agricultural news in marathi,news about probiotics in diet of honey bee, Agrowon, Maharashtra | Agrowon

मधमाश्यांच्या आहारातील प्रोबायोटिक्स वाचवते बुरशीजन्य रोगापासून
कोजेन्सिस वृत्तसेवा
सोमवार, 28 मे 2018

गेल्या वीस वर्षांपासून मधमाश्यांच्या वसाहती नष्ट
होण्याचे प्रमाण युरोप आणि उत्तम अमेरिकेमध्ये वेगाने वाढत आहेत. त्यामागील अनेक कारणांपैकी एक कारण म्हणजे नोजमॉसिस या बुरशीचा प्रादुर्भाव. वसाहतीतील बुरशीच्या प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी मधमाश्यांच्या आहारामध्ये प्रोबायोटिक्स घटकांचा वापर फायद्याचा ठरू शकतो. प्रोबायोटिक्स घटकांच्या आहारातील वापरामुळे बुरशीजन्य रोगांमुळे होणाऱ्या मृत्यूचा दर ४० टक्क्याने कमी होऊ शकत असल्याचे युनिव्हर्सिटे लावल येथील संशोधकांनी ‘फ्रंटियर्स इन इकॉलॉजी अॅण्ड इव्हॅल्युशन’मध्ये प्रकाशित केलेल्या अहवालामध्ये नमूद केले आहे.

गेल्या वीस वर्षांपासून मधमाश्यांच्या वसाहती नष्ट
होण्याचे प्रमाण युरोप आणि उत्तम अमेरिकेमध्ये वेगाने वाढत आहेत. त्यामागील अनेक कारणांपैकी एक कारण म्हणजे नोजमॉसिस या बुरशीचा प्रादुर्भाव. वसाहतीतील बुरशीच्या प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी मधमाश्यांच्या आहारामध्ये प्रोबायोटिक्स घटकांचा वापर फायद्याचा ठरू शकतो. प्रोबायोटिक्स घटकांच्या आहारातील वापरामुळे बुरशीजन्य रोगांमुळे होणाऱ्या मृत्यूचा दर ४० टक्क्याने कमी होऊ शकत असल्याचे युनिव्हर्सिटे लावल येथील संशोधकांनी ‘फ्रंटियर्स इन इकॉलॉजी अॅण्ड इव्हॅल्युशन’मध्ये प्रकाशित केलेल्या अहवालामध्ये नमूद केले आहे.

नोसेमॉसिस (त्यालाच नोसेमा रोग असेही म्हणतात) हा नोसेमा सेरानाई या एकपेशीय बुरशीमुळे होतो. ही बुरशी मधमाश्यांच्या शरीरामध्ये आहारासोबत प्रवेश करते आणि पचनसंस्थेच्या भित्तिकांवर वाढते. सामान्य स्थितीमध्ये या बुरशीचा मधमाशीसाठी फारशी हानीकारक नसते. मात्र, मधमाशीमध्ये ताणाची स्थिती आल्यानंतर प्रतिकारक शक्ती कमी होते. त्या वेळी मध्ये ही बुरशी मधमाशीच्या अन्न शोधणे, दिशांची माहिती, नवजात अळ्यांची काळजी घेणे अशा विविध क्रियांवर मर्यादा आणते असल्य. परिणामी मधमाश्यांचा मृत्यूचा दर वाढत असल्याचे युनिव्हर्सिटे लावल येथील शास्त्र आणि अभियांत्रिकी विभागातील प्रा. निकोलक डेरोमी यांनी सांगितले.  

नोसेमॉसिस वर उपचार करण्यासाठी प्रतिजैविकांचा वापर केला जातो. मात्र, बुरशीमध्येही प्रतिजैविकांमध्ये प्रतिकारकता विकसित होत असल्याने त्यांची कार्यक्षमता कमी होत आहे. त्या प्रमाणे प्रतिजैविके पचनसंस्थेतील उपयुक्त जिवाणूंनाही मारतात. त्यामुळे या रोगावर चांगला उपाय शोधण्यासाठी संशोधकांचे प्रयत्न चालू होते.

