agricultural news in marathi,control of diseases on sugarcane , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

उसावरील तांबेरा,तपकिरी ठिपके रोगांचे नियंत्रण
पोपट खंडागळे, डॉ. सुभाष घोडके
बुधवार, 10 जानेवारी 2018

गेल्या काही दिवसांपासून राज्यात थंडीचा प्रभाव वाढत आहे. अशा वातावरणात ऊस पिकात तांबेरा, तपकिरी ठिपके या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो. सद्यःस्थितीत कोल्हापूर, सातारा, सांगली या भागांत वरील रोगांचा प्रादुर्भाव दिसून आला आहे. पहाटेच्या दवबिंदूंमुळे हवेमार्फत या रोगाचा प्रसार वाढतो. त्यामुळे त्यांचे वेळीच नियंत्रण करावे.

सद्यःस्थितीत आडसाली व पूर्वहंगामी उसावर या रोगांचा प्रादुर्भाव वाढत आहे. पूर्वी कमी प्रमाणात आढळणाऱ्या या रोगांचा आता ४० टक्के इतका प्रादुर्भाव वाढला आहे.

तपकिरी ठिपके :

गेल्या काही दिवसांपासून राज्यात थंडीचा प्रभाव वाढत आहे. अशा वातावरणात ऊस पिकात तांबेरा, तपकिरी ठिपके या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो. सद्यःस्थितीत कोल्हापूर, सातारा, सांगली या भागांत वरील रोगांचा प्रादुर्भाव दिसून आला आहे. पहाटेच्या दवबिंदूंमुळे हवेमार्फत या रोगाचा प्रसार वाढतो. त्यामुळे त्यांचे वेळीच नियंत्रण करावे.

सद्यःस्थितीत आडसाली व पूर्वहंगामी उसावर या रोगांचा प्रादुर्भाव वाढत आहे. पूर्वी कमी प्रमाणात आढळणाऱ्या या रोगांचा आता ४० टक्के इतका प्रादुर्भाव वाढला आहे.

तपकिरी ठिपके :

  • रोगकारक बुरशी : सरकोस्पोरा लॉन्जिपस
  • जास्त पावसाच्या भागात प्रादुर्भाव होतो.  
  • रोगाचा प्रादुर्भाव हा रोपांपेक्षा ७ ते ८ महिने वयाच्या पिकावर होतो. जुन्या पानाच्या दोन्ही बाजूंवर अंडाकृती, लालसर ते तपकिरी ठिपके दिसतात. ठिपक्‍यांभोवती पिवळसर वलय दिसते.
  • प्रादुर्भाव वाढल्यास पानांवरील ठिपके एकमेकांत मिसळून मोठे होतात. ठिपक्‍यांमधील पेशी मरतात आणि प्रकाश संश्‍लेषण क्रिया खंडित होते.
  • प्रकाश संश्‍लेषण क्रिया मंदावल्यामुळे उसाच्या कांड्यांची लांबी व जाडी कमी होते. उसातील शर्करा व वजन घटते.
  • रोगाचा प्रसार ७५ ते ८० टक्के सापेक्ष आर्द्रता असलेल्या वातावरणात हवा, पावसाचे पाणी व दवबिंदूंमार्फत होतो.
  • को.८६०३२ व एमएस १०००१ या जातींवर या रोगाचा प्रादुर्भाव इतर वाणांपेक्षा कमी प्रमाणात होतो.

तांबेरा :

  • रोगकारक बुरशी : पुक्‍शीनिया कुहनाय
  • कोल्हापूर, सांगली, सातारा आणि पुणे जिल्ह्यांतील नदीकाठच्या क्षेत्रात अधिक प्रादुर्भाव दिसून येतो.
  • को.सी. ६७१, को. ९४०१२, को.व्ही.एस.आय. ९८०५ या जाती अधिक बळी पडतात.
  • को. ८६०३२ व फुले २६५ या जातींवरसुद्धा हा रोग दिसून येतो.
  • सुरवातीस बुरशीची लागण पानाच्या दोन्ही बाजूस होते. पानावर लांबट पिवळे ठिपके दिसतात. त्यांची लांबी वाढून रंग लालसर तपकिरी होतो. ठिपके मोठे होऊन नारंगी रंगाचे बिजाणू बाहेर पडतात. ओलसर दवबिंदूंच्या वातावरणात त्यांचा प्रसार होतो.
  • ठिपक्‍यांमुळे पेशीद्रव्यपटल मृत होते. परिणामी प्रकाश संश्‍लेषण क्रियेत मंदावून ऊसवाढीवर विपरीत परिणाम होतो.

