agricultural stories in marathi, agro vision, Faba beans fix for corn's nitrogen need | Agrowon

शेंगावर्गीय आच्छादन पिकांचा होतो नत्र स्थिरीकरणासाठी फायदा
वृत्तसेवा
मंगळवार, 12 जून 2018

नत्रयुक्त खतांची अधिक मागणी असणाऱ्या स्वीट कॉर्नसारख्या पिकांमध्ये शेंगावर्गीय (फॅबा बिन्स) आच्छादन पीक घेतल्यास नत्राच्या खर्चामध्ये अर्ध्यापर्यंत बचत करणे शक्य होत असल्याचे संशोधनामध्ये आढळले आहे.

नत्रयुक्त खतांची अधिक मागणी असणाऱ्या स्वीट कॉर्नसारख्या पिकांमध्ये शेंगावर्गीय (फॅबा बिन्स) आच्छादन पीक घेतल्यास नत्राच्या खर्चामध्ये अर्ध्यापर्यंत बचत करणे शक्य होत असल्याचे संशोधनामध्ये आढळले आहे.

प्राचीन काळापासून फॅबी बीन हे आच्छादन पीक म्हणून वापरले जाते. दोन मुख्य पिकांच्या दरम्यानच्या काळात या पिकांची लागवड केली जाते. या पिकामुळे मातीची धूप थांबते. तणांना रोखले जाते. सामान्यतः आच्छादन पिकांसाठी गवतवर्गीय, शेंगावर्गीय पिकांचा अवलंब केला जातो. फॅबा बिया हे प्रथिनांचा उत्तम स्रोत असून, शेतजमिनीसाठीही नत्र स्थिर करत असल्याने फायदेशीर ठरते. या पिकाचे अवशेष जमिनीमध्ये गाडल्यास आणखी फायदा होतो.

मॅसेट्युसेट्‌स विद्यापीठातील संशोधक मासौद हशेमी आणि सहकाऱ्यांनी स्विट कॉर्न पिकाच्या लागवडीपूर्वी फॅबा बीनचे आच्छादन पीक घेऊन चाचण्या घेतल्या. फॅबा बीनच्या उत्पादनानंतर त्याचे अवशेष जमिनीमध्ये गाडण्यात आले. त्याचाही चांगला फायदा होत असल्याचे दिसून आले.

  • हिवाळ्यापूर्वी लागवड केलेल्या फॅबा बीनची वाढ रोखली गेली. त्यामुळे बायोमास कमी मिळाले. अधिक बायोमास म्हणजे अधिक नत्र, असे समीकरण असते. त्यामुळे फॅबा बीनची लागवड दोन आठवडे उ.िशरा म्हणजेच एक ऑगस्ट दरम्यान केल्यास बायोमासचे प्रमाण दुप्पट होत असल्याचे दिसून आले
  • या जमिनीमध्ये नंतर स्वीट कॉर्नची लागवड केली असता, अधिक उत्पादन मिळाले. त्याचप्रमाणे ज्या शेतामध्ये आच्छादन पिकांचे अवशेष मशागतीविना कुजू दिले होते, तिथे उत्पादनामध्ये लक्षणीय वाढ आढळली. सावकाश कुजत असल्याने सावकाश नत्राची उपलब्धता होत असल्याने स्वीट कॉर्न पिकाला फायदा होतो.
  • मशागत केलेल्या शेतातील अवशेष लवकर कुजतात. परिणामी, नत्राची उपलब्धता लवकर होते.
  • केवळ आच्छादन पिकाच्या माध्यमातून स्वीट कॉर्नसाठी आवश्यक पूर्ण नत्राची उपलब्धता शक्य नाही. त्यामुळे रासायनिक खताच्या माध्यमातून त्याची पूर्तता करावी लागते. मात्र, तरीही आच्छादन पीक घेतलेल्या शेतामध्ये सामान्य पिकाच्या तुलनेमध्ये खतावरील खर्चात अर्ध्याने बचत होते.
  • या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अॅग्रोनॉमी जर्नल’ मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहेत.

इतर ताज्या घडामोडी
लोहाच्या कमतरतेवरील वनस्पतींची...हेन्रिच हेईन विद्यापीठ डस्सेलडॉर्प आणि...
नेरच्या नदी पात्रातील भराव काढादेऊर, ता.धुळे : पांझरा नदी पात्रातील नव्या...
सौर कृषिपंप योजनेसाठी पुणे जिल्ह्यातून...पुणे : शेतकऱ्यांना दिवसा व सौरऊर्जेद्वारे शाश्वत...
अपारंपरिक ऊर्जा काळाची गरज : बावनकुळेभंडारा : पारंपरिक ऊर्जेची मर्यादा लक्षात घेऊन...
नांदेड जिल्ह्यामध्ये १८ टॅंकरद्वारे...नांदेड ः जिल्ह्यातील तीव्र पाणीटंचाई उद्भवलेली ११...
परभणी, नांदेड जिल्ह्यात २ लाख खात्यांवर...परभणी ः परभणी आणि नांदेड जिल्ह्यातील दुष्काळामुळे...
टेंभूच्या नेवरी वितरिकेची कामे २२...सांगली ः टेंभू उपसा सिंचन योजनेच्या नेवरी वितरिका...
पाणीटंचाईमुळे कांदा लागवडीच्या...पुणे ः वाढत असलेल्या पाणीटंचाईमुळे शेतकऱ्यांनी...
नगर जिल्ह्यामध्ये तुरीचे उत्पादन...नगर ः नगर जिल्ह्यामध्ये यंदा दुष्काळी परिस्थिती...
अण्णासाहेब पाटील महामंडळामार्फत १२ कोटी...कोल्हापूर : शासनाने अण्णासाहेब पाटील आर्थिक मागास...
कचारगडला `अ’ वर्ग पर्यटनस्थळाचा दर्जा...गोंदिया ः कचारगड हे देशभरातील भाविकांचे...
जैविक शेती मिशन राबविण्यास प्रारंभअकोला ः शासनाने गेल्या वर्षी जाहीर केलेल्या डॉ....
जळगावसह रावेर मतदारसंघ भाजपकडेच?जळगाव ः आगामी लोकसभा निवडणुकीसंबंधी शिवसेना व...
किसान लाँग मार्चला जाणाऱ्या शेतकऱ्यांना...धुळे  : किसान लाँग मार्चमध्ये सहभागी...
जळगावात दादरला ३१०० रुपयांपर्यंत दरजळगाव ः कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये दादरची (...
भारतीयांच्या पचनसंस्थेतील...भारतीय लोकांच्या पचनसंस्थेमध्ये कार्यरत...
अमरावती विभागाला पाणीटंचाईच्या झळाबुलडाणा : कमी पावसामुळे अमरावती विभागातील...
तूर विक्रीच्या नोंदणीकडे शेतकऱ्यांची...अकोला  : या हंगामात शेतकऱ्यांनी पिकविलेल्या...
शेतकरी, जवान अडचणीत : भुजबळनाशिक : सध्याच्या सरकारच्या काळात देशातील...
दुष्काळात खचू नका, शासन पाठीशी :...सोलापूर : दुष्काळी परिस्थितीमुळे पाणी,...