agricultural news in marathi, remedies for fruit drop in santra and mosambi due to summer heat , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

वाढत्या तापमानातील संत्रा, मोसंबी फळगळीचे नियंत्रण
डॉ. एम. एस. लदानिया, डॉ. दिनकरनाथ गर्ग
मंगळवार, 15 मे 2018

विदर्भ आणि मराठवाड्यामध्ये मे महिन्यामध्ये कमाल तापमान ४२ ते ४५ अंश सेल्सिअसपर्यंत पोचले आहे. तापमानातील फरक सरासरीपेक्षा ३-४ अंशाने जास्त आहे. मुख्यतः उशिरा येणाऱ्या फुलोऱ्याच्या बागेत व पारंपरिक पद्धतीने देण्यात येणाऱ्या सिंचनामुळे बागेत पानांची व फळांची मोठ्या प्रमाणात गळ होत आहे.  

पुरेसे पाणी दिले जात असलेल्या बागामध्ये लहान संत्रा फळांवर जिवाणूजन्य काळे डाग येत आहेत. त्यामुळे लहान फळांची गळ होत आहे.

उपाय योजना  :

विदर्भ आणि मराठवाड्यामध्ये मे महिन्यामध्ये कमाल तापमान ४२ ते ४५ अंश सेल्सिअसपर्यंत पोचले आहे. तापमानातील फरक सरासरीपेक्षा ३-४ अंशाने जास्त आहे. मुख्यतः उशिरा येणाऱ्या फुलोऱ्याच्या बागेत व पारंपरिक पद्धतीने देण्यात येणाऱ्या सिंचनामुळे बागेत पानांची व फळांची मोठ्या प्रमाणात गळ होत आहे.  

पुरेसे पाणी दिले जात असलेल्या बागामध्ये लहान संत्रा फळांवर जिवाणूजन्य काळे डाग येत आहेत. त्यामुळे लहान फळांची गळ होत आहे.

उपाय योजना  :

  • सिंचनाच्या नियमित वेळापत्रकाप्रमाणे प्रति झाड पाण्याचे नियोजन करावे. मे महिन्यामध्ये १६० ते १८० लिटर पाणी/दिवस/झाड ठिबक सिंचनाद्वारे द्यावे. आळे पद्धतीत दुहेरी बांगडी पद्धतीने ३ ते ४ दिवसांच्या अंतराने कमी पाणी जास्त वेळा विभागून द्यावे.
  • या व्यतिरिक्त झाडाच्या भोवताली काळी पाॅलीथीन (१०० मायक्रॉन जाडीची) पसरवावी.  आच्छादनासाठी शेतीतील निरुपयोगी सेंद्रीय व असेंद्रीय पदार्थ वापरता येतात.
  • पाण्याची तीव्र टंचाई असल्यास उपलब्ध पाणी किमान ६० ते ८० लिटर/झाड/दिवस याप्रमाणे ठिबक सिंचनाद्वारे द्यावे.
  • २, ४ - डी (१५ पी.पी.एम.) १.५ ग्रॅम अधिक यूरिया किंवा पोटॅशिअम नायट्रेट या पैकी एक २ किलो प्रति १०० लिटर पाणी किंवा जीए-३, (१५ पी.पी.एम.) १.५ ग्रॅम अधिक पोटॅशिअम नायट्रेट २ किलो प्रति १२० लिटर पाणी
  • पुढील फवारणी १५ दिवसांच्या अंतराने करावी.
  • जिवाणूजन्य काळे डाग आढळल्यास, फवारणी काॅपर आॅक्झिक्लोराईड ३ ग्रॅम प्रतिलिटर पाणी

टीप : १० दिवसांच्या अंतराने दोन वेळा फवारणी करावी.

