agricultural stories in marathi, AGROWON, fertiliser management of Popat Suryawanshi | Agrowon

एकात्मिक व्यवस्थापनातून डाळिंबाचे दर्जेदार उत्पादन
अभिजित डाके
मंगळवार, 26 जून 2018

शेतकरी ः पोपट सुखदेव सूर्यवंशी
गाव ः खानजोडवाडी, ता. आटपाडी, जि. सांगली.
पीक ः डाळिंब
क्षेत्र ः १३ एकर

शेतकरी ः पोपट सुखदेव सूर्यवंशी
गाव ः खानजोडवाडी, ता. आटपाडी, जि. सांगली.
पीक ः डाळिंब
क्षेत्र ः १३ एकर

आटपाडी तालुक्यात डाळिंबाचे प्रमुख पीक म्हणून पाहिले जाते. गेल्या वर्षी तालुक्यातून सुमारे २०० शेतकऱ्यांनी डाळिंब निर्यात केली आहे. आता युरोपला डाळिंबाची निर्यात करू लागले आहेत. याच तालुक्यातील पोपट सूर्यवंशी यांनी शेतात सातत्य ठेवून २००९ पासून डाळिंबाची निर्यात सुरू आहे. डाळिंब दर्जेदार उत्पादन घेण्यासाठी सेंद्रिय आणि रासायनिक खतांचा समतोल साधावा लागतो. त्यासाठी दरवर्षी माती परीक्षण केले जाते. यातून जमिनीत कोणत्या अन्नघटकांची कमतरता आहे, याची माहिती मिळते. यासोबत खतांच्या शिफारशींचा विचार करून एकात्मिक खत व्यवस्थापन करण्यात येते.

  • डाळिंबाचे क्षेत्र : १३ एकर
  • एकूण झाडे : ५०००
  • दोन ओळींतील अंतर १२ फूट
  • दोन रोपांतील अंतर ६ फूट
  • जून ते जुलैच्या दरम्यान मृग बहर धरला जातो.
  • हंगाम संपल्यानंतर आणि सुरू होण्याआधी तेलकट डाग रोगाचा प्रादुर्भाव होऊ नये, यासाठी बोर्डो मिश्रणाची फवारणी केली जाते. त्यानंतर महिन्यातून एकदा बोर्डो फवारणी करतात. झाडाच्या खोडाला बोर्डोची पेस्ट वर्षातून एकदा लावली जाते. ताणाचे अंतर ठेवून छाटणीनंतर महिन्यातून दोन वेळा बोर्डोची फवारणी करतात.
  • दरवर्षी एकदा माती परीक्षण करून घेतात. माती परीक्षणानुसार खतांची मात्रा दिली जाते. (प्रतिझाड प्रमाण अंदाजे) ५० किलो शेणखत, निंबोळी पेंड १ किलो, सूक्ष्म अन्नद्रव्ये २५० ग्रॅम याप्रमाणे मात्रा दिली जाते. ७० ते ८० दिवसांनंतर रासायनिक खतांचा वापर केला जात नाही. त्यानंतर डीएपी किंवा १०:२६:२६ प्रतिझाड ७० ग्रॅम दिले जाते. पुढे ऑक्टोबरमध्ये वरीलप्रमाणे खताचा डोस दिला जातो.
  • शेणखतावर अधिक भर असतो. त्यातही गोमुत्र आणि शेणखताच्या स्लरी महिन्यातून एकदा देतात. सेंद्रिय खतांच्या अधिक वापर केल्यामुळे तेल्या, बिब्या रोगाचा प्रादुर्भाव कमी राहतो. त्याचप्रमाणे जमिनीची सुपीकता वाढते. आच्छादन व सेंद्रिय कर्बामुळे जमिनीची उष्णता वाढत नाही.
  • झाडाची प्रतिकारक्षमता नैसर्गिकरीत्या वाढते.
  • पाऊस आणि ढगाळ वातावरण झाल्यास रोगाचा प्रादुर्भाव होऊ नये म्हणून यासाठी प्रतिबंधात्मक फवारणी घेतली जाते. परिणामी दर्जेदार डाळिंब उत्पादन मिळते. बागेतून सर्वसाधारणपणे ३५० ते ७५० ग्रॅम वजनाची फळे मिळतात.
  • एकरी उत्पादन २३ टन असून, गेल्या वर्षी १२२ रुपये प्रतिकिलो असा दर मिळाला.

