agricultural news in marathi, remedies for fruit drop in santra and mosambi due to summer heat , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

वाढत्या तापमानातील संत्रा, मोसंबी फळगळीचे नियंत्रण
डॉ. एम. एस. लदानिया, डॉ. दिनकरनाथ गर्ग
मंगळवार, 15 मे 2018

विदर्भ आणि मराठवाड्यामध्ये मे महिन्यामध्ये कमाल तापमान ४२ ते ४५ अंश सेल्सिअसपर्यंत पोचले आहे. तापमानातील फरक सरासरीपेक्षा ३-४ अंशाने जास्त आहे. मुख्यतः उशिरा येणाऱ्या फुलोऱ्याच्या बागेत व पारंपरिक पद्धतीने देण्यात येणाऱ्या सिंचनामुळे बागेत पानांची व फळांची मोठ्या प्रमाणात गळ होत आहे.  

पुरेसे पाणी दिले जात असलेल्या बागामध्ये लहान संत्रा फळांवर जिवाणूजन्य काळे डाग येत आहेत. त्यामुळे लहान फळांची गळ होत आहे.

उपाय योजना  :

विदर्भ आणि मराठवाड्यामध्ये मे महिन्यामध्ये कमाल तापमान ४२ ते ४५ अंश सेल्सिअसपर्यंत पोचले आहे. तापमानातील फरक सरासरीपेक्षा ३-४ अंशाने जास्त आहे. मुख्यतः उशिरा येणाऱ्या फुलोऱ्याच्या बागेत व पारंपरिक पद्धतीने देण्यात येणाऱ्या सिंचनामुळे बागेत पानांची व फळांची मोठ्या प्रमाणात गळ होत आहे.  

पुरेसे पाणी दिले जात असलेल्या बागामध्ये लहान संत्रा फळांवर जिवाणूजन्य काळे डाग येत आहेत. त्यामुळे लहान फळांची गळ होत आहे.

उपाय योजना  :

  • सिंचनाच्या नियमित वेळापत्रकाप्रमाणे प्रति झाड पाण्याचे नियोजन करावे. मे महिन्यामध्ये १६० ते १८० लिटर पाणी/दिवस/झाड ठिबक सिंचनाद्वारे द्यावे. आळे पद्धतीत दुहेरी बांगडी पद्धतीने ३ ते ४ दिवसांच्या अंतराने कमी पाणी जास्त वेळा विभागून द्यावे.
  • या व्यतिरिक्त झाडाच्या भोवताली काळी पाॅलीथीन (१०० मायक्रॉन जाडीची) पसरवावी.  आच्छादनासाठी शेतीतील निरुपयोगी सेंद्रीय व असेंद्रीय पदार्थ वापरता येतात.
  • पाण्याची तीव्र टंचाई असल्यास उपलब्ध पाणी किमान ६० ते ८० लिटर/झाड/दिवस याप्रमाणे ठिबक सिंचनाद्वारे द्यावे.
  • २, ४ - डी (१५ पी.पी.एम.) १.५ ग्रॅम अधिक यूरिया किंवा पोटॅशिअम नायट्रेट या पैकी एक २ किलो प्रति १०० लिटर पाणी किंवा जीए-३, (१५ पी.पी.एम.) १.५ ग्रॅम अधिक पोटॅशिअम नायट्रेट २ किलो प्रति १२० लिटर पाणी
  • पुढील फवारणी १५ दिवसांच्या अंतराने करावी.
  • जिवाणूजन्य काळे डाग आढळल्यास, फवारणी काॅपर आॅक्झिक्लोराईड ३ ग्रॅम प्रतिलिटर पाणी

टीप : १० दिवसांच्या अंतराने दोन वेळा फवारणी करावी.

