agricultural success story in marathi, agrowon, takarkheda, bahtukali,amaravati | Agrowon

नैसर्गिक उत्पादन, प्रक्रिया अन सक्षम बाजारपेठ
विनोद इंगोले
शनिवार, 10 मार्च 2018

टाकरखेडा (संभू, ता. भातकुली, जि. अमरावती) येथील अभिजित देशमुख यांनी तीन वर्षांपूर्वी २४ एकरांत नैसर्गिक शेती सुरू केली. आज विविध पिकांचे प्रयोग करीत त्यांनी स्वउत्पादनांना विविध स्त्रोतांच्या माध्यमातून बाजारपेठ तयार केली आहे. राज्यातील अन्य शेतकऱ्यांचा माल खरेदी करूनही त्यांना बाजारपेठ मिळवून दिली आहे.
 
नैसर्गिक शेतीची सुरवात

टाकरखेडा (संभू, ता. भातकुली, जि. अमरावती) येथील अभिजित देशमुख यांनी तीन वर्षांपूर्वी २४ एकरांत नैसर्गिक शेती सुरू केली. आज विविध पिकांचे प्रयोग करीत त्यांनी स्वउत्पादनांना विविध स्त्रोतांच्या माध्यमातून बाजारपेठ तयार केली आहे. राज्यातील अन्य शेतकऱ्यांचा माल खरेदी करूनही त्यांना बाजारपेठ मिळवून दिली आहे.
 
नैसर्गिक शेतीची सुरवात
अमरावती जिल्ह्यात टाकरखेडा (संभू, ता. भातकुली) येथे अभिजित देशमुख यांची शेती आहे. टेक्‍सटाईल इंजिनियर तसेच मार्केटिंग विषयात पदविका घेतलेल्या अभिजीत यांनी १४ वर्षे खासगी नोकरी केली. रासायनिक अवशेषमुक्त शेतीच करायचे असेच मनात पक्के केल्याने नोकरीचा राजीनामा दिला.  वडील शिक्षकी पेशा सांभाळून शेतीही पाहायचे. त्यांच्या मार्गदर्शनाखाली आज शेतीची सूत्रे अभिजित यांनी हाती घेतली आहेत. पत्नी वृषाली दर्यापूर येथील खासगी शाळेत शिक्षिका आहेत.
 
देशमुख यांची शेती
२४ एकर- तीन वर्षांपासून नैसर्गिक शेती. सहा लाख रुपये गुंतवून डाळमिळची उभारणी
खारपाणट्ट्यात सहा एकर क्षेत्र, त्यात उत्पादन
उडीद- २४ क्विंटल, मूग- १७ क्विंटल
तयार केलेल्या डाळीची विक्री-
उडीद-  ९० रुपयांनी तर मूग- ८५ रुपयांनी
(प्रति किलो)

 पाऊण एकर क्षेत्र
हळद बेडवर- त्यात खरिपात उडीद व तूर
उडीद उत्पादन-४ क्विं तर तूर २ क्विं.
उडीद काढणीनंतर गहू--त्यात मेथी व कोथिंबीर
गव्हाचे उत्पादन येणे बाकी- मेथीचे २० किलो व कोथिंबीरीचे सहा किलो
 
मार्केटिंगची केलेली व्यवस्था

  • अमरावती भागात तयार केलेले ग्राहक- सुमारे ६५०
  • व्हॉटस ॲप ग्रूपच्या माध्यमाचाही ग्राहकवाढीचा प्रयत्न
  • विक्री - उदा. पुणे, मुंबई, कोल्हापूर, नागपूर
  • नैसर्गिक तूर डाळ- विक्री
  • २०१६- १२० क्विंटल
  • २०१७-१९६ क्विं.
  • यंदा- २०० क्विं. अपेक्षित
  • कृषी प्रदर्शनात ग्राहकांना एक किलो नमुना दिला.  शिजवून गंध व क्वाालिटीची खात्री करा असे सांगितले. त्यानंतर चौथ्या दिवशी ग्राहकांनी तीस किलोप्रमाणे खरेदी केली.
  • यापूर्वी सर्जीकल वस्त्रेविषयक कंपनीसाठी मार्केटिंग केल्याने अनेक डॉक्टरांशी संपर्क आला.
    त्यामुळे नैसर्गिक मालाला ग्राहक मिळवणे अजून सोपे झाले.
     
  • अमरावतीत आउटलेट
  • ग्राहक सर्वप्रकारच्या मालाची मागणी करतात. त्यादृष्टीवने अमरावती नॅचरल' नावाने आउटलेट.
  • राज्यातील विविध शेतकऱ्यांची मिळून सुमारे ५५ उत्पादने
  • यात अन्नधान्ये, डाळी, साखर, गूळ
  • स्थापनेपासून (डिसेंबर, २०१७) - आत्तापर्यंत विक्री
  • गूळ - ४ टन, साखर- २० क्विंटल, शेंगदाणे- ५ क्विंटल
  • सुमारे सात लाख रुपयांची विक्री

नैसर्गिक मालाबाबत खात्री
नैसर्गिक शेतीतील व्हॉटस ॲप ग्रूपमध्ये सहभागी. त्यातून एकमेकांच्या शेतात शिवारफेऱ्या होतात. त्यातून खातरजमा झाल्यानंतर माल विक्रीसाठी घेतला जातो.