संपर्क ः पोपट सुखदेव सूर्यवंशी, ८८०५३४३१३१

इतर यशोगाथा
सुधारित तंत्राद्वारे केली केळी शेती...ब्राह्मणपुरी (ता. शहादा, जि. नंदुरबार) येथील...
पाणी अडवले, पाणी जिरवले पाण्याचे संकट...नांदेड जिल्ह्यातील तालुक्याचे ठिकाण असलेल्या...
प्रयत्नवादातून उभारलेला बेकर्स वेव्ह...वडगाव मावळ तालुक्यातील (जि. पुणे) दिवड येथील...
भाजीपाला शेतीसह कापूस बीजोत्पादनातील...भाजीपाला पिके तसेच कापूस बीजोत्पादन या पद्धतीतून...
चांदक-गुळूंब अोढा जोडप्रकल्पाने साधली...सातारा जिल्ह्यातील चांदक-गुळुंब (ता. वाई) हा ओढा...
नोकरी गमावली पण रेशीम शेतीतून पत कमावलीसातपुड्याच्या पायथ्याशी वसलेल्या संग्रामपूर...
स्वेच्छानिवृत्तीनंतरही प्रयोगशील...सांगली जिल्ह्यातील दुष्काळी आटपाडी शहरातील...
अविरत कष्टातून सिंचन, अर्थकारणाला दिले...जयपूर (जि. अौरंगाबाद) येथील राजू, भाऊसाहेब व...
एकमेकांच्या साथीनेच जिद्दीने फुलवली...उस्मानाबाद जिल्ह्यात असलेल्या अनसुर्डा गावातील सौ...
नियोजनबद्ध, हंगामनिहाय पीकपद्धतीतून...पाल (जि. सातारा) येथील जयवंत बाळासाहेब पाटील...
थेट भाजीपाला विक्रीने शेतीला दिली नवी...बोरामणी (जि. सोलापूर) येथील सौ. अनिता सिद्धेश्‍वर...
‘पुणे पांजरपोळ ट्रस्ट` करतोय देशी...भोसरी (जि. पुणे) येथील पुणे पांजरपोळ ट्रस्ट ही...
गौरी-गणपतीसाठी निशिगंध, घरच्या...सोलापूर जिल्ह्यातील रोपळे बुद्रुक (ता. पंढरपूर)...
संघर्ष, अभ्यासातून नावाजला ‘मीरा मसाले...अनेक अडचणी व संघर्षांचा सामना करून राहुरी (जि....
दुर्गम मेळघाटात दर्जेदार खवानिर्मितीअमरावती जिल्ह्यात दुर्गम मेळघाटातील मोथा (ता....
सुधारित तंत्रातून साधली मिरची उत्पादन...धमडाई (ता.जि. नंदुरबार) येथील प्रणील सुभाष पाटील...
कृषी पर्यटनातून मिळवली साम्रदने हुकमी...चहुबाजूंनी निसर्गाचे लेणे लाभलेले व सांधण दरीसाठी...
गाळ, मुरमातून सुधारला जमिनीचा पोतशाश्वत पीक उत्पादनासाठी जमिनीची सुपिकता ही...
काटेकोर व्यवस्थापनातून लेअर पोल्ट्रीत...व्यवसायाशी निष्ठा आणि प्रामाणिकपणा या गुणांशिवाय...
मांडेकर झाले लॉन शेतीत `मास्टर`मुळशी तालुक्‍यातील हिंजवडी आयटी पार्कलगत असणाऱ्या...