agricultural stories in Marathi, agrowon, summer sesamum plantation | Agrowon

लागवड उन्हाळी तिळाची
डॉ. ई. आर. वैद्य
मंगळवार, 5 फेब्रुवारी 2019

उन्हाळी हंगामात लागवडीसाठी एकेटी १०१, पीकेव्ही एन टी-११ या जातींची निवड करावी. पेरणी फेब्रुवारी महिन्याच्या पहिल्या पंधरवड्यामध्ये पाभारीने ३० सें.मी. अंतरावर करावी. पिकाच्या गरजेनुसार पाणी व्यवस्थापन करावे.

तीळ लागवडीसाठी चांगला निचरा होणारी, मध्यम ते भारी जमीन निवडावी. बियाणे बारीक असल्यामुळे जमीन चांगली तयार करावी. उभी, आडवी वखरणी करावी. शेवटच्या वखरणीच्या वेळेस कुजलेले शेणखत जमिनीत मिसळावे. जमीन चांगली भुसभुशीत करून पठाल फिरवून पेरणी करावी.

उन्हाळी हंगामात लागवडीसाठी एकेटी १०१, पीकेव्ही एन टी-११ या जातींची निवड करावी. पेरणी फेब्रुवारी महिन्याच्या पहिल्या पंधरवड्यामध्ये पाभारीने ३० सें.मी. अंतरावर करावी. पिकाच्या गरजेनुसार पाणी व्यवस्थापन करावे.

तीळ लागवडीसाठी चांगला निचरा होणारी, मध्यम ते भारी जमीन निवडावी. बियाणे बारीक असल्यामुळे जमीन चांगली तयार करावी. उभी, आडवी वखरणी करावी. शेवटच्या वखरणीच्या वेळेस कुजलेले शेणखत जमिनीत मिसळावे. जमीन चांगली भुसभुशीत करून पठाल फिरवून पेरणी करावी.

  • हेक्टरी २५ किलो नत्र आणि २५ किलो स्फुरदाची आवश्‍यकता आहे. पेरणीच्या वेळेस अर्धे नत्र (१२.५ किलो) आणि पूर्ण स्फुरद (२५ किलो) या खतांची मात्रा द्यावी. उरलेला नत्राचा दुसरा हप्ता (१२.५ किलो) पेरणीनंतर ३० दिवसांनी द्यावा. पेरणीच्या वेळेस झिंक व सल्फर या सूक्ष्म अन्नद्रव्यांची कमतरता असल्यास जमिनीत २० किलो शिफारशीत सूक्ष्म अन्नद्रव्यांची मात्रा दिल्यास उत्पादनात वाढ होते.
  • उन्हाळी हंगामाकरिता हेक्टरी ३ ते ४ किलो बियाणे वापरावे. पेरणीपूर्वी प्रति किलो बियाणास ३ ग्रॅम थायरमची प्रक्रिया करावी. त्यानंतर ट्रायकोडर्मा व्हिरीडी ४ ग्रॅम या प्रमाणात बीज प्रक्रिया करावी.
  •  पेरणी फेब्रुवारी महिन्याच्या पहिल्या पंधरवड्यामध्ये करावी.
  • बियाणे फार बारीक असल्यामुळे त्यात समप्रमाणात वाळू, गाळलेले शेणखत, राख किंवा माती मिसळावी. पाभारीने ३० सें.मी. अंतरावर पेरणी करावी.
  • पेरणीनंतर ७ ते ८ दिवसांनी नांगे भरावेत. पेरणीनंतर १५ ते २० दिवसांनी पहिली व त्यानंतर ८ दिवसांनी दुसरी विरळणी करून दोन रोपात १० ते १५ सेंमी अंतर ठेवावे.
  • आवश्‍यकतेनुसार २ ते ३ कोळपण्या किंवा खुरपण्या करून पीक एक महिन्याचे होईपर्यंत शेत तणविहरीत ठेवावे.
  • पिकास आवश्‍यकतेनुसार पेरणीपूर्व व पेरणीनंतर त्वरीत व नंतर जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे १० ते १५ दिवसांनी ओलीत करावे. ओलीत करताना पाणी साचून राहणार नाही याची दक्षता घ्यावी.