नैसर्गिक शेतीतील ठळक बाबी

  • तीन देशी गायी, त्यावर आधारीत जीवामृत, गोमुत्राचा वापर
  • उत्पादनखर्चात सुमारे ५० टक्के झाली बचत.
  • नैसर्गिक शेतीपद्धतीत मित्रकिटकांचा वावर वाढावा यासाठी थोड्या प्रमाणावर पूरक पिके मुख्य पिकात घेण्यावर भर. उदा. गव्हाला लागणारा नत्र पुरविण्याचे काम हरभऱ्याच्या माध्यमातून होते. तर मोहरी मित्रकिटकांना आकर्षित करते.
  • या शेती पद्धतीत वाफसा महत्त्वाचा ठरतो.

तूरडाळीचा "श्री' ब्रॅण्ड

  • स्वतःच्या मालावर प्रक्रिया करण्याबरोबर शेतकऱ्यांकडील नैसर्गिक धान्याचीही डाळ तयार करून दिली जाते. मागील वर्षी ३६ शेतकऱ्यांना ३१० क्‍विंटल डाळ तयार करून दिली.
  • "श्री' ब्रॅण्डने विक्री.
  • अन्य शेतकऱ्यांकडील तूर घेऊनही त्याची विक्री. त्यांना योग्य दर दिला जातो.

संपर्क- अभिजित देशमुख - ९९६०६३७५२३

 

फोटो गॅलरी

इतर अॅग्रो विशेष
पाऊस नसताच आला तं पुरला असताखर्च गंज झाला एक लाख रुपये, कापूस झाला साडेतीन क्...
शेतकऱ्यांच्या मागण्यांवर अंमल...अकोला ः शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवर मागील परिषदेनंतर...
भूषा विकासापासून कोसो दूरभूषा , जि. नंदुरबार ः दिवस सोमवारचा (ता. १ ऑक्‍...
..या १८० तालुक्यांत दुष्काळसदृश स्थिती...मुंबई ः पावसाने मोठी ओढ दिल्याने निर्माण झालेल्या...
राज्याच्या दक्षिण भागात हलक्या पावसाची...पुणे : महाराष्ट्रात असलेला हवेचा कमी दाबाचा पट्टा...
बाजारात अफवा पसरवून कांदादर पाडण्याचा...नाशिक : दसऱ्यानंतर कांदा बाजारात क्विंटलला चार...
निर्यातीसाठी साखर देण्यास बॅंकांचा नकारपुणे : साखर निर्यातीसाठी केंद्र सरकारने पॅकेज...
दुर्गम ‘उमराणी’त स्वयंपूर्ण शेती  नंदुरबार जिल्ह्यात दुर्गम धडगाव तालुक्‍यातील...
बाजारपेठ अोळखून सेंद्रिय भाजीपाला, ...आढीव (जि. सोलापूर) येथील भारत रानरूई यांनी शेतीची...
राज्यातील १८० तालुक्यांमध्ये...मुंबई : राज्यातील १८० तालुक्यांमध्ये...
नगर-नाशिकच्या धरणातून ‘जायकवाडी’त पाणी...मुंबई : ‘जायकवाडी’ धरणात पाणी सोडण्याचे आदेश...
गाडीने येणारा कापूस गोणीत आणण्याची वेळ जालना : जनावरांचा चारा आणि पिण्याच्या पाण्याचा...
दुष्काळाच्या गर्तेत गुरफटला गावगाडाऔरंगाबाद : पावसाळ्यात पडलेले प्रदीर्घ खंड व...
दुष्काळ जाहीर करण्यासाठी पीक नुकसानीचा...नाशिक : दुष्काळ जाहीर करण्यासाठी केंद्र सरकारची...
मुंबईत १५ ला सर्वपक्षीय मेळावा ः नवलेकोल्हापूर: किसान सभेच्या पुढाकाराने १५...
दुष्काळ जाहीर करण्याबाबत टोलवाटोलवी ः...पुणे : राज्यात अनेक ठिकाणी दुष्काळी स्थिती असूनही...
नव्या दुष्काळी संहितेमुळे राज्यातील...मुंबई: राज्यावर १९७२ च्या दुष्काळापेक्षाही...
हुमणी रोखण्यासाठी कृती आराखडा : कृषी...पुणे : राज्यात उसाच्या क्षेत्रावर मोठ्या प्रमाणात...
मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा, विदर्भात...पुणे: राज्यात ‘ऑक्टोबर हीट’चा चटका सातत्याने...
नव्या हंगामात ऊस गाळपासाठी ३१ साखर...पुणे : राज्यात नव्या गाळप हंगामासाठी आतापर्यंत ३१...