                             लिंबुवर्गीय फळपिकांची पाण्याची गरज

पाण्याची गरज (लिटर/दिवस/झाड) - - - - - - - - - -
महिना  नागपुरी संत्रा व मोसंबी झाडाचे वय ( वर्षे) - - - - - - - - -
-  १   ३   ५  ६   ७      ८  ९    १० पेक्षा जास्त
मे     १७   ३४ ५२    ७४ १०२ १४३ १६६ १८८ २११ २३५
जून ११ २२ ३४ ४८ ६७ ९५ ११० १२६ १४२ १६७
महिना   लिंबू झाडाचे वय ( वर्षे) - - - -- - - - - -
मे   ११ २२ ३० ३५ ४२ ५० ६१ ७६ ८८ १०८
जून   १० १५ २० २६ ३३ ४१ ५२ ६४ ७९ ९९

संपर्क : डॉ. एम. एस. लदानिया, ०७१२-२५००३२५
(संचालक, केंद्रीय लिंबूवर्गीय फळ संशोधन संस्था, नागपूर.)
 

 

इतर फळबाग
संत्रा पीक सल्लासध्या विविध ठिकाणी संत्राबागेमध्ये फळगळची व काळी...
डाऊनी मिल्ड्यू, करपा रोगाच्या...येत्या आठवड्यामध्ये द्राक्ष लागवडीच्या...
लागवड कागदी लिंबाची...लिंबू लागवडीसाठी जास्त चुनखडी, क्षार नसणारी जमीन...
अवर्षणग्रस्त भागात जपली फळबागांमधून...नगर जिल्ह्यातील सतत अवर्षणग्रस्त असलेल्या सैदापूर...
कागदी लिंबाकरिता हस्तबहराचे नियोजनफेब्रुवारी ते मे महिन्याच्या दरम्यान बाजारपेठेत...
तंत्र चिकू लागवडीचे...चिकू कलम लागवड करताना प्रत्येक खड्ड्यात मध्यभागी...
नवीन फुटींवर तांबेरा रोगाची शक्यता,...मागील काही दिवसांमध्ये बऱ्याच ठिकाणी अधूनमधून...
फळबागेचे पावसाळ्यातील खत व्यवस्थापनआंबा व पेरू अशा बहुवार्षिक फळपिकांमध्ये दरवर्षी...
लिंबूवर्गीय फळपिकातील कीड रोग नियंत्रणलिंबूवर्गीय फळबागेमध्ये फळगळ ही समस्या...
प्रतिबंधात्मक पीक संरक्षणातून...जळगाव जिल्ह्यातील तापी नदीच्या काठावरील नायगाव (...
डाळिंबावरील तेलकट डाग रोग, रस शोषक...मृग बहार काळात ऑगस्ट आणि सप्टेंबर महिन्यात...
होले झाले कलिंगड, खरबुजातील ‘मास्टर’पुणे जिल्ह्यातील बिरोबावाडी येथील केशव होले या...
पेरूसाठी अतिघन लागवड पद्धत उपयुक्तपेरू हे फळझाड व्यापारीदृष्ट्या फार महत्त्वाचे...
भुरी, डाऊनी रोगांचा धोका वाढू शकतोसर्व द्राक्ष विभागांमध्ये येत्या आठवड्यामध्ये...
फळबाग लागवडीची पूर्वतयारी...फळबाग लागवडीसाठी उत्तम निचरा होणारी, भरपूर...
डाळिंब पीक सल्ला डाळिंब बागेतील कीड व रोगांचा प्रादुर्भाव...
संघर्षातून प्रगती साधत रुजवला...कधीकाळी दोन वेळच्या भाकरीची सोय लागत नसल्याने...
सीताफळातील शारीरिक विकृती टाळासीताफळाचे अधिक आणि चांगले उत्पादनासाठी बहर...
नवीन आंबा बागेची लागवड करताना...आंबा लागवडीसाठी पाण्याचा निचरा होणारी जमीन...
‘जुन्नर हापूस`ला मुंबई बाजारपेठेची पसंतीमे अखेर काेकणातील हापूसचा हंगाम संपल्यानंतर पुढे...