शिफारशीत जाती  

  • एकेटी १०१ ः ही जात ४८ दिवसात फुलोऱ्यात येते. ९० ते ९५ दिवसात परिपक्व होते. दाण्याचा रंग पांढरा मळकट असून तेलाचे सरासरी ४८-४९ टक्के आहे. उत्पादन ७ ते ८ क्विंटल प्रति हेक्‍टरी मिळते.
  • पीकेव्ही एन टी-११ ः ही जात ४३ दिवसात फुलोऱ्यात येते. ९८ ते १०५ दिवसात परिपक्व होते. बियाण्यांचा रंग पांढरा असून तेलाचे प्रमाण ४८ ते ४९ टक्के आहे. उत्पादन ७ ते ८ क्विंटल प्रति हेक्‍टरी मिळते.

संपर्क ः डॉ. ई. आर. वैद्य, ७६२०६९९६१९
(अखिल भारतीय तीळ संशोधन योजना,
डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठ, अकोला)

इतर तेलबिया पिके
उन्हाळी भुईमुगावरील कीड नियंत्रणउन्हाळी भुईमुगावर खालील विविध अळ्यांचा...
लागवड उन्हाळी तिळाची...उन्हाळी हंगामात लागवडीसाठी एकेटी १०१, पीकेव्ही एन...
उन्हाळी भुईमुगावरील पानेे खाणारी अळी या अळीला तंबाूखूवरील पाने खाणारी अळी म्हणूनही...
उन्हाळी भुईमुगावरील रसशोषक किडींचे...उन्हाळी भुईमुगामध्ये पीक कालावधीत सुरवातीच्या...
लागवड उन्हाळी तिळाचीउन्हाळी हंगामात लागवडीसाठी एकेटी १०१, पीकेव्ही एन...
गादीवाफ्यावर करा भुईमूग लागवडभुईमुगाची गादीवाफ्यावर पेरणी एक मीटर रुंदीचे...
लागवड उन्हाळी भुईमुगाची...उन्हाळी हंगामातील लागवडीसाठी टीएजी २४ आणि एसबी ११...
करडईवरील मावा किडीचे नियंत्रणकरडई हे रब्बी हंगामातील प्रमुख तेलबियापैकी...
मोहरी, जवस लागवड व्यवस्थापनरब्बी हंगामात तेलबिया पिके अत्यंत महत्त्वाची असून...
तंत्र करडई लागवडीचेकरडर्ई अधिक हरभरा (३:१) अशी आंतरपिकाची लागवड...
आरोग्यासाठी जवस फायदेशीरयंत्र सुव्यवस्थित कार्यरत राहण्यासाठी वंगण किंवा...
सोयाबीनवरील किडींचे व्यवस्थापनएकात्मिक कीड व्यवस्थापन पिकाच्या...
सोयाबीनवर दिसतोय खोडमाशीचा प्रादुर्भावराज्यामध्ये सोयाबीनवर खोडमाशीचा प्रादुर्भाव आढळत...
रुंद वरंबा सरी पद्धतीने सोयाबीनची पेरणीसोयाबीनच्या ३ किंवा ४ ओळी आणि वरंब्याच्या दोन्ही...
सोयाबीन उत्पादनवाढीची सप्तसूत्रेसोयाबीन पिकामध्ये योग्य वाणाची निवड, पेरणीची...
पीक सल्ला : बागायती कापूस, उन्हाळी...बागायती कापूस शेंदरी बोंड अळीचा प्रादुर्भाव...
करडईची अधिक उत्पादनक्षम नवीन जात विकसितभारतीय तेलबिया संशोधन संस्थेच्या वतीने डी.एस.एच...
कृषी सल्ला : सूर्यफूल, उन्हाळी भुईमूग,...सूर्यफूल पिकास पाण्याच्या पाळ्या ७ ते ८...
कृषी सल्ला : ऊस, कांदा, लसून घास,...सद्यस्थितीत भाजीपाला पिकातील कीड- रोग नियंत्रण,...
कृषी सल्लामार्च महिन्यात उन्हाळी भुईमूग पिकाची पेरणी करू...