agricultural stories in Marathi, agrowon, agrovision, Pneumonia-causing bacteria can be spread by nose picking and rubbing | Agrowon

हाताचा नाकाशी होणाऱ्या संपर्कातूनही न्यूमोनियाचा प्रसार
वृत्तसेवा
बुधवार, 17 ऑक्टोबर 2018

न्यूमोनियाकारक जिवाणू हा नाकाला हात लावणे, त्यासोबत चाळा करणे यातूनही पसरू शकत असल्याचे संशोधन पुढे आले आहे. हात आणि नाकाच्या संपर्कातून न्यूमोनियासाठी कारणीभूत जिवाणू न्यूमोकोक्कसचा प्रसार होत असल्याचे प्रथमच आढळले आहे. हे संशोधन ‘युरोपियन रेस्पिरेटरी जर्नल’ मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

न्यूमोनियाकारक जिवाणू हा नाकाला हात लावणे, त्यासोबत चाळा करणे यातूनही पसरू शकत असल्याचे संशोधन पुढे आले आहे. हात आणि नाकाच्या संपर्कातून न्यूमोनियासाठी कारणीभूत जिवाणू न्यूमोकोक्कसचा प्रसार होत असल्याचे प्रथमच आढळले आहे. हे संशोधन ‘युरोपियन रेस्पिरेटरी जर्नल’ मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

आतापर्यंत न्यूमोनिया हा शिंक, खोकला, ठसका या वेळी हवेत उडणाऱ्या द्रवाच्या कणांद्वारे पसरत असल्याचे मानले जात होते. मात्र, लिव्हरपूल हॉस्पिटलमध्ये झालेल्या अभ्यासातून हात आणि नाकाच्या संपर्कातून पसरत असल्याचे दिसून आले. अनेक माणसांना विनाकारण नाकाला हात लावण्याची सवय असते. थोडक्यात ही सवय हानीकारक ठरू शकते.

त्यातही महत्त्वाचे म्हणजे जिवाणू कोरड्या किंवा ओलसर अशा दोन्ही वातावणामध्ये तितक्याच दराने पसरतो. त्यामुळे हाताची स्वच्छता राखण्याची गरज यातून पुन्हा अधोरेखित झाली आहे. त्याच बरोबर लहान मुलांची खेळणीही न्यूमोनियाच्या प्रसारासाठी तितकीच मदत करतात. त्यामुळे त्यांची स्वच्छता पाळणे अत्यंत आवश्यक आहे. कारण पाच वर्षांखालील लहान मुलेही रोगाच्या प्रसारासाठी अत्यंत संवेदनशील असतात. या संशोधनाविषयी माहिती देताना लिव्हरपूल स्कूल ऑफ ट्रॉपिकल मेडिसीन अॅण्ड रॉयल लिव्हरपूल हॉस्पिटल येथील संशोधक डॉ. व्हिक्टोरीय कॉन्नर यांनी सांगितले, की न्यूमोनियाच्या प्रादुर्भाव हे माणसांसाठी प्राणघातक ठरू शकते. या रोगामुळे पाच वर्षांखालील मुलांच्या मृत्यूचे प्रमाण प्रति वर्ष १३ लाख इतके मोठे आहे. न्यूमोनियाच्या प्रसाराविषयी आपल्याकडील माहिती अत्यंत त्रोटक आहे. या जिवाणूला रोखण्यासाठी प्रतिबंधाच्या उपाययोजनांना प्राधान्य दिले पाहिजे.

