agricultural stories in Marathi, agrowon, agrovision, USDA Scientist Receives the Borlaug Field Award | Agrowon

मानाचा बोरलॉग फिल्ड पुरस्कार मॅथ्यू रौज यांना जाहीर
वृत्तसेवा
सोमवार, 3 सप्टेंबर 2018

अमेरिकन कृषी विभागातील शास्त्रज्ञ मॅथ्यू रौज यांना ‘दी वर्ल्ड फूड फाउंडेशन’चा २०१८ या वर्षाचा ‘नॉर्मन बोरलॉग अॅवॉर्ड फॉर फिल्ड रिसर्च अॅण्ड अॅप्लिकेशन’ हा पुरस्कार जाहीर झाला आहे. हा मानाचा पुरस्कार मिळवणारे रौज हे सातवे शास्त्रज्ञ असून, त्यांनी गहू पिकातील तांबेरा रोगप्रतिकारक जातींचा शोध घेण्यामध्ये मोलाची भूमिका निभावली आहे.

अमेरिकन कृषी विभागातील शास्त्रज्ञ मॅथ्यू रौज यांना ‘दी वर्ल्ड फूड फाउंडेशन’चा २०१८ या वर्षाचा ‘नॉर्मन बोरलॉग अॅवॉर्ड फॉर फिल्ड रिसर्च अॅण्ड अॅप्लिकेशन’ हा पुरस्कार जाहीर झाला आहे. हा मानाचा पुरस्कार मिळवणारे रौज हे सातवे शास्त्रज्ञ असून, त्यांनी गहू पिकातील तांबेरा रोगप्रतिकारक जातींचा शोध घेण्यामध्ये मोलाची भूमिका निभावली आहे.

बोरलॉग फिल्ड पुरस्कार शास्त्र विषयातील मानवी विकासामध्ये विशेषतः खाद्याचा दर्जा, उत्पादन किंवा उपलब्धता यामध्ये केलेल्या सुधारणेतील अद्वितीय कामगिरीबद्दल ४० वर्षापेक्षा कमी वयाच्या शास्त्रज्ञांना दिला जातो. १९७० चे नोबेल शांतता पुरस्काराचे विजेते नॉर्मन बोरलॉग यांनी सूचवल्याप्रमाणे जागतिक पातळीवर भूक आणि गरिबीच्या निर्मूलनामध्ये कार्यरत शास्त्रज्ञाला हा पुरस्कार दिला जातो.

रौज यांच्या संशोधन कार्याविषयी

  • मॅथ्यू रौज हे अमेरिकी कृषी संशोधन सेवेमध्ये वनस्पती विकृती तज्ज्ञ आहेत. त्यांनी गहू पिकाच्या सुधारणेसंदर्भात विशेषतः गहू पिकाचे तांबेरा रोगापासून संरक्षण करण्यासाठी संशोधन केले आहे. त्यांनी गहू पिकावरील तांबेरा रोगासाठी प्रतिकारक जातींच्या विकासामध्ये महत्त्वाचे कार्य केले आहे. त्यांच्या प्रयत्नातून युजी ९९ च्या तीव्र परिणामांवर मात करणे शक्य झाले.
  • एआरएसच्या केनिया आणि इथोपिया येथील वसंत गहू रोपवाटिका प्रकल्पाचे समन्वयक म्हणून काम करताना रौज यांनी युजी ९९ ला प्रतिकारक गहू जाती ओळखल्या. या प्रतिकारक जातींची पैदास करून, मिन्निसोटा विद्यापीठाच्या माध्यमातून लिंकेर्ट ही प्रतिकारक जात प्रसारीत केली.
  • नवीन तांबेरा रोगाच्या उद्रेकाला त्वरीत प्रतिसाद देण्यासाठी कार्यरत आंतरराष्ट्रीय संशोधकांच्या गटामध्ये रौज यांनी काम केले आहे. या कामादरम्यान त्यांनी किंगबर्ड (इथोपिया) आणि एनएआरसी २०११ (पाकिस्तान) या तांबेरा रोगप्रतिकारक जाती ओळखल्या.
  • रौज हे सेंट पॉल (मिन्निसोटा) येथील एआरएसच्या तृणधान्य रोग प्रयोगशाळेमध्ये गेल्या दहा वर्षापासून कार्यरत आहेत. त्या माध्यमातून जागतिक गहू सुधारणा आणि रोगापासून संरक्षणासाठी विविध प्रकल्पांमध्येही त्यांचे योगदान आहे.

इतर अॅग्रो विशेष
राज्यातील १७ जिल्हे दुष्काळाच्या छायेतमुंबई ः राज्यात मॉन्सूनचे आगमन झाल्यानंतर अनेक...
प्रयत्नवादातून उभारलेला बेकर्स वेव्ह...वडगाव मावळ तालुक्यातील (जि. पुणे) दिवड येथील...
चीनसह बांगलादेशची कापूस आयात वाढणारजळगाव ः देशात आॅगस्टअखेर ११२ लाख हेक्‍टरवर...
भाजीपाला शेतीसह कापूस बीजोत्पादनातील...भाजीपाला पिके तसेच कापूस बीजोत्पादन या पद्धतीतून...
मिर्झापूर ः साखळी शेततळ्यांचे गाव‘मागेल त्याला शेततळे` योजनेअंतर्गत मिर्झापूर (ता...
इजा झाल्यानंतर वनस्पती पाठवतात धोक्याचा...जेव्हा वनस्पतींना इजा होते, त्या वेळी वनस्पतीच्या...
ठिबक नोंदणीवरील विक्रेत्यांच्या...नागपूर  ः ठिबक नोंदणीवरील विक्रेत्यांच्या...
कमी दाब क्षेत्राचे निर्माण; पावसाच्या...पुणे   : बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाचे...
पावसाने ताण दिल्यामुळे खरीप धोक्यातपुणे ः राज्यात काही ठिकाणी परतीच्या पावसाने हजेरी...
चांदक-गुळूंब अोढा जोडप्रकल्पाने साधली...सातारा जिल्ह्यातील चांदक-गुळुंब (ता. वाई) हा ओढा...
सोयाबीनवरील पाने खाणाऱ्या अळ्या व...सध्या सोयाबीन पीक काही ठिकाणी शेंगा लागण्याच्या व...
साखरेच्या गोळ्याही करतील वेदना कमीवाढत्या स्थौल्यत्वासारख्या व त्या अनुषंगाने...
राज्यातील विकास सोसायट्यांना रिक्त...सांगली ः राज्यातील विकास सोसायट्यांची संख्या २१...
पावसाच्या तुरळक हजेरीने हलका दिलासापुणे: पावसाच्या दीर्घ खंडानंतर राज्यात दोन...
पुण्यात एक ऑक्टोबरला ‘कृषी कल्चर’ ज्ञान...पुणे ः शेतीमधील बदलत्या तंत्रावर प्रकाश टाकणारा...
पोटॅशचा मोठा तुटवडाजळगाव  ः रेल्वेकडून खत पुरवठादार किंवा खत...
नोकरी गमावली पण रेशीम शेतीतून पत कमावलीसातपुड्याच्या पायथ्याशी वसलेल्या संग्रामपूर...
राज्यात उद्यापासून पावसाचे संकेतपुणे: बंगालच्या उपसागरात तयार होत असलेल्या कमी...
कीडनाशकांबाबतच्या याचिकेची सर्वोच्च...नवी दिल्ली ः मानवी आरोग्याला धोकादायक व भारतात...
स्वेच्छानिवृत्तीनंतरही प्रयोगशील...सांगली जिल्ह्यातील दुष्काळी आटपाडी शहरातील...