उपाययोजना :

  • प्रमाणित, बीजप्रक्रिया केलेले, रसरशीत, निरोगी व योग्य वयाचे बियाणे वापरावे. खोडवा उसाचे बेणे लागणीसाठी टाळावे.
  • वेळेवर आंतरमशागत करून शिफारशीत रासायनिक खतमात्रा द्याव्यात.
  • हवेमार्फत पसरणाऱ्या रोगांपासून ऊस पिकाच्या संरक्षणासाठी सिलिकॉन या मूलद्रव्याची उपलब्धता महत्त्वाची असते. त्यामुळे प्रतिहेक्‍टरी १.५ टन बगॅस राख अधिक सिलिकेट विरघळविणाऱ्या जीवाणूंचे खत २.५ लिटर या प्रमाणात वापर करावा.
  • एकरी ९ किलो सिलिकॉनयुक्त खतांच्या  वापराने उसातील रोगप्रतिकारशक्ती वाढल्याचा शेतकऱ्यांचा अनुभव आहे. मात्र तशी विद्यापीठाची शिफारस नाही.

रासायनिक नियंत्रण (दोन्ही रोगांसाठी)  : फवारणी प्रतिलिटर पाणी

  • प्रोपिकोनॅझोल १ मि.लि किंवा
  • मॅन्कोझेब ३ ग्रॅम .

संपर्क : पोपट खंडागळे, ७३८७५०५०५७
(मध्यवर्ती ऊस संशोधन केंद्र, पाडेगाव, जि. सातारा)

टॅग्स

फोटो गॅलरी

इतर ताज्या घडामोडी
प्रकल्पग्रस्त वयोवृद्ध शेतकऱ्याचा...मुंबई : धुळे जिल्ह्यातील धर्मा पाटील या...
हिरव्या मिरचीच्या दरात जळगावात सुधारणाजळगाव ः येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये...
शेतकरी कन्या झाली उत्पादन शुल्क निरीक्षकयवतमाळ : इंजिनिअर होऊन प्रशासकीय सेवेत आपले...
चिकू बागेत आच्छादन, पाणी व्यवस्थापन...चिकूचे झाड जस जसे जुने होते त्याप्रमाणे त्याचा...
‘गिरणा’तून दुसरे आवर्तन सुरू पण... जळगाव  ः जिल्ह्यातील शेतीसाठी महत्त्वपूर्ण...
मातीच्या ऱ्हासासोबत घडले प्राचीन...महान मानल्या जाणाऱ्या अनेक प्राचीन संस्कृतींचा...
अर्थसंकल्पासाठी नागरिकांनी सूचना...मुंबई : शासनाच्या ध्येय-धोरणांचे प्रतिनिधीत्व...
माफसूला जागतिक स्तरावर लौकिक मिळवून...नागपूर : पदभरती, ॲक्रीडेशन यासारखी आव्हाने...
कर्जमाफीची रक्कम द्या; अन्याथ लेखी द्यापुणे : २००८ मधील कर्जमाफीची रक्कम नाबार्डने...
नुकसानभरपाईची मागणी तथ्यांवर आधारित...नागपूर : नॅशनल सीड असोसिएशनने बोंड अळीला...
बदल्यांअभावी राज्यात कृषी... नागपूर : राज्यात गेल्या दोन वर्षांपासून कृषी...
हवामान बदलाचा सांगलीतील द्राक्ष बागांना... सांगली  ः गेल्या दोन दिवसांपासून हवामानात...
साताऱ्यातील चौदाशेवर शेतकरी ठिबक...सातारा : जिल्ह्यातील २०१६-१७ मध्ये चौदाशेवर...
सोलापूर बाजारात कांद्याच्या दरात पुन्हा...सोलापूर : सोलापूर कृषी उत्पन्न बाजार समितीच्या...
रब्बी पेरणीत बुलडाण्याची आघाडी अकोला  ः अमरावती विभागात यंदाच्या रब्बी...
कोल्हापुरात हिरवी मिरची तेजीतकोल्हापूर : येथील बाजारसमितीत या सप्ताहात हिरवी...
सरकार कीटकनाशक कंपन्यांच्या दबावात यवतमाळ (प्रतिनिधी) : जिल्ह्यात कीटकनाशक फवारणीतून...
पुण्यात गवार, भेंडी, चवळीच्या दरात अल्प...पुणे : गुलटेकडी येथील बाजार समितीमध्ये रविवारी (...
मृदा आरोग्य पत्रिकावाटपात पुणे आघाडीवरपुणे : शेतकऱ्यांना जमिनीत असलेल्या अन्नद्रव्याचे...
बदलत्या वातावरणामुळे ब्रॉयलर्स मार्केट... मागणी आणि पुरवठ्यातील संतुलनामुळे अंडी आणि...