agricultural stories in marathi, AGROWON, water soluble fertiliser grades | Agrowon

विद्राव्य खतांच्या ग्रेड्स अन् कार्य
रवींद्र जाधव, दीपाली मुटकुळे
बुधवार, 27 जून 2018

ठिबक सिंचनामुळे विद्राव्य खतांचा वापर वाढत आहे. अशा स्थितीमध्ये बाजारातील उपलब्ध विविध खतांच्या ग्रेड्स व त्यांचे कार्य जाणून योग्य वेळी वापर करण्याची आवश्यकता आहे. योग्य वेळी वापर केल्यास पिकांच्या उत्पादनामध्ये फायदा होतो.

१९:१९:१९, २०:२०:२० -
या खतांना ‘स्टार्टर ग्रेड’ म्हणतात. यामध्ये नत्र अमाईड, अमोनिकल, आणि नायट्रेट या तिन्ही स्वरूपात असतो. या खताचा उपयोग प्रामुख्याने पीकवाढीच्या सुरवातीच्या अवस्थेत शाकीय वाढीसाठी होतो.

ठिबक सिंचनामुळे विद्राव्य खतांचा वापर वाढत आहे. अशा स्थितीमध्ये बाजारातील उपलब्ध विविध खतांच्या ग्रेड्स व त्यांचे कार्य जाणून योग्य वेळी वापर करण्याची आवश्यकता आहे. योग्य वेळी वापर केल्यास पिकांच्या उत्पादनामध्ये फायदा होतो.

१९:१९:१९, २०:२०:२० -
या खतांना ‘स्टार्टर ग्रेड’ म्हणतात. यामध्ये नत्र अमाईड, अमोनिकल, आणि नायट्रेट या तिन्ही स्वरूपात असतो. या खताचा उपयोग प्रामुख्याने पीकवाढीच्या सुरवातीच्या अवस्थेत शाकीय वाढीसाठी होतो.

१२:६१:०० -
या खतास ‘मोनो अमोनियम फॉस्फेट’ म्हणतात. यामध्ये अमोनिकल स्वरूपातील नत्र कमी असतो, तर पाण्यात विरघळणाऱ्या स्फुरदाचे प्रमाण जास्त असते. नवीन मुळांची वाढ आणि जोमदार शाकीय वाढीसाठी उपयुकक्त असते. फुलांची योग्य वाढ व पुनरुत्पादनासाठी या खताचा उपयोग होतो.

००:५२:३४ -
या खतास ‘मोनो पोटॅशियम फॉस्फेट’ म्हणतात. यामध्ये स्फुरद व पालाश ही अन्नद्रव्ये भरपूर आहेत. फुले लागण्यापूर्वी व लागल्यानंतरच्या कालावधीसाठी हे खत उपयुक्त आहे. डाळिंब पिकामध्ये फळांच्या योग्य पक्वतेकरिता तसेच सालीच्या आकर्षक रंगासाठी हे खत वापरले जाते.

१३:००:४५ -
या खतास ‘पोटॅशियम नायट्रेट’ म्हणतात. यामध्ये नत्राचे प्रमाण कमी असून, पाण्यात विद्राव्य पालाशचे प्रमाण अधिक असते. फुलोऱ्यानंतरच्या अवस्थेत व पक्व अवस्थेत या खताची आवश्यकता असते. अन्ननिर्मिती व त्याच्या वहनासाठी हे खत उपयोगी आहे. या खतामुळे अवर्षण स्थितीत पिके तग धरू शकतात.

००:००:५०+१८ -
या खतास ‘पोटॅशियम सल्फेट’ म्हणतात. पालाश बरोबरच या खतामध्ये उपलब्ध स्वरूपातील गंधक ही असतो. पक्वतेच्या अवस्थेत हे खत उपयोगी पडते. हे खत फवारणीद्वारे वापरल्यास भुरीसारख्या रोगाचे नियंत्रणाासाठी उपयुक्त ठरते. या खतामुळे पीक अवर्षण स्थितीत तग धरू शकते.

