agricultural stories in Marathi, management of Banana crop | Agrowon

केळी पीक व्यवस्थापन सल्ला
प्रा. के. बी पवार
शनिवार, 9 फेब्रुवारी 2019

उन्हाळ्यातील अधिक तापमान, वेगाने वाहणारे वारे तसेच गारपीट इत्यांदीचे मृग बागेवर होणारे विपरीत परिणाम लक्षात घेता केळी संशोधन केंद्राने फेब्रुवारी महिन्यात केळी लागवडीची शिफारस केली आहे. फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवड्यात ५ बाय ५ फूट अंतरावर केळीची लागवड करून शिफारशीप्रमाणे पाणी व पोषक अन्नद्रव्याचे योग्य व्यवस्थापन करावे.

उन्हाळ्यातील अधिक तापमान, वेगाने वाहणारे वारे तसेच गारपीट इत्यांदीचे मृग बागेवर होणारे विपरीत परिणाम लक्षात घेता केळी संशोधन केंद्राने फेब्रुवारी महिन्यात केळी लागवडीची शिफारस केली आहे. फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवड्यात ५ बाय ५ फूट अंतरावर केळीची लागवड करून शिफारशीप्रमाणे पाणी व पोषक अन्नद्रव्याचे योग्य व्यवस्थापन करावे.

फेब्रुवारी महिन्यात लागवड केलेली केळी पुढच्या जानेवारी- फेब्रुवारीपर्यंत कापणीस तयार होते. उन्हापासून संरक्षणासाठी केळीच्या लागवडीत दोन ओळींच्या मध्ये ताग किंवा धैंचा ही हिरवळीची पिके घ्यावीत. बागे भोवती २ मीटर अंतरावर सजीव कुंपण करण्यासाठी केळी लागवड करते वेळेस शेवरीची लागवड करावी. त्यामुळे वादळी वाऱ्यामुळे केळीची पाने फाटणे व उन्हाळयातील उष्ण व हिवाळ्यातील थंड वाऱ्यापासून बागेचे संरक्षण होते. वाऱ्यामुळे झाडे कोलमडून होणारे आर्थिक नुकसान टळते.

खत व्यवस्थापन

  •   मृग बागेस लागवडी नंतर २१० दिवसांनी जमिनीतून द्यावयाची नत्राची मात्रा ३६ ग्रॅम प्रति झाड युरियामधून द्यावी. आंतर मशागत करून वाफ्यातील जमीन भुसभुसीत ठेवावी. झाडांना मातीने आधार द्यावा.
  •   नवीन कांदे बागेसाठी खतांचा दुसरा हप्ता ८२ ग्रॅम नत्र युरियामधून द्यावा. मृग तसेच कांदेबागेसाठी दुसऱ्या आठवड्यापासून १७ ते २८ आठवड्यापर्यंत ठिंबक सिंचनातून १ हजार झाडांसाठी १३ किलो युरिया प्रति आठवडा व ८.५ किलो म्युरेट आॅफ पोटॅश प्रति आठवडा द्यावा.

पाणी व्यवस्थापन
पाण्यातील एकूण विद्राव्य क्षारांचे प्रमाण, सामू, सोडियमचे गुणोत्तर व पिकांची विम्लता सहन करण्याची शक्ती इ. घटकांवर पाण्याची प्रतवारी अवलंबून असते आणि पिकाची पाण्याची गरज ही पिकाच्या वाढीची अवस्था, जमिनीचा प्रकार तसेच हंगाम यावर अवलंबून असते. या महिन्यात मृग तसेच कांदे बागेला लागवडी नंतर ५ ते ९ महिन्यापर्यंत ९ ते ११ लिटर पाणी प्रति झाड प्रति दिवस याप्रमाणे ठिंबक सिंचनातून द्यावे.

फळाची गुणवत्ता वाढण्यासाठी

  •     या महिन्यात मृग बाग केळी निसवण्यास सुरवात होईल. अशा निसवलेल्या घडातील पूर्ण फण्या उमलल्यानंतर त्याचे केळ फूल वेळीच कापावे व बागेबाहेर नेऊन नष्ट करावे. केळी फणीवरील केळपत्री अलगद काढावी.
  •     घडावर ५० ग्रॅम (०.५ टक्के) पोटॅशिअयम डाय हायड्रोजन फॉस्फेट अधिक १०० ग्रॅम (१ टक्के) युरिया अधिक १० मिलि स्टीकर मिसळून फवारणी करावी.
  •     निर्यातयोग्य केळी मिळण्यासाठी घडावर ८ ते १० फण्या ठेवून घडाची विरळणी करावी. घडाचे व घडदांड्याचे सरंक्षण होण्यासाठी घडावर ६ टक्के सच्छिद्रता असलेल्या पांढऱ्या स्कर्टिंग बॅगने घड झाकावा. पिशवीचे वरील तोंड दांड्याला बांधावे तर खालील तोंड मोकळे सोडावे.

