agricultural stories in Marathi, agrowon, onion crop advice | Agrowon

कांदा पिकावर करपा रोगांचा प्रादुर्भाव
डॉ. शैलेंद्र गाडगे, डॉ. राजीव काळे, डॉ. ए. थंगासामी
बुधवार, 9 जानेवारी 2019

सध्या थंडीचा कडाका चांगलाच वाढलेला असून, धुकेही पडत आहे. परिणामी या काळात कांदा व लसूण पिकांवर विविध रोगांचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. त्यांच्या नियंत्रणासाठी खालील उपाययोजना कराव्यात.

सध्या थंडीचा कडाका चांगलाच वाढलेला असून, धुकेही पडत आहे. परिणामी या काळात कांदा व लसूण पिकांवर विविध रोगांचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. त्यांच्या नियंत्रणासाठी खालील उपाययोजना कराव्यात.

जांभळा करपा :
रोगकारक बुरशी ः अल्टरनेरिया पोराय
पानावर सुरवातीस लांबट पांढुरके चट्टे पडतात. चट्ट्यांच्या मधला भाग आधी जांभळा व नंतर काळा पडतो. असे अनेक चट्टे एकमेकांत मिसळून पाने करपतात. रोपांच्या माना मऊ पडतात. सध्या जानेवारी महिन्यात अतिथंडीमुळे धुके पडते किंवा काही ठिकाणी ढगाळ वातावरण राहते, अशा वातावरणात या रोगाची तीव्रता वाढते. रांगडा कांद्यावर तसेच बीजोत्पादनासाठी लावलेल्या कांदा पिकावर आणि लसूण पिकावरही या रोगाचा प्रादुर्भाव होतो.

नियंत्रण व्यवस्थापन :

  • फवारणी प्रतिलिटर पाणी
  • मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम किंवा क्लोरोथॅलोनील २ ग्रॅम किंवा प्रोपीकोनॅझोल १ मिली
  • पुढील फवारणी आवश्यकतेनुसार १२ ते १५ दिवसांच्या अंतराने करावी.
  • बीजोत्पादनासाठी लावलेल्या कांद्याच्या रोपांमध्ये फुले उमलल्यानंतर बुरशीनाशक फवारू नये.
  • तसेच नत्रयुक्त खतांचा जास्त आणि उशिरा वापर करू नये.

तपकिरी करपा :
रोगकारक बुरशी ः स्टेमफिलीयम व्हेसिकॅरिय
या रोगाचा प्रादुर्भाव रब्बी कांदा व लसूण पिकासह, बीजोत्पादनासाठीच्या कांदा पिकावर दिसून येत आहे. पिवळसर, तपकिरी रंगाचे लांबट चट्टे पानाच्या बाहेरील भागावर दिसून येतात. चट्ट्यांचा आकार वाढत जाऊन पाने सुकू लागतात. फुलांच्या दांड्यावर हा रोग आल्यास फुलांचे दांडे मऊ होऊन, वाकून मोडून पडतात. या रोगाचा प्रसार प्रामुख्याने रब्बी हंगामात होतो.

नियंत्रण व्यवस्थापन :

  • फवारणी प्रतिलिटर पाणी
  • मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम किंवा ट्रायसायक्लॅझोल १ ग्रॅम किंवा हेक्झाकोनॅझोल १ ग्रॅम.
  • पुढील फवारणी आवश्यकतेनुसार १० ते १२ दिवसांच्या अंतराने रोगाची लक्षणे दिसल्यास फवारावे.
  • फवारणी करताना उत्तम दर्जाच्या स्टिकरचा वापर करावा.
  • बीजोत्पादनासाठी लावलेल्या कांद्याच्या रोपांमध्ये फुले उमलल्यानंतर बुरशीनाशक फवारू नये.

इतर कृषी सल्ला
कमाल, किमान तापमानात चढउतारमहाराष्ट्रावर १०१२ हेप्टापास्कल इतका हवेचा दाब...
कमतरतेनुसार सूक्ष्म अन्नद्रव्यांचा वापर...अलीकडे सूक्ष्म अन्नद्रव्यांची कमतरता अधिक...
हवामान बदलाशी सुसंगत उपाययोजनांचा शोध...सध्या हवामान बदलाचा परिणाम शेतीवर दुष्काळ, गारपीट...
केळी पीक सल्लाउन्हाळ्यात अधिक तापमान, तीव्र सूर्य प्रकाश, वादळी...
जैविक कीड-नियंत्रणासाठी उपयुक्त बुरशीगेल्या काही वर्षांमध्ये कीडनियंत्रणासाठी...
इतिहासकालीन जलसंधारण अन् त्यामागचे...दरवर्षी पिढ्यानपिढ्या पावसाचे पाणी वेगवेगळे उपाय...
अभ्यासक्रमात हवा भूसूक्ष्मजीवशास्त्राचा...महाराष्ट्रात चार कृषी विद्यापीठे असून, तिथे १२...
शास्त्रीय पद्धतीनेच व्हावेत जल...गावातील पाण्याचे स्रोत ज्या भागात आहेत, त्या...
शेतजमिनीतील चिकणमातीच्या प्रकारानुसार...हलक्या आणि कमी पाणी धरून ठेवण्याची क्षमता...
कोरडवाहू शेतीतील समस्या जाणून...राज्यात एकूण शेत जमिनीपैकी १८ टक्के जमीन बागायत...
कांदा व लसूण व्यवस्थापन सल्लारांगडा कांद्याची काढणी झालेली असून, रब्बी...
उसाच्या जोमदार वाढीसाठी गंधक फायदेशीरनत्र, स्फुरद आणि पालाशच्या जोडीला गंधकाच्या...
जिवाणू खत वापरायचे की जिवाणूंचे अन्न...अलीकडे रासायनिक खतांच्या वापरासोबतच जिवाणू...
पीक सल्ला : सूर्यफूल, कांदा, मका, लसूण...सूर्यफूल ः पीक ११० दिवसांमध्ये तयार होते. पाने,...
सिंचनासाठी क्षारयुक्त पाण्याचे...सिंचनासाठी वापरल्या जाणाऱ्या पाण्याचे जमिनीच्या...
जैविक कीड रोग नियंत्रणासाठी भू...एकात्मिक कीड नियंत्रणाच्या अनेक पद्धती असल्या तरी...
लक्षात घ्या विभागनिहाय परिस्थिती...जमीन आणि पावसाचा विचार करता एकाच जिल्ह्यात...
कृषी सल्ला : पेरू, गहू, हरभरा, डाळिंब,...पेरू - फळमाशीच्या नियंत्रणासाठी प्रतिएकर ४ रक्षक...
एकात्मिक कीड नियंत्रणासाठी फेरोमोन...रासायनिक कीडनाशकांना किटक प्रतिकारक होत असून,...