्याच प्रमाणात नुकसान झाले. विशेषतः जालना जिल्ह्यामध्ये द्राक्ष लागवड सध्या जोर धरत आहे. या ठिकाणी छोट्या बागायतदारांचे बऱ्यापैकी नुकसान झाले. बागेत असलेल्या विविध स्थितीनुसार येणाऱ्या अडचणी आणि त्यावरील उपाययोजना याविषयी माहिती घेऊ.

गेल्या काही दिवसांपूर्वी विदर्भ आणि मराठवाड्यात गारपीट झाली. या विभागातील द्राक्षबागेचे बऱ्याच प्रमाणात नुकसान झाले. विशेषतः जालना जिल्ह्यामध्ये द्राक्ष लागवड सध्या जोर धरत आहे. या ठिकाणी छोट्या बागायतदारांचे बऱ्यापैकी नुकसान झाले. बागेत असलेल्या विविध स्थितीनुसार येणाऱ्या अडचणी आणि त्यावरील उपाययोजना याविषयी माहिती घेऊ.

रि-कटची बाग :
बऱ्याच ठिकाणी रि-कट घेतलेल्या बागांमध्ये नवीन फुटी निघत आहे. या वेळी बागेमध्ये गारांचा मारा बसून कोवळी फूट तुटली व जखम झाली. किंवा नुकताच रि कट घेतलेल्या बागेमध्ये काडीवर गारांचा आघात झाला. या दोन्ही स्थितीमध्ये ताम्रयुक्त बुरशीनाशकाची फवारणी करून घ्यावी. जखम झालेली फूट काढून घेऊन पुन्हा नवीन फूट वाढवून घ्यावी. या वेळी बागेमध्ये तापमान आणि आर्द्रता वाढलेली असेल, याचा फायदा घेता येईल. नत्राचा पुरवठा वाढवल्यास नवीन फुटींची वाढ  करणे शक्य होईल.

जुनी द्राक्षबाग :
काही बागांमध्ये फळकाढणीच्या स्थितीमध्ये गारपीट होऊन जखमा झाल्या आहेत. या बागेत मण्यामध्ये टर्गर प्रेशर वाढून मणी तडकतात. त्यातून रस बाहेर येतो. त्याकडे किडी व माश्या आकर्षित होतात. त्याच बरोबर बागेमध्ये वाढलेल्या आर्द्रतेमुळे मार लागलेले द्राक्षघड सडायला सुरवात होईल. यामध्ये सर्वच द्राक्षघड खराब झालेले नसतील. अशा स्थितीमध्ये बागेत जमिनीवर कीटकनाशकाची फवारणी उपयुक्त ठरू शकते. या कीटकनाशकाच्या वासामुळे द्राक्षघडावरील किडी व माश्यांचा प्रादुर्भाव थोडाबहुत कमी होऊ शकतो. वेलीवरील द्राक्षघडावर जैविक नियंत्रण घटकाची (उदा. ट्रायकोडर्मा ५ ग्रॅम प्रति लिटर या प्रमाणे) आवश्यकतेनुसार एक ते दोन फवारणी घ्यावी. यामुळे बागेतील बागेतील पुढील प्रसार थांबेल.

बेदाणा निर्मिती :
बेदाणा तयार होत असलेल्या भागामध्ये गारपीट झालेली नाही. परंतु, काही प्रमाणात पाऊस किंवा ढगाळ वातावरण झाले. अशा बागेमध्ये वातावरणातील आर्द्रता वाढली. बेदाणा तयार करतेवेळी जास्त तापमान आणि कमी आर्द्रता या दोन गोष्टी अत्यंत महत्त्वाच्या असतात.

  • वाढलेल्या आर्द्रतेमुळे बेदाणा तयार होण्यास उशीर होईल.
  • काही परिस्थितीमध्ये बेदाण्याला नैसर्गिक रंग मिळण्याऐवजी लालसर ते काळपट होण्याची शक्यता आहे.
  • यावर उपाय म्हणून बेदाणा शेडमध्ये वारे वाहत असलेल्या दिशेने हवेचा प्रवाह पुढे जाईल, अशा प्रकारे पंखे लावल्यास फायदा होईल.
  • ज्या शेडमध्ये बेदाणा काळा पडत आहे, तिथे सल्फरचे कमी मात्रेमध्ये फ्युमीगेशन करून एक सारखा रंग मिळवता येईल.

