agricultural stories in marathi, crop alert, soybean shenga pokharnari ali | Agrowon

सोयाबीनवरील शेंगा पोखरणाऱ्या अळीचे नियंत्रण
डॉ. ए. व्ही. कोल्हे, डॉ. डी. बी. उंदिरवाडे
मंगळवार, 12 सप्टेंबर 2017

सोयाबीन पिकावर सद्यस्थितीत शेंग पोखरणाऱ्या अळीचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. पिकाचे वरून निरीक्षण केल्यास अळीचा प्रादुर्भाव दिसत नाही. त्यासाठी पिकाचे नियमित सर्वेक्षण करून वेळीच नियंत्रणाच्या उपाययोजना कराव्यात.

शेंग पोखरणारी अळी :
शास्त्रीय नाव : Spodoptera litura 

अन्य नावे ः हिरवी अमेरिकन बोंडअळी, घाटे अळी.

सोयाबीन पिकावर सद्यस्थितीत शेंग पोखरणाऱ्या अळीचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. पिकाचे वरून निरीक्षण केल्यास अळीचा प्रादुर्भाव दिसत नाही. त्यासाठी पिकाचे नियमित सर्वेक्षण करून वेळीच नियंत्रणाच्या उपाययोजना कराव्यात.

शेंग पोखरणारी अळी :
शास्त्रीय नाव : Spodoptera litura 

अन्य नावे ः हिरवी अमेरिकन बोंडअळी, घाटे अळी.

पिके ः ही कीड बहुभक्षी असून तूर, हरभरा, वाटाणा, मूग, उडीद, मसूर, सोयाबीन, चवळी इ. कडधान्यांवर मोठ्या प्रमाणात आढळते; तर कपाशी, ज्वारी, टोमॅटो, तंबाकू, सूर्यफूल, करडई इ. पिकांवरही येते.

नुकसान :
सुरवातीस अंडीतून बाहेर पडलेली लहान अळी सोयाबीनची कोवळी पाने खाते. पीक फुलोऱ्यावर आल्यानंतर कळ्या, फुले खाते. नंतर शेंगांना अनियमित आकाराचे मोठे छिद्र पाडून आत शिरते. शेंगेतील अपरिपक्व; तसेच परिपक्व झालेले दाणे खाऊन टाकते.
वातावरण ढगाळ असताना या किडीचा प्रादुर्भाव वाढतो.
किडीचा जीवनक्रम ४ ते ५ आठवड्यांत पूर्ण
होतो.

नियंत्रण

  • पीक तणमुक्त ठेवावे. बांधावर असणाऱ्या किडींच्या पूरक वनस्पतींचा नाश करावा.
  • शेतात ठिकठिकाणी पिकांच्या उंचीपेक्षा साधारणपणे एक ते दीड उंचीचे पक्षी थांबे उभारावेत. त्यावर पक्षी बसून अळ्यांना टिपतात.
  • शेतात हेक्‍टरी किमान ५- १० कामगंध सापळे लावावेत. सापळ्यांमध्ये प्रतिदिन ८-१० पतंग सतत २-३ दिवस आढळल्यास किडीच्या नियंत्रणाची उपाययोजना करावी. सापळ्यात जमा झालेले पतंग नष्ट करावेत.

फवारणी
बॅसीलस थुरीन्जिएन्सीस (सीरोटाईप एच-३९, ३ बी स्ट्रेन झेड- ५२) १.५ ग्रॅम प्रतिलिटर.आवश्‍यकता भासल्यास १० ते १२ दिवसांच्या अंतराने दुसरी फवारणी करावी.

टीप ः फवारणीचे द्रावण फुले, कळ्या व शेंगापर्यंत पोचेल, याची काळजी घ्यावी.

संपर्क : डॉ. ए. व्ही. कोल्हे, ९९२२९२२२९४
(कीटकशास्त्र विभाग, डॉ. पंजाबराव
देशमुख कृषी विद्यापीठ, अकोला.)

इतर कृषी सल्ला
कृषी सल्ला : भात, नागली, आंबा, काजू,...भात पावसाचे प्रमाण कमी असल्याने...
संत्रा पीक सल्लासध्या विविध ठिकाणी संत्राबागेमध्ये फळगळची व काळी...
शंखी गोगलगाईचे नियंत्रणसध्याच्या काळात सोयाबीन आणि भुईमूग पिकावर शंखी...
कृषी सल्ला : कापूस, मूग-उडीद, सोयाबीन,...कापूस : सद्यःस्थिती : पीक वाढीच्या अवस्थेत. -...
डाऊनी मिल्ड्यू, करपा रोगाच्या...येत्या आठवड्यामध्ये द्राक्ष लागवडीच्या...
उसावरील लोकरी माव्याचे नियंत्रणनुकसानीचा प्रकार : किडीचे प्रौढ त्यांच्या...
आंतरमशागत करा, संरक्षित पाणी द्यासोयाबीन पीक फुलोरा अवस्थेत आहे. पाण्याचा ताण कमी...
जैविक बुरशीनाशक ट्रायकोडर्माचा वापरनिसर्गामध्ये अनेक प्रकारच्या बुरशी असून, त्यातील...
करपा, तांबेरा प्रादुर्भावाकडे दुर्लक्ष...येत्या आठवड्यामध्ये वातावरण अधूनमधून ढगाळ राहिले...
पीक पोषणामध्ये अन्नद्रव्यांच्या परस्पर...निरनिराळ्या अन्नद्रव्यांचा जमिनीतून होणारा पुरवठा...
पिकातील गंधक कमतरतेची लक्षणेपाण्याचा लवकर निचरा होत असलेल्या जमिनी तसेच जैविक...
नवीन रोपांचे व्यवस्थापन महत्त्वाचे...नवीन रोपांना मातीची भर द्यावी. वाढीच्या टप्प्यात...
काही भागात उघडीप, तर तुरळक ठिकाणी पाऊसमहाराष्ट्राच्या उत्तर भागावर १००० हेप्टापास्कल...
पीक सल्लातीळ जून महिन्यात पेरलेल्या पिकास पेरणीनंतर...
फुलशेती सल्लागुलाब : गुलाब पिकाला प्रतिझाड १० किलो शेणखताची...
तंत्र चिकू लागवडीचे...चिकू कलम लागवड करताना प्रत्येक खड्ड्यात मध्यभागी...
नवीन फुटींवर तांबेरा रोगाची शक्यता,...मागील काही दिवसांमध्ये बऱ्याच ठिकाणी अधूनमधून...
डाळिंबावरील तेलकट डाग रोग, रस शोषक...मृग बहार काळात ऑगस्ट आणि सप्टेंबर महिन्यात...
तूर पिकावरील कीड-रोगांचे वेळीच नियंत्रण...मुळकूज : रोगकारक बुरशी : रायझोक्टोनिया खोडकूज...
भात पिकातील एकात्मिक खत व्यवस्थापनभात पिकामध्ये हेक्टरी सरासरी उत्पादन कमी...