agricultural stories in Marathi, dairy development in kadvanchi village | Agrowon

कडवंची : घरापुरते दूध अन् शेणखतासाठी पशुपालन
संतोष मुंढे
रविवार, 21 एप्रिल 2019

कडवंचीमधील शेतकऱ्यांनी द्राक्ष शेतीला संघटन कौशल्यातून प्रगतीच्या दिशेने नेण्याचा प्रयत्न केला आहे. द्राक्ष बागांसाठी पुरेसे शेणखत उपलब्ध व्हावे आणि कुटुंबापुरते दुभते राहावे म्हणून गायी, म्हशी, शेळीपालन केले जाते. गावकऱ्यांचे संघटन कौशल्य, मार्केटचा अभ्यास आणि जालना शहरातील दूध आणि दुग्धजन्य पदार्थांच्या विक्रीला असलेली संधी लक्षात घेता येत्या काळात गावात दूध प्रक्रिया व्यवसाय उभा राहू शकतो. कडवंचीमधील शेतकऱ्यांनी तशी तयारी दाखविल्यास पशुसंवर्धन विभाग याबाबत मार्गदर्शन तसेच शासकीय योजना राबविण्यासाठी तयार आहे.
- अमितकुमार दुबे,सहायक आयुक्‍त, पशुसंवर्धन विभाग, जालना

द्राक्षाचे गाव असलेल्या कडवंचीमधील प्रत्येक शेतकऱ्याचे पशुपालनाकडेही तेवढेच लक्ष आहे. प्रत्येकाच्या गोठ्यात गाय, म्हैस, बैल यांसह किमान चार शेळ्या, मेंढ्याही दिसतात. २०१२ मध्ये झालेल्या ऐकोणीसाव्या पशुगणनेनुसार कडवंचीमध्ये ४३६ बैल, ३०५ गायी, ९३ म्हशी, २०२ मेंढ्या आणि १९ शेळ्या होत्या. सध्या होत असलेल्या पशुगणनेत ही संख्या निश्‍चितच वाढलेली असेल.

गावात किरकोळ स्वरूपात शेतकरी दुग्ध व्यवसाय करतात. प्रामुख्याने दुभत्या गायी, म्हशी या केवळ घरापुरते दुभते राहावे आणि शेतीला पुरेसे शेणखत उपलब्धतेसाठीच सांभाळल्या जातात. शेतीकामाच्या व्यापातून वेळ मिळाला आणि थोडेफार अधिकचे दूध शिल्लक राहात असेल तर जालना-सिंदखेडराजा मार्गावर असलेल्या हॉटेल व्यावसायिकांना विक्री
केली जाते.

शेळीपालनाकडे कल वाढला

दुभती जनावरे, शेळ्या केवळ दुभत्यासाठी नाही तर शेतीला शेणखत मिळावे म्हणून आम्ही सांभाळतो. गावातील बहुतांश शेतकरी याच उद्देशाने शेळीपालन, म्हैसपालन, गाईपालन करतात. बायोगॅस स्लरीमुळे जमिनीचा पोत टिकवून ठेवण्यास आम्हाला मदत होते. माझ्याकडे दोन गीर व एक संकरीत गाय आहे. याशिवाय दहा शेळ्या आहेत. गावातील प्रत्येकाच्या गोठ्यात किमान दोन, तीन शेळ्या दिसतात. गेल्या काही वर्षात शेतकऱ्यांचा शेळीपालनाकडे कल वाढला आहे.
- कैलास क्षीरसागर, पशुपालक

 

फोटो गॅलरी

इतर यशोगाथा
गिलक्‍याने दिले अर्थकारणाला बळबाजारपेठेची गरज ओळखून कठोरा (ता. जि. जळगाव) येथील...
सेवानिवृत्तीनंतर शिक्षकाची शेतीत सेवा...आयुष्यभर नोकरी करताना अनेक गोष्टींचा त्याग करावा...
विदर्भात उत्कृष्ट व्यवस्थापन असलेली २३...वर्धा जिल्ह्यात केळी पिकाला पुन्हा गतवैभव प्राप्त...
वर्षभरात पाच हंगामात दर्जेदार कोथिंबीरपाणी व हवामान यांचा विचार करून वर्षभरात सुमारे...
अळिंबी उत्पादनातून केली संकटांवर मातलोणी (जि. जळगाव) येथील अनिल माळी यांच्याकडे कृषी...
पशुपालन, प्रक्रिया उद्योगात नेदरलॅंडची...शास्त्रीय पद्धतीने पशुपालन, दुग्धोत्पादन आणि...
आदिवासी पाड्यावर रुजली कृषी उद्योजकताकोणे (ता. त्र्यंबकेश्वर, जि. नाशिक) येथील आदिवासी...
दोनशे देशी गायींच्या संगोपनासह ...सुमारे दोनशे देशी गायींचे संगोपन-संवर्धन यासह...
अर्थकारण उंचावणारी उन्हाळी मुगाची शेती वाशिम जिल्ह्यातील पांगरी नवघरे येथील दिलीप नवघरे...
शंभर एकरांत सुधारित तंत्राने शेवग्याची...नाशिक जिल्ह्यातील पवारवाडी (ता. मालेगाव) येथील...
निर्धारातून टाकोबाईची वाडीच्या...सातारा जिल्ह्यातील फलटण तालुक्याचा काही भाग...
निसर्गरम्य पन्हाळा तालुक्यात ...कोल्हापूर जिल्ह्यातील डोंगराळ, निसर्गरम्य पन्हाळा...
दुष्काळात स्वयंपूर्ण शेतीचा आदर्श,...नव्वद क्विंटल तूर, ३० क्विंटल ज्वारी व हरभरा, १५०...
उच्चशिक्षित कृषी पदवीधराने उभारला...गोपालपुरा (जि. आणंद, गुजरात) येथील एमएस्सी...
अभ्यासातून शेतीमध्ये करतोय बदलवेंगुर्ला (जि. सिंधुदुर्ग) येथील महाविद्यालयात...
आळिंबी, गव्हांकुर उत्पादनातून बचत गटाची...गोद्रे (ता. जुन्नर, जि. पुणे) गावातील महिलांनी...
कुटुंबाची एकी, सुधारित तंत्र, शिंदे...नांदेड जिल्ह्यातील वसंतवाडी येथील शिंदे परिवाराला...
दुष्काळात बाजरी ठरतेय गुणी, आश्‍वासक... कमी पाणी, कमी कालावधी, अल्प खर्चातील बाजरी...
AGROWON AWARDS : नैसर्गिक, एकात्मिक...ॲग्रोवन महाराष्ट्राचा स्मार्ट शेतकरी पुरस्कार...
रडायचं नाही, आता लढायचं : वैशाली येडे पुणे : सावकाराचे कर्ज डोक्यावर ठेवून पतीने...