agricultural news in marathi, summer sunflower plantation technology, Agrowon, Maharashtra | Agrowon

उन्हाळी सूर्यफुलासाठी संकरित जातींचा वापर फायद्याचा
डॉ. प्रकाश घाटुळे
शनिवार, 3 फेब्रुवारी 2018

उन्हाळी हंगामातील सूर्यफूल पिकावर कीड व रोगांचा विशेष प्रादुर्भाव होत नाही. तसेच कमी कालावधीत येणारे व पाण्याचा ताण बऱ्याच प्रमाणात सहन करू शकणारे हे पीक असल्याने उन्हाळी लागवड फायद्याची राहते. लागवड करताना संकरित जातींचा वापर केल्यास फायद्याचे ठरते.

उन्हाळी सूर्यफूल हे फेरपालटीचे पीक म्हणूनही उपयोगी पडते. त्याशिवाय सुधारित तंत्रज्ञानाचा वापर केल्याने कमी खर्चात अधिक उत्पादन मिळते.

सुधारित तंत्रज्ञान :

उन्हाळी हंगामातील सूर्यफूल पिकावर कीड व रोगांचा विशेष प्रादुर्भाव होत नाही. तसेच कमी कालावधीत येणारे व पाण्याचा ताण बऱ्याच प्रमाणात सहन करू शकणारे हे पीक असल्याने उन्हाळी लागवड फायद्याची राहते. लागवड करताना संकरित जातींचा वापर केल्यास फायद्याचे ठरते.

उन्हाळी सूर्यफूल हे फेरपालटीचे पीक म्हणूनही उपयोगी पडते. त्याशिवाय सुधारित तंत्रज्ञानाचा वापर केल्याने कमी खर्चात अधिक उत्पादन मिळते.

सुधारित तंत्रज्ञान :

  • लागवडीसाठी उत्तम निचरा होणारी, मध्यम ते भारी (सामू - ६.५ ते ८ ) जमीन निवडावी.
  • रब्बी हंगामातील पिकाच्या काढणीनंतर शेताची उभी-आडवी वखरणी करावी. दुसऱ्या वखरणीपूर्वी प्रतिहेक्‍टरी ५ टन कुजलेले शेणखत जमिनीत मिसळून द्यावे. दोन ओळीतील अंतर ६० सें.मी. राहील अशा पद्धतीने सरी वरंबे तयार करावेत.
  • जानेवारीचा पहिला आठवडा ते फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवडा या काळातच पेरणी करावी.
  • पेरणीसाठी टीएएस -८२, पीडीकेव्हीएसएच -९५२, एलएसएफएच -१७१, डीआरएसएच -१, केबीएसएच-१, केबीएसएच-४४ या संकरित जातींची निवड करावी.
  • नेक्रॉसीस या रोगापासून संरक्षणासाठी इमिडाक्लोप्रीड (७० टक्के डब्ल्यु.एस.) ५ ग्रॅम प्रतिकिलो बियाणे याप्रमाणात  बीजप्रक्रिया करावी.
  • दोन झाडांतील अंतर ३० सें.मी. ठेवून टोकण पद्धतीने लागवड करावी. प्रतिहेक्‍टरी ५५,५५५ झाडे राहतील याची काळजी घ्यावी.
  • प्रतिहेक्‍टरी ८० किलो नत्र, ६० किलो स्फुरद व ३० किलो पालाश या प्रमाणात खतमात्रा द्यावी. एकूण रासायनिक खतमात्रेपैकी ४० किलो नत्र, ६० किलो स्फुरद व ३० किलो पालाश पेरणीवेळी द्यावे. नत्राची उर्वरित मात्रा (४० किलो) पेरणीनंतर ३० ते ३५ दिवसांनी द्यावी.
  • एका जागेवर एकापेक्षा जास्त रोपे असतील, तर एकच सशक्त रोप ठेवून विरळणी करावी. अन्यथा सूर्यफुलाचा आकार लहान होऊन उत्पादनात लक्षणीय घट येते.
  • चांगल्या उगवणीसाठी पेरणीपूर्वी किंवा पेरणीनंतर लगेच ओलित करावे. कळी, फुलोरा, दाणे भरणे व परिपक्व होण्याच्या अवस्थेत सिंचनाची अत्यंत आवश्‍यकता आहे. त्यामुळे उत्पादनात हमखास वाढ होते. ठिबकसिंचन पद्धतीचा अवलंब केल्यास पाण्याची बचतही होते.
  • सूर्यफूल पिकात परागीकरण कमी प्रमाणात झाल्यास स्तबकातील बिया पोचट राहतात. त्यामुळे परागीकरणाचे प्रमाण वाढविण्यासाठी उपाययोजना कराव्यात.
  • उन्हाळी हंगामात सूर्यफुलावर विशेष कीड व रोगांचा प्रादुर्भाव होत नाही. तरीही फुलकीडे, उंट अळी व केसाळ अळी या किडींचा प्रादुर्भाव हाेण्याची शक्‍यता असते. कीड नियंत्रणासाठी एकात्मिक नियंत्रण पद्धतीचा अवलंब करावा.