करपा रोगाचे नियंत्रण  

  • रोगग्रस्त पानाचा भाग किंवा रोगग्रस्त पाने कापून बागेबाहेर नेऊन नष्ट करावीत.
  • फवारणी ः  प्रति लिटर पाणी
  • मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम किंवा कार्बेन्डाझिम १ ग्रॅम किंवा प्रॉपिकोनॅझॉल १ मिलि.

फुलकिडीचे नियंत्रण  

  •  केळी निसवत असताना केळ कमळात फुलकिड्यांचा प्रादुर्भाव होतो. फुलकिडे फळाची साल खरवडतात. त्यामुळे फळावर लालसर डाग दिसतात, फळांची प्रत खालावते. त्यामुळे फुलकिडीच्या नियंत्रणासाठी व्हर्टिसिलियम लेकॅनी या जैविक बुरशीनाशकाची ३ ग्रॅम प्रति लिटर पाण्यात मिसळून घडावर फवारणी करावी किंवा
  •  निंबोळीवर आधारित कीडनाशक(१०००० पीपीएम अझाडिरेक्टीन) पाच मिलि प्रतिलिटर पाण्यात मिसळून फवारणी करावी.
  •  घड निसवतेवेळी ॲसिटामीप्रीड १.२५ ग्रॅम प्रति दहा लिटर पाण्यात मिसळून (नॅपसॅक पंपासाठीचे प्रमाण) फवारणी करावी.

प्रा. के. बी पवार, ९८२२४४३६९२
(केळी संशोधन केंद्र, जळगाव)

टॅग्स

इतर फळबाग
फणस व्यवस्थापनफणसाला नियमित फुले व फळे येतात. फणसामध्ये...
कागदी लिंबू लागवडकागदी लिंबू पिकाला मध्यम काळी, हलकी मुरमाड,...
द्राक्षबागेत नवीन फुटीवर किडींच्या...द्राक्ष बागेमध्ये सध्याच्या वातावरणाचा आढावा...
संत्र्यावर कोळशीचा प्रादुर्भाव, त्वरेने...सद्यस्थितीत अकोला, अमरावती आणि बुलढाणा जिल्ह्यांत...
फळबागांना आच्छादन, संरक्षित पाणी द्यासध्याच्या काळात पाणी कमतरता, सूर्यप्रकाश, गरम...
द्राक्षबागेत खरड छाटणीनंतर सूक्ष्म...द्राक्षबागेत या वेळी फळकाढणीचा हंगाम जोरात सुरू...
द्राक्ष : नवीन वाढ करण्यासाठी आवश्यक...द्राक्षबागेमध्ये मागील हंगामामध्ये कलम केलेल्या...
राष्ट्रीय फलोत्पादन अभियानांतर्गत १३०... राष्ट्रीय फलोत्पादन अभियानांतर्गत हिंगोली...
केशर आंबा फळगळीची कारणे अन् उपाययोजना  सद्यःस्थितीत हवामान आंबा झाडांसाठी...
सुपीक जमीन, नियोजनातून वाढविली...हणमंतवडिये (ता. कडेगाव, जि. सांगली) येथील राहुल...
द्राक्ष बागेतील अतिथंडीचे परिणाम,...द्राक्षलागवडीखालील भागात (मुख्यतः नाशिक जिल्हा)...
थंडी : केळी पीक सल्ला१) सध्याच्या थंडीमुळे नवीन लागवड केलेल्या...
वाढत्या थंडीपासून द्राक्षबागेचे संरक्षणउत्तरेकडून येणाऱ्या थंड वाऱ्यांमुळे राज्यातील...
केळी पीक व्यवस्थापन सल्ला उन्हाळ्यातील अधिक तापमान, वेगाने वाहणारे वारे...
आंबा, काजू पीक व्यवस्थापन सल्ला सध्याच्या काळातील थंडीमुळे आंबा कलमांना चांगला...
संत्र्यावरील सिट्रस सायला किडीचे...संत्रा पिकामध्ये नवती फुटण्यास सुरवात झाल्यानंतर...
गारपीटग्रस्त संत्रा, मोसंबी बागांचे...वादळी पाऊस आणि गारपीटच्या माऱ्यामुळे संत्रा /...
डाळिंब पिकातील अन्नद्रव्ये कमतरतेची...डाळिंबाचे उत्पादनक्षम आयुष्य हे जमिनीच्या...
ढगाळ वातावरणासह थंडीची शक्यता; भुरी,...सर्व द्राक्ष विभागांमध्ये सध्या निरभ्र वातावरण...
थंडीच्या काळात केळी बागांची काळजीकेळीच्या पानांवर कमी तापमानाचे दुष्परिणाम २ ते ४...