agricultural stories in Marathi, agrowon, agrovision, Particles pull last drops of oil from well water | Agrowon

चुंबकीय नॅनो तंत्रज्ञानाद्वारे पाण्यातील तेल करता येईल वेगळे
वृत्तसेवा
रविवार, 19 ऑगस्ट 2018

राईस विद्यापीठातील अभियंत्यांनी विहिरीतील तेलाचा प्रत्येक कण वेगळा करण्याच्या उद्देशाने चुंबकीय अब्जांशी कण (नॅनो पार्टिकल्स) विकसित केले आहेत. हे संशोधन ‘रॉयल सोसायटी ऑफ केमिस्ट्री’ च्या ‘जर्नल एनव्हायर्नमेंटल सायन्स ः वॉटर रिसर्च अॅंड टेक्नॉलॉजी’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

राईस विद्यापीठातील अभियंत्यांनी विहिरीतील तेलाचा प्रत्येक कण वेगळा करण्याच्या उद्देशाने चुंबकीय अब्जांशी कण (नॅनो पार्टिकल्स) विकसित केले आहेत. हे संशोधन ‘रॉयल सोसायटी ऑफ केमिस्ट्री’ च्या ‘जर्नल एनव्हायर्नमेंटल सायन्स ः वॉटर रिसर्च अॅंड टेक्नॉलॉजी’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

वास्तविक पाण्यामध्ये तेल हे कधीच मिसळत नाहीत. मात्र, विहिरीमध्ये असे तेल सातत्याने घुसळले जात असल्यास ते पाण्यामध्ये चांगल्या प्रकारे स्थिर (इमल्सिफाइड) होते. ते वेगळे करणे अडचणीचे व सध्याच्या विविध पद्धतीद्वारेही जवळपास अशक्य मानले जाते. होस्टन येथील राईस विद्यापीठातील रसायन अभियंत्या सिबानी लिसा बिस्वाल यांनी तेलाला खेचून घेणारे नॅनो कण तयार केले आहे. त्यांच्या वापरामुळे असे इमल्सिफाइड तेल पाण्यातून सुमारे ९९ टक्क्यांपर्यंत दूर करणे शक्य होते.

सध्या प्रोडक्शन फ्लो या पद्धतीने हे पाणी वेगळ्या टाकीमध्ये घेऊन, त्यात काही रसायने आणि सरफॅक्टंट मिसळले जातात. त्याद्वारे पाण्याच्या पृष्ठभागावरील, विहिरीच्या कड्या कोपऱ्यातून तेल दाबाने खेचून घेतले जाते. मात्र, या पद्धतीमध्ये तरिही पाच टक्क्यांपर्यंत तेल पाण्यामध्ये राहते. ते ९९ टक्क्यांपर्यंत दूर करण्यासाठी बिस्वाल व त्यांच्या गटाने संशोधन केले आहे.

असे आहे तंत्र

  • राईस प्रयोगशाळेतील संशोधक क्विंग वांग यांनी चुंबकिय कण आणि अमाईन्स (धनभारीत) तयार केले होते. हे धनभारीत नॅनोकण ऋणभारीत तेलाचे कण आकर्षित करतात. तेलाच्य कणाभोवती बंध तयार केले जातात. चुंबकाच्या साह्याने हे कण पाण्याबाहेर खेचून घेतले जातात. त्या वेळी स्वच्छ पाणी खाली पुन्हा सोडले जाते.
  • अशा चुंबकीय नॅनो ट्यूबच्या निर्मितीतून प्रवाहातच प्रक्रिया करणारे रिअॅक्टर तयार करण्याचा सिबानी बिस्वाल यांचा प्रयत्न आहे. त्यामुळे मोठ्या प्रमाणात पाण्याचे शुद्धीकरण शक्य होणार आहे. या तंत्रज्ञानाचा उपयोग तेलकंपन्यांना होणार असला तरी पाण्याचे प्रदूषण रोखण्यामध्ये मोलाची मदत होणार आहे.
टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
'पुलवामा'चा सूत्रधार काश्‍मीरमध्येच?नवी दिल्ली : पुलवामामधील दहशतवादी हल्ल्याचा...
उन्हाळी पिकातील खतांचे व्यवस्थापनउन्हाळी हंगामात प्रामुख्याने भुईमूग, सूर्यफूल,...
केम प्रकल्पाला लागली भ्रष्टाचाराची वाळवीअमरावती : अंमलबजावणीपेक्षा गैरव्यवहार व...
‘पेंच’ लाभक्षेत्रातील शेतकऱ्यांना १३...नागपूर : मध्य प्रदेशातील चौराई प्रकल्पामुळे पेंच...
‘एसटी’साठी जागा आठ हजार अन्‌ अर्ज ४१...सोलापूर : राज्य परिवहन महामंडळात चालक व...
दररोजचा दोनशे टन द्राक्षपुरवठा ठप्पपिंपळगाव बसवंत, जि. नाशिक : जम्मू-काश्‍...
'देशात आयात होणाऱ्या सोयाबीनवर बंदी...पुणे : देशांतर्गत दर वाढत असल्याने...
बांबू उत्पादन, गुंतवणूक संधीसाठी...मुंबई : देशातील बांबू लागवडीला चालना देण्याबरोबरच...
व्यवस्थेनेच शेतकऱ्यांना ओरबडले : राजू...कोल्हापूर ः ‘देशात अनेक राजवटी आल्या; पण या...
चारा छावण्या सुरू न केल्यास आंदोलन :...नगर : दुष्काळी परिस्थिती लक्षात घेऊन राज्य सरकाने...
आंबा मोहर सल्ल्यासाठी तज्ज्ञ बांधावर जालना : हवामानाचा बदलता अंदाज पाहता फळ संशोधन...
मापाडींच्या प्रश्नांबाबत सरकार...सोलापूर  : राज्यातील बाजार समित्यातील हमाल-...
तीन वर्षांपूर्वीचा हरभरा बियाणे घोळाचा...अकोला ः २०१६-१७ च्या रब्बी हंगामात शेतकऱ्यांना...
उन्हाळ कांद्याच्या सिंचनाबाबत अडचणी जळगाव  ः उन्हाळ कांदा लागवडीसंबंधी खानदेशात...
पाकमधून होणाऱ्या सर्व आयातीवर जबर शुल्कनवी दिल्लीः पुलवामा येथील हल्ल्याच्या...
हुतात्मा जवानांच्या कुटुंबीयांना ५० लाख...बुलडाणा ः तीन दिवसांपूर्वी काश्‍मीरमधील...
रविवार विशेष : दावणत्या दाव्यानं असे किती जीव ओढत नेले असतील...
केंद्रीय कृषी विद्यापीठे ही काळाची गरज...देशात वातावरणावर आधरित १५ झोन आहेत. या...
श्रीमंत रानातला ‘गरीब’ प्रतिभावंत !ठकाबाबांनी जगण्यावर, कलेवर भरभरून प्रेम केले. कला...
तूर, हरभरा अनुदान मिळण्यासाठी अचूक...मुंबई : शेतकऱ्यांचे आधार क्रमांक बँक खात्यास...