टीप :
द्राक्षामध्ये कीडनाशक व संजीवकांचा वापर करण्यापूर्वी त्यांचे अवशेष राहण्याचा धोका लक्षात घेऊन राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्रातील तज्ज्ञांशी चर्चा करूनच निर्णय घ्यावा.
बेदाणा निर्मितीतील फ्युमिगेशन प्रक्रियेपूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे गरजेचे आहे.

संपर्क : डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, ०२०- २६९५६०६०
(राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्र, मांजरी, जि. पुणे.)

इतर ताज्या घडामोडी
अवर्षणाचा पिकावरील ताण कमी करण्यासाठी...कोरडवाहू शेतीत पीक उत्पादनाच्या दृष्टीने “ओल तसे...
कोल्हापुरात केळी लागवड कमी होण्याची शक्...कोल्हापूर : पुरेशा पाण्याअभावी जिल्ह्यात केळीच्या...
नगरमधील आठ तालुके अद्यापही रब्बी...नगर ः नगर जिल्ह्यामध्ये रब्बीची आतापर्यंत अवघी नऊ...
जनावरांच्या आहारातील क्षारमिश्रणाचे...जनावरांच्या हाडांच्या वाढीसाठी दूध उत्पादनासाठी,...
परभणी जिल्ह्यात हुमणीच्या नुकसानीचा कहरपरभणी ः परभणी जिल्ह्यात उद्‍भवलेल्या दुष्काळी...
बाजार समिती कर्मचारी शासन आस्थापनावर...पुणे  ः राज्यातील बाजार समित्यांमधील...
पुणे विभागात चारापिकांची एक लाख...पुणे   ः जनावरांसाठी चाऱ्याची अडचण येऊ नये...
साताऱ्यात उसावर ‘हुमणी’चा प्रादुर्भावसातारा  ः जिल्ह्यातील विविध पिकांवर ‘हुमणी’...
नगर जिल्ह्यात ३५ हजार हेक्‍टरवरील उसावर...नगर  ः नगर जिल्ह्यात यंदा उसावर ‘हुमणी’चा...
‘पंदेकृवि’तील शिवारफेरीला शेतकऱ्यांचा...अकोला  ः डाॅ. पंजाबराव देशमुख कृषी...
महसूल राज्यमंत्र्यांनी घेतला महागावमधील...महागाव, जि. यवतमाळ  ः दुष्काळग्रस्त भागात...
महाराष्ट्रातील जनताच पंतप्रधान मोदी...शिर्डी, जि. नगर   ः घरकुलाचा लाभ देण्यासाठी...
सरकारने कर्जमाफीत घोटाळा केला : उध्दव...नगर  ः राज्यातील शेतकऱ्यांसाठी कर्जमाफी...
पुण्यात भाजीपाल्याच्या मागणीत वाढ; दरही...पुणे ः गुलटेकडी येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
नाशिक जिल्ह्यात सर्वपक्षीय पाणी बचाव...नाशिक  : मराठवाड्यातील जायकवाडी धरणात नाशिक...
इंदापूर बाजार समितीत शेतीमाल तारण योजना...इंदापूर, जि. पुणे  ः महाराष्ट्र राज्य कृषी...
नगर जिल्ह्यात एप्रिलपासून चाराटंचाई...नगर  ः जिल्ह्यात यंदा पाऊस नसल्याचे...
शेतीतील सुधारणांसाठी कृषी विद्यापीठांची...अकोला   ः बदललेल्या परिस्थितीत शेतीतही मोठी...
नगर जिल्हा परिषदेत सरकार विरोधात...नगर  ः जिल्हा परिषदेच्या मालकीच्या...
शेतकऱ्यांच्या मागण्यांबाबत ‘राष्ट्रवादी...अकोला  ः तूर, सोयाबीन, हरभरा या पिकांचा विमा...