  • ४० प्रौढ व आरोग्यपूर्ण स्वयंसेवकांच्या चार गटांमध्ये केलेल्या चाचण्यामध्ये जिवाणूंच्या प्रसाराचे नेमके कारण शोधण्याचा प्रयत्न केला. त्यामध्ये हात आणि नाकाचा संपर्क येण्याच्या विविध पद्धतींचा अवलंब करण्यात आला होता.
  • उदा. एका गटाला पाण्यामध्ये असलेल्या न्यूमोकोक्कस जिवाणू हातावर लावले गेले. ओला हात नाकाच्या संपर्कात आणला गेला. दुसऱ्या गटामध्ये वाळलेल्या स्वरुपातील जिवाणू कोरड्या स्वरुपामध्ये श्वासावाटे जाऊ दिला. तिसऱ्या व चौथ्या गटाला नाक साफ करताना ओला व कोरडा जिवाणूंचा संपर्क होईल असे पाहिले.
  • नाकातील जिवाणूंच्या अस्तित्वाच्या निदानासाठी दोन वेगळ्या पद्धतींचा वापर केला.
  • यात ओल्या हाताने नाकाशी झालेल्या दोन्ही पद्धतीचा संपर्कातून अधिक प्रमाणात जिवाणू पसरत असल्याचे समोर आले आहे.
  • कोरड्या आणि ओल्या दोन्ही पद्धतीने जिवाणू नाकापर्यंत पोचत असला तरी ओल्या पद्धतीमध्ये एकूण जिवाणूंची संख्या अधिक असल्याचे दिसून आले. हवेतून वाळलेल्या स्वरुपामध्ये प्रवासादरम्यान काही जिवाणू मृत होत असतील, असा अंदाज संशोधकांनी बांधला.

इतर बातम्या
संजय धोत्रे चौथ्यांदा लोकसभा...अकोला :  लोकसभा निवडणुकीची रणधुमाळी सुरू...
लोकसभा निवडणुकीसाठी आतापर्यंत ७१...मुंबई : लोकसभा निवडणूक २०१९ अंतर्गत आज पहिल्या व...
शेती, बेरोजगारी, वाहतूक कोंडी प्रश्‍...पुणे : जिल्ह्यातील ‘शेतीसंपन्न’ आणि ‘औद्योगिक...
भाजपच्या चार विद्यमान खासदारांचा पत्ता...मुंबई : लोकसभा निवडणुकीसाठी भाजपाने...
बीड, उस्मानाबाद जिल्ह्यांत चारा...औरंगाबाद : मराठवाड्यातील बीड व...
वर्षावनातील विविधतेसाठी किडी,...संशोधकांना उष्ण कटिबंधीय वर्षावनातील विविधतेने...
शिक्षण,विज्ञानाच्या प्रगतीकडे लक्ष...वाळवा, जि. सांगली : ‘‘स्वबळावर उत्पादन क्षमता...
सातारा : प्रमुख धरणांतील पाणीसाठ्यात घटसातारा : कमी पर्जन्यमानाचा परिणाम...
वाशीम जिल्ह्यात आज ३२ ग्रामपंचायतींची...वाशीम : राज्य निवडणूक आयोगाने घोषित केलेल्या...
अंकलगी तलाव आटू लागलासांगली : जत पूर्व भागातील ४१ गावांना पाणीपुरवठा...
मराठवाड्यातील प्रकल्पांतील उपयुक्‍त...औरंगाबाद : मराठवाड्यात दुष्काळाच्या झळा...
पशुधन सहायकांच्या पदोन्नतीप्रकरणात...नागपूर : निकष डावलून राज्यातील पशुधन सहायकांना...
दक्षिण महाराष्ट्रात पक्षांपेक्षा ‘...कोल्हापूर: राज्याच्या इतर भागांप्रमाणे दक्षिण...
पिनाकीचंद्र घोष लोकपालपदीनवी दिल्ली : राष्ट्रपती रामनाथ कोविंद यांनी...
नाशिक शहरात धावणार 'ई- पिंक रिक्षा'नाशिक : नाशिक शहरातील हिरकणी अटल अभिनव सहकारी...
व्हाइस ॲडमिरल करमबीरसिंह नवे नौदलप्रमुखनवी दिल्ली: व्हाइस ॲडमिरल करमबीरसिंह यांची भारतीय...
नगर : चार छावण्यांची परवानगी रद्दनगर : पशुधन वाचविण्यासाठी छावणीला मंजुरी...
औरंगाबादेत चिंच २५०० ते ८५०० रुपये...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
तमिळनाडूतील १११ शेतकऱ्यांचे मोदींना...तिरुचिरापल्ली, तमिळनाडू : विविध मागण्यांकडे...
भर दुष्काळात राज्यातील शेळ्या-मेंढ्या...नगर ः दुष्काळी भागातील जनावरे जगवण्यासाठी छावण्या...