agricultural stories in marathi, agro vision, Faba beans fix for corn's nitrogen need | Agrowon

शेंगावर्गीय आच्छादन पिकांचा होतो नत्र स्थिरीकरणासाठी फायदा
वृत्तसेवा
मंगळवार, 12 जून 2018

नत्रयुक्त खतांची अधिक मागणी असणाऱ्या स्वीट कॉर्नसारख्या पिकांमध्ये शेंगावर्गीय (फॅबा बिन्स) आच्छादन पीक घेतल्यास नत्राच्या खर्चामध्ये अर्ध्यापर्यंत बचत करणे शक्य होत असल्याचे संशोधनामध्ये आढळले आहे.

नत्रयुक्त खतांची अधिक मागणी असणाऱ्या स्वीट कॉर्नसारख्या पिकांमध्ये शेंगावर्गीय (फॅबा बिन्स) आच्छादन पीक घेतल्यास नत्राच्या खर्चामध्ये अर्ध्यापर्यंत बचत करणे शक्य होत असल्याचे संशोधनामध्ये आढळले आहे.

प्राचीन काळापासून फॅबी बीन हे आच्छादन पीक म्हणून वापरले जाते. दोन मुख्य पिकांच्या दरम्यानच्या काळात या पिकांची लागवड केली जाते. या पिकामुळे मातीची धूप थांबते. तणांना रोखले जाते. सामान्यतः आच्छादन पिकांसाठी गवतवर्गीय, शेंगावर्गीय पिकांचा अवलंब केला जातो. फॅबा बिया हे प्रथिनांचा उत्तम स्रोत असून, शेतजमिनीसाठीही नत्र स्थिर करत असल्याने फायदेशीर ठरते. या पिकाचे अवशेष जमिनीमध्ये गाडल्यास आणखी फायदा होतो.

मॅसेट्युसेट्‌स विद्यापीठातील संशोधक मासौद हशेमी आणि सहकाऱ्यांनी स्विट कॉर्न पिकाच्या लागवडीपूर्वी फॅबा बीनचे आच्छादन पीक घेऊन चाचण्या घेतल्या. फॅबा बीनच्या उत्पादनानंतर त्याचे अवशेष जमिनीमध्ये गाडण्यात आले. त्याचाही चांगला फायदा होत असल्याचे दिसून आले.

  • हिवाळ्यापूर्वी लागवड केलेल्या फॅबा बीनची वाढ रोखली गेली. त्यामुळे बायोमास कमी मिळाले. अधिक बायोमास म्हणजे अधिक नत्र, असे समीकरण असते. त्यामुळे फॅबा बीनची लागवड दोन आठवडे उ.िशरा म्हणजेच एक ऑगस्ट दरम्यान केल्यास बायोमासचे प्रमाण दुप्पट होत असल्याचे दिसून आले
  • या जमिनीमध्ये नंतर स्वीट कॉर्नची लागवड केली असता, अधिक उत्पादन मिळाले. त्याचप्रमाणे ज्या शेतामध्ये आच्छादन पिकांचे अवशेष मशागतीविना कुजू दिले होते, तिथे उत्पादनामध्ये लक्षणीय वाढ आढळली. सावकाश कुजत असल्याने सावकाश नत्राची उपलब्धता होत असल्याने स्वीट कॉर्न पिकाला फायदा होतो.
  • मशागत केलेल्या शेतातील अवशेष लवकर कुजतात. परिणामी, नत्राची उपलब्धता लवकर होते.
  • केवळ आच्छादन पिकाच्या माध्यमातून स्वीट कॉर्नसाठी आवश्यक पूर्ण नत्राची उपलब्धता शक्य नाही. त्यामुळे रासायनिक खताच्या माध्यमातून त्याची पूर्तता करावी लागते. मात्र, तरीही आच्छादन पीक घेतलेल्या शेतामध्ये सामान्य पिकाच्या तुलनेमध्ये खतावरील खर्चात अर्ध्याने बचत होते.
  • या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अॅग्रोनॉमी जर्नल’ मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहेत.

इतर ताज्या घडामोडी
आर. आर. पाटील यांचे स्मारक युवकांना...सांगली   ः आर. आर. पाटील यांनी ग्रामविकास,...
जळगाव जिल्हा परिषद पाणी योजनांचे वीज...जळगाव : पाणी योजनांचे बिल भरण्यात आले नसल्याने...
जमीन सुपीकतेसाठी सेंद्रिय कर्बाचे...जमिनीच्या सुपीकतेमध्ये सेंद्रिय कर्ब हे अत्यंत...
खानदेशात कांदा लागवड निम्म्याने...जळगाव : खानदेशात यंदा उन्हाळ कांद्याची लागवड...
सटाणा, मालेगावसाठी सोडणार चणकापूर...नाशिक : सटाणा व मालेगावला भेडसावणाऱ्या...
पुणे विभागात ४८ हजार हेक्टरवर कांदा...पुणे   ः पुणे विभागात आत्तापर्यंत ४८ हजार...
वीजदरवाढीचा शॉक, अनुदानाची फक्त घोषणाचजळगाव ः वस्त्रोद्योगाला चालना मिळावी, उद्योजकांचा...
महिलांनी नाचणीपासून बनवले सत्तरहून अधिक...कोल्हापूर   : नाचणीची आंबील, नाचणीच्या...
बुलडाणा जिल्ह्यात रब्बीची ५६ हजार...बुलडाणा  ः कमी व अनियमित पावसामुळे संपूर्ण...
कोल्हापुरात ऊसतोडणीसाठी यंदा पुरेसे मजूरकोल्हापूर  : गेल्या हंगामाच्या तुलनेत...
यवतमाळ जिल्हा दुष्काळग्रस्त जाहीर करा ः...वणी, जि. यवतमाळ   ः केंद्र व राज्यातील सरकार...
ग्रामपंचायत कर्मचाऱ्यांच्या वेतनासाठी...नाशिक (प्रतिनिधी) : कुटुंबाच्या आर्थिक अडचणीच्या...
पीकनिहाय सिंचनाचे काटेकोर नियोजनपिकांच्या अधिक उत्पादकतेसाठी जमिनीची निवड, मुबलक...
नारळासाठी खत, पाणी व्यवस्थापननारळ हे बागायती पीक असल्यामुळे पुरेसे पाणी...
खानदेशात केळीच्या दरात सुधारणाजळगाव : केळीची आवक सध्या कमी असून, थंडी वधारताच...
नाशिक जिल्ह्यातील दुष्काळी तालुक्यात...नाशिक : नाशिक जिल्ह्यातील पंधरापैकी आठ तालुके...
‘निम्न दुधना’तून पाणी देण्याचे...परभणी : निम्म दुधना प्रकल्पातून पिण्यासाठी पाणी...
सर्वसाधारण सभेचा सत्ताधाऱ्यांना धसकाजळगाव : जिल्हा परिषदेची सर्वसाधारण सभा येत्या २८...
शेतकऱ्यांनी चारा पिकांवर भर द्यावा ः...पुणे  : नव्या वर्षाच्या सुरवातीलाच कृषी...
‘वनामकृवि’ तयार करणार दुष्काळी...परभणी  ः मराठवाड्यात उद्भलेल्या दुष्काळी...