agricultural stories in marathi, agro vision, Faba beans fix for corn's nitrogen need | Agrowon

शेंगावर्गीय आच्छादन पिकांचा होतो नत्र स्थिरीकरणासाठी फायदा
वृत्तसेवा
मंगळवार, 12 जून 2018

नत्रयुक्त खतांची अधिक मागणी असणाऱ्या स्वीट कॉर्नसारख्या पिकांमध्ये शेंगावर्गीय (फॅबा बिन्स) आच्छादन पीक घेतल्यास नत्राच्या खर्चामध्ये अर्ध्यापर्यंत बचत करणे शक्य होत असल्याचे संशोधनामध्ये आढळले आहे.

नत्रयुक्त खतांची अधिक मागणी असणाऱ्या स्वीट कॉर्नसारख्या पिकांमध्ये शेंगावर्गीय (फॅबा बिन्स) आच्छादन पीक घेतल्यास नत्राच्या खर्चामध्ये अर्ध्यापर्यंत बचत करणे शक्य होत असल्याचे संशोधनामध्ये आढळले आहे.

प्राचीन काळापासून फॅबी बीन हे आच्छादन पीक म्हणून वापरले जाते. दोन मुख्य पिकांच्या दरम्यानच्या काळात या पिकांची लागवड केली जाते. या पिकामुळे मातीची धूप थांबते. तणांना रोखले जाते. सामान्यतः आच्छादन पिकांसाठी गवतवर्गीय, शेंगावर्गीय पिकांचा अवलंब केला जातो. फॅबा बिया हे प्रथिनांचा उत्तम स्रोत असून, शेतजमिनीसाठीही नत्र स्थिर करत असल्याने फायदेशीर ठरते. या पिकाचे अवशेष जमिनीमध्ये गाडल्यास आणखी फायदा होतो.

मॅसेट्युसेट्‌स विद्यापीठातील संशोधक मासौद हशेमी आणि सहकाऱ्यांनी स्विट कॉर्न पिकाच्या लागवडीपूर्वी फॅबा बीनचे आच्छादन पीक घेऊन चाचण्या घेतल्या. फॅबा बीनच्या उत्पादनानंतर त्याचे अवशेष जमिनीमध्ये गाडण्यात आले. त्याचाही चांगला फायदा होत असल्याचे दिसून आले.

  • हिवाळ्यापूर्वी लागवड केलेल्या फॅबा बीनची वाढ रोखली गेली. त्यामुळे बायोमास कमी मिळाले. अधिक बायोमास म्हणजे अधिक नत्र, असे समीकरण असते. त्यामुळे फॅबा बीनची लागवड दोन आठवडे उ.िशरा म्हणजेच एक ऑगस्ट दरम्यान केल्यास बायोमासचे प्रमाण दुप्पट होत असल्याचे दिसून आले
  • या जमिनीमध्ये नंतर स्वीट कॉर्नची लागवड केली असता, अधिक उत्पादन मिळाले. त्याचप्रमाणे ज्या शेतामध्ये आच्छादन पिकांचे अवशेष मशागतीविना कुजू दिले होते, तिथे उत्पादनामध्ये लक्षणीय वाढ आढळली. सावकाश कुजत असल्याने सावकाश नत्राची उपलब्धता होत असल्याने स्वीट कॉर्न पिकाला फायदा होतो.
  • मशागत केलेल्या शेतातील अवशेष लवकर कुजतात. परिणामी, नत्राची उपलब्धता लवकर होते.
  • केवळ आच्छादन पिकाच्या माध्यमातून स्वीट कॉर्नसाठी आवश्यक पूर्ण नत्राची उपलब्धता शक्य नाही. त्यामुळे रासायनिक खताच्या माध्यमातून त्याची पूर्तता करावी लागते. मात्र, तरीही आच्छादन पीक घेतलेल्या शेतामध्ये सामान्य पिकाच्या तुलनेमध्ये खतावरील खर्चात अर्ध्याने बचत होते.
  • या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अॅग्रोनॉमी जर्नल’ मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहेत.

इतर ताज्या घडामोडी
राज्यातील चौदा मतदारसंघांत आज मतदानमुंबई   ः लोकसभा निवडणुकीच्या तिसऱ्या...
स्थानिक घटकांपासून नावीन्यपूर्ण सौर...तीव्र थंडीच्या स्थितीमध्ये वापरण्यायोग्य सौर...
जळगावात हरभऱ्याची ऑनलाइन नोंदणी आज बंदजळगाव : जिल्ह्यात शासकीय हरभरा खरेदीसाठी अजून...
रावेर, जळगावसाठी आज मतदानजळगाव : लोकसभा निवडणुकीच्या जळगाव व रावेर...
वाळूउपशामुळे विहिरींच्या पाणीपातळीत घटनाशिक : बागलाण तालुक्यातील ताहाराबाद ...
नांदेड जिल्ह्यात अडीच हजार कोटींचे...नांदेड ः नांदेड जिल्ह्यातील विविध बॅंकांना २०१९-...
राज्याचे एक थेंबही पाणी गुजरातला देऊ...नाशिक  : ‘‘पंतप्रधान नरेंद्र मोदी...
धर्मराजाचा कडाही यंदा आटलामाजलगाव, जि. बीड : माजलगाव धरणालगतच असलेला...
लक्षवेधी माढ्यासाठी आज मतदानसोलापूर  : अत्यंत प्रतिष्ठेच्या ठरलेल्या...
जळगाव बाजारात केळी दरात सुधारणाजळगाव ः जिल्ह्यात मुक्ताईनगर व रावेरात दर्जेदार...
नगरमध्ये प्रशासन गुंतले निवडणुकीत,...नगर  : दुष्काळात जनावरे जगविण्यासाठी चारा...
पुणे विभागात तेरा हजार हेक्टरवर चारा...पुणे : पाणीटंचाईमुळे चाऱ्याची चांगलीच टंचाई...
पुणे जिल्ह्यात पाणीटंचाईमुळे फळबागा...पुणे  ः कमी झालेल्या पावसामुळे जिल्ह्यातील...
नगर लोकसभा मतदारसंघात आज मतदाननगर : नगर लोकसभा मतदारसंघासाठी आज (मंगळवारी) २०३०...
यवतमाळ जिल्ह्यात दोन लाख टन खतांची मागणीयवतमाळ  : येत्या खरीप हंगामासाठी कृषी...
यवतमाळ जिल्ह्यात होणार ६६४ विहिरींचे...यवतमाळ  ः जिल्ह्यात दिवसेंदिवस गंभीर होत...
कळमणा बाजारात तुरीच्या दरात सुधारणानागपूर ः कळमणा बाजार समितीत तुरीची आवक...
अमरावतीतील दहा हजारांवर शेतकऱ्यांचे... अमरावती  ः निसर्गाचा लहरीपणामुळे शेतकरी...
शरद जोशीप्रणीत शेतकरी संघटनेच्या...जळगाव   ः लोकसभा निवडणुकीसाठी नाशिक...
शेतकरी आणि व्यापाऱ्यांमधील ...नाशिक  : कृषी अर्थव्यवस्था बळकट करण्यासाठी...