                             लिंबुवर्गीय फळपिकांची पाण्याची गरज

पाण्याची गरज (लिटर/दिवस/झाड) - - - - - - - - - -
महिना  नागपुरी संत्रा व मोसंबी झाडाचे वय ( वर्षे) - - - - - - - - -
-  १   ३   ५  ६   ७      ८  ९    १० पेक्षा जास्त
मे     १७   ३४ ५२    ७४ १०२ १४३ १६६ १८८ २११ २३५
जून ११ २२ ३४ ४८ ६७ ९५ ११० १२६ १४२ १६७
महिना   लिंबू झाडाचे वय ( वर्षे) - - - -- - - - - -
मे   ११ २२ ३० ३५ ४२ ५० ६१ ७६ ८८ १०८
जून   १० १५ २० २६ ३३ ४१ ५२ ६४ ७९ ९९

संपर्क : डॉ. एम. एस. लदानिया, ०७१२-२५००३२५
(संचालक, केंद्रीय लिंबूवर्गीय फळ संशोधन संस्था, नागपूर.)
 

 

इतर फळबाग
थंडीच्या काळात केळी बागांची काळजीकेळीच्या पानांवर कमी तापमानाचे दुष्परिणाम २ ते ४...
भुरी नियंत्रणासाठी सावधपणेच करा...सर्व द्राक्ष विभागामध्ये येत्या आठवड्यात वातावरण...
हिवाळ्यात करा फळबागांतील तापमान नियोजनहिवाळ्यामध्ये कमी होणारे तापमान ही विविध...
थंडीपासून फळबागेचे संरक्षणसध्या किमान तापमानात घट होऊन थंडी वाढलेली आहे....
थंडीमध्ये द्राक्षबागेत करावयाच्या...सध्याच्या थंड वातावरणात विकासाच्या विविध अवस्थेत...
भुरी, पिंक बेरीकडे लक्ष द्या...मागील आठवड्यापासून सर्व द्राक्ष विभागांत थंडीची...
नियोजन मोसंबीच्या आंबिया बहराचे ...मोसंबी झाडे डिसेंबरच्या पहिल्या आठवड्यापासून...
फळातील रस शोषण करणाऱ्या पतंगाचे...शास्त्रीय नाव ःOthreis fullonia फळातील रस...
मोसंबी, डाळिंबातील फळे पोखरणाऱ्या अळीचे...  मोसंबी आणि डाळिंब या फळपिकांमध्ये फळ...
निरभ्र वातावरणात वाढणाऱ्या थंडीपासून...येत्या आठवड्यामध्ये बहुतांशी सर्व द्राक्ष...
डाळिंबातील फॉस्फोनीक ॲसिड अवशेष समस्याबाजारपेठेत स्फुरदयुक्त विविध घटक त्यांच्या...
पेरू बागेत फळमाशीचा प्रादुर्भावसध्या पेरू बागा फळधारणेच्या व काढणीच्या अवस्थेत...
रुग्णसेवेसह शेतीतही जपले वेगळेपणमुंबई येथील प्रसिद्ध किडनीविकार तज्ज्ञ डॉ....
केळी सल्ला : थंडीचा परिणामसद्य:स्थितीत हवामान ढगाळ असून, हवेमध्ये गारठा आहे...
केळी सल्लाकेळी पिकाची उत्तम वाढ व उत्पादनासाठी सरासरी किमान...
डाळिंब बागेतील आंबेबहारासाठी ताणाचे... डाळिंबामध्ये प्रामुख्याने तीन बहर घेतले जातात...
संत्रा, मोसंबी व लिंबू सल्लाअांबिया बहर व्यवस्थापन ः अांबिया बहराच्या...
सुधारित तंत्र, नियोजनातून शेती केली...जळगाव जिल्ह्यात तापी काठालगतच्या चांगदेव (ता....
फुलोरा अवस्थेतील द्राक्ष बागेचे...द्राक्ष लागवड विभागात पाऊस झाल्याने बागेच्या...
अभ्यास अन् नियोजनातून शेती देते समाधाननाशिक शहरातील प्रख्यात हृदयरोगतज्ज्ञ डॉ. अनिरुद्ध...