परागीकरण वाढविण्यासाठी उपाययोजना :

  • पीक फुलोऱ्यात असताना तळहातांना पातळ सुती कापड बांधून प्रत्येक फुलावरून हात फिरवावा. सकाळी ८ ते ११ वाजण्याच्या दरम्यान एक दिवसआड ही क्रिया करावी.
  • फुले उमलण्याच्या वेळी बोरॅक्‍स २ ग्रॅम प्रतिलिटर पाणी या प्रमाणात फवारणी करावी. फवारणी फक्त फुलांवरच करावी.
  • मधमाश्यांच्या पाच पेट्या प्रतिहेक्‍टर या प्रमाणात ठेवाव्यात. मधमाश्यांमुळे परागीकरणामध्ये हमखास वाढ होते.

संपर्क : डॉ. प्रकाश घाटुळे, ९९२१३३४७८१
(सूर्यफूल कृषिविद्यावेत्ता, तेलबिया संशोधन विभाग, डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठ, अकोला)

 

टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
I transfer my JOSH to you...पणजी : गोव्याचे मुख्यमंत्री मनोहर पर्रीकर यांनी...
जीवलग मित्र गेला...मनोहर गेला. हे जरी सत्य असले तरी ते मान्य होणे...
जबरदस्त, प्रभावी इच्छाशक्तीचे केंद्र :...लहानपणापासूनच कुठलीही गोष्ट एकदा ठरवली की, तो ती...
तळपत्या सूर्याचा अस्त !राजकारणी माणसाला यश आणि अपयशाचा सामना रोजच करावा...
विदर्भात कापूस पोचला प्रतिक्विंटल ५९१५...नागपूर ः शेतकऱ्यांकडील कापूस संपल्यापनंतर आता...
पुणे बाजारात घेवडा, मटारच्या भावात वाढपुणे ः गुलटेकडी येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
पुणे जिल्ह्यात शेतकरी सन्मान योजनेच्या...पुणे : केंद्र सरकारने पंतप्रधान शेतकरी सन्मान...
हिंगोलीतील २७ हजार लोकसंख्या पाण्यासाठी...हिंगोली ः हिंगोली जिल्ह्यात उद्भवलेल्या दुष्काळी...
खानदेशात चारा प्रश्‍न गंभीरजळगाव ः खानदेशात सद्यःस्थितीत निर्माण झालेल्या...
दुष्काळमुक्त मराठवाड्याचा संकल्प ः...औरंगाबाद: पन्नास टीएमसी पाणी गोदावरी खोऱ्यात...
छपन्न इंचीच्या छातीच्या गप्पा कशाला?ः...चाकण, जि. पुणे: देशाचे पंतप्रधान देश माझ्या मुठीत...
योग्य पद्धतीनेच करा बांबू तोडणीपरिपक्व बांबू हा दरवर्षी तोडला पाहिजे, तरच त्याला...
औरंगाबादला कैरी प्रतिक्विंटल ३५०० ते...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये...
कृषी क्षेत्रात निर्मिती उद्योगाच्या...अकोला : कृषी क्षेत्रात बायोफर्टिलायजर,...
खानदेशात भुईमूग पीक जेमतेमजळगाव : भुईमुगाचे पीक खानदेशात जेमतेम आहे. त्याचे...
सोलापूर जिल्हा बॅंकेतही मिळणार ‘सन्मान...सोलापूर : सोलापूर जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बॅंकेचा...
लाल कांद्याच्या दरात सुधारणाजळगाव : लाल कांद्याची जळगावसह धुळे, साक्री येथील...
प्रस्तावित सुरत-हैदराबाद...नाशिक : केंद्राच्या भारतमाला योजनेंतर्गत...
शेवगाव, पाथर्डीत शेळ्या-मेंढ्यांच्या...शेवगाव, जि. नगर : दुष्काळी परिस्थितीत सरकारने...
सांगलीचा प्रश्‍न दिल्लीदरबारीसांगली ः सांगली लोकसभा मतदारसंघ स्वाभिमानीला...