डेरोमी यांनी प्रयोगशाळेमधील जाळ्यांमध्ये केलेल्या प्रयोगामध्ये मधमाश्यांमध्ये नोसेमॉसिस रोखणे आणि उपचार करणे यातील चार प्रोबायोटिक घटकांची कार्यक्षमता मोजण्याचा प्रयत्न केला. त्यातील दोन प्रोबायोटिक घटक बॅक्टोसेल आणि लेव्हूसेल हे पोर्क, चिकन, कोळंबी आणि सॅलमोनॉईड उद्योगात वापरले जातात. अन्य दोन प्रोबायोटिक घटक आरोग्यपूर्ण मधमाश्यांच्या पचनसंस्थेतील वेगळे केलेले जिवाणू आहेत. हे चारही प्रोबायोटिक घटक साखरेच्या पाण्यात मिसळून मधमाश्यांना देण्यात आले. दोन आठवड्यांच्या चाचण्यानंतर प्रोबायोटिक घटक देत असलेल्या मधमाशी गटामध्ये मृत्यूचा दर हा २० ते ४० टक्क्याने कमी झाल्याचे दिसून आले.  या प्रोबाटिक घटकामुळे मधमाशीतील बुरशीचा प्रादुर्भाव कमी झाला नसला तरी तो सहन करण्याची मधमाश्यांची क्षमता वाढल्याचे निदर्शनास आले.

 

इतर ताज्या घडामोडी
सांगलीतील ९० टक्के द्राक्ष हंगाम उरकलासांगली : जिल्ह्यातील यंदाचा द्राक्ष हंगाम ९०...
फरारी द्राक्ष व्यापाऱ्यास शेतकऱ्यांनी...नाशिक  ः चालू वर्षाच्या हंगामात जिल्ह्यातील...
औरंगाबाद लोकसभा मतदारसंघातील प्रचार...औरंगाबाद : औरंगाबाद लोकसभा मतदारसंघातील...
सध्याचे सरकार म्हणजे लबाडाचे आवतन : पवारनगर : सध्याचे केंद्र सरकार म्हणजे लबाडाचे आवतन...
सिंचनाच्या पाण्याचे मोजमाप करण्याच्या...शेतीमध्ये पाणी हा अत्यंत महत्त्वाचा घटक असून,...
परभणीत वांगी प्रतिक्विंटल १००० ते २५००...परभणी : येथील पाथरी रस्त्यावरील फळे भाजीपाला...
मतदान केंद्रावरील रांगेपेक्षा...सोलापूर  : सोलापूर लोकसभा मतदारसंघात सर्वत्र...
अवकाळीचा सोलापूर जिल्ह्याला मोठा फटकासोलापूर : जिल्ह्याला गेल्या चार महिन्यांत अधून-...
मंठा तालुक्यात वादळी वाऱ्याने नुकसानमंठा, जि. जालना  : तालुक्यात मंगळवारी ( ता....
पुणे विभागातील दोन लाख हेक्टरवरील ऊस...पुणे  ः गेल्या चार ते पाच महिन्यांपासून पुणे...
मराठवाड्यातील मतदान टक्केवारीत किंचित घटबीड, परभणी : मराठवाड्यातील बीड, उस्मानाबाद,...
सातारा जिल्‍ह्यातील ऊस उत्पादकांना...सातारा  ः जिल्ह्यातील सह्याद्री कारखान्याचा...
म्हैसाळ योजनेत २२ पंपांद्वारे उपसासांगली : म्हैसाळ योजनेच्या पंपांची संख्या विक्रमी...
दिग्गजांच्या सभांनी तापणार साताऱ्यातील...सातारा : सातारा लोकसभा मतदारसंघातील राजकीय...
प्रभावी अपक्ष उमेदवारांमुळे लढती रंगतदारमुंबई : राज्यात तिसऱ्या आणि चौथ्या टप्प्यातील २१...
राज्यात काकडी प्रतिक्विंटल ४००ते २०००...नाशिकला काकडी प्रतिक्विंटल १२५० ते १७५० रुपये...
धनगर समाज भाजपच्याच पाठीशी ः महादेव...सांगली  : मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस हेच...
ऊस गाळपात इंदापूर कारखान्याची आघाडी पुणे  : जिल्ह्यात सर्व १७ साखर कारखान्यांनी...
निवडणुकीमुळे चाराटंचाईकडे दुर्लक्ष;...पुणे  : निवडणुकीची रणधुमाळी सुरू असताना...
नाशिक जिल्ह्यात चारा छावण्यांसाठी...नाशिक  : जिल्ह्यातील टंचाईच्या झळा तीव्र होत...