१३:४०:१३ -
कपाशीमध्ये पात्या, फुले लागण्याच्या वेळी या खताची फवारणी केल्यास फुलगळ थांबते. अन्य शेंगावर्गीय पिकांत शेंगाची संख्या वाढते.

कॅल्शियम नायट्रेट -
वाढीच्या सुरवातीच्या काळात मुळांची वाढ होण्यासाठी हे खत उपयुक्त आहे. पुढे पीक काटक होण्यासाठी व शेंगावाढीच्या अवस्थेत या खताचा वापर होतो.

२४:२४:०० -
यातील नत्र हा नायट्रेट व अमोनिकल स्वरूपातील आहे. शाकीय वाढीच्या तसेच फूलधारणा अवस्थेत त्याचा वापर करता येतो.

रवींद्र जाधव, ९४०३०१६१०१
(सहायक प्राध्यापक, सौ. के. एस. के. कृषी महाविद्यालय, बीड.)

इतर ताज्या घडामोडी
सूज, जखमांवर काळी अळू उपयुक्त स्थानिक नाव    : काळी अळू...
खानदेशातील पपई पीक अंतिम टप्प्यातनंदुरबार : पपई दरांमध्ये दर आठवड्याला...
जालन्यात कृषिमाल निर्यात केंद्र सुरू जालना : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीच्या...
कोल्हापूर जिल्ह्यात ट्रॅक्‍टर, पॉवर...कोल्हापूर/गडहिंग्लज : वर्षभराच्या प्रतीक्षेनंतर...
औरंगाबादेत खरबूज प्रतिक्‍विंटल १००० ते...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
विद्यापीठांपेक्षा शेतकरी संशोधनात...सांगली : सध्या विद्यापीठाच्या तंत्रज्ञानापेक्षा...
कृषी सल्ला : पेरू, गहू, हरभरा, डाळिंब,...पेरू - फळमाशीच्या नियंत्रणासाठी प्रतिएकर ४ रक्षक...
कमाल तापमानात वाढ, उन्हाळी हंगामाला...महाराष्ट्रावर १०१२ हेप्टापास्कल इतका कमी हवेचा...
पलटी नांगर, रोटाव्हेटरचे अनुदान वाढणार...जळगाव : जिल्हा परिषदेच्या आगामी अंदाजपत्रकात (...
ढगाळ वातावरणाचा द्राक्ष खरेदीवर परिणामपांगरी, जि. सोलापूर : गेल्या दोन दिवसांपासून...
जमीन अधिग्रहणाला शेतकऱ्यांचा विरोधनाशिक : नाशिक-पुणे रेल्वे लाईनच्या महाराष्ट्र रेल...
तुमच्या आग्रहापुढे मी नाही कसे म्हणू...टेंभूर्णी, जि. सोलापूर : सोलापूर जिल्ह्यातील...
शिराळ्यातील गूळ हंगाम अवघ्या तीन...सांगली ः शिराळा तालुक्यातील दरवर्षी पाच ते साडे...
आठ दिवसांत पूर्ण एफआरपी द्या; अन्यथा...सातारा ः सांगली, कोल्हापूर जिल्ह्यातील साखर...
अडत्यांवरील कारवाईला प्रशासकांचीच...पुणे ः खरेदीदार आणि शेतकऱ्यांकडून नियमबाह्य...
छावण्यांच्या मंजुरीसाठी शिवसेनेचा ठिय्यानगर : जिल्ह्यात पशुधनाला दिलासा देण्यासाठी...
जालन्यातील कृषी माल निर्यात सुविधा...जालना : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीच्या...
पैठण तालुक्यातील पिकांना अवकाळीचा फटकाचितेगाव, जि. औरंगाबाद : विजेच्या कडकडाट व वादळी...
परभणी जिल्ह्यातील ‘शेतकरी सन्मान निधी’...परभणी ः पंतप्रधान शेतकरी सन्मान निधी...
पाकिस्तान युद्धाच्या तयारीत,...श्रीनगर : काश्‍मीरमधील पुलवामा येथे दहशतवादी...