agriculture news in marathi, 20 lakh hectare affected by pink bollworm | Agrowon

गुलाबी बोंड अळीग्रस्त क्षेत्र वीस लाख हेक्टरवर
टीम अॅग्रोवन
मंगळवार, 5 डिसेंबर 2017

पुणे : राज्यात गुलाबी बोंड अळीमुळे नुकसान झालेले क्षेत्र २० लाख हेक्टरच्या पुढे गेल्याचा अहवाल प्राप्त झाला आहे. दरम्यान, क्षेत्र खूप जास्त असल्याने यात पंचनामा करणे, तसेच भरपाई देण्यासाठी कंपन्यांना सक्ती करणे अशक्य असल्याचे मत कृषी आयुक्तालयातील सूत्रांनी व्यक्त केले.

पुणे : राज्यात गुलाबी बोंड अळीमुळे नुकसान झालेले क्षेत्र २० लाख हेक्टरच्या पुढे गेल्याचा अहवाल प्राप्त झाला आहे. दरम्यान, क्षेत्र खूप जास्त असल्याने यात पंचनामा करणे, तसेच भरपाई देण्यासाठी कंपन्यांना सक्ती करणे अशक्य असल्याचे मत कृषी आयुक्तालयातील सूत्रांनी व्यक्त केले.

‘महाराष्ट्रात स्वतंत्र कापूस कायदा अस्तित्वात आहे. त्यात सदोष बियाण्यांमुळे नुकसान झाल्यास पंचनामा करणे व नुकसानग्रस्त शेतकऱ्याला कंपनीकडून भरपाई मिळवून देण्याची तरतूद आहे. मात्र, या कायद्यानुसार पंचनामे करणे किंवा भरपाईचा आदेश जारी करणे या दोन्ही बाबी कृषी खात्याच्या आवाक्यापलीकडे आहेत. त्यामुळे शासनाला भरपाईसाठी इतर मार्ग काढावे लागतील,’ असे सूत्रांचे म्हणणे आहे.

राज्यात ४२ लाख हेक्टरवर कापूस पेरा झाला आहे. त्यातील निम्मे पीक शेंदरी बोंड अळी व इतर रोगाने बाधित झाले आहे. सरासरी हेक्टरी दोन क्विंटलचे नुकसान झाल्याचे गृहीत धरले व कपाशीचा हमीभाव ४५०० रुपये गृहीत धरल्यास राज्यातील शेतकऱ्यांना किमान १८०० कोटी रुपयांची भरपाई द्यावी लागेल. कंपन्यांना तसा आदेश देणे शक्य नाही, असे एका उच्चपदस्थ अधिकाऱ्याने सांगितले.

बियाणे कंपन्यांनी राज्यात यंदा १६० लाख बीटी बियाणे पाकिटांची विक्री केली आहे. प्रतिपाकीट ८०० रुपये किंमत गृहीत धरल्यास १२८० कोटी रुपयांचे बियाणे या कंपन्यांनी विकलेले आहे. बियाणे विक्री किमतीच्या तुलनेत नुकसान भरपाईची रक्कम मोठी असल्याने भरपाई देणे कंपन्यांना अशक्य राहील, असेही कृषी विभागातील सूत्रांचे म्हणणे आहे.

३० नोव्हेंबरपर्यंत प्राप्त झालेल्या अहवालानुसार राज्यातील १८ जिल्ह्यांमधील २० लाख ३६ हजार हेक्टर क्षेत्र बोंड अळीच्या तडाख्यात आले आहे. आतापर्यंत ८० हजार शेतकऱ्यांनी अर्ज भरून दिलेले आहेत. मात्र, कायद्यानुसार क्षेत्रीय पाहणी फक्त २१०० शेतकऱ्यांची झाली आहे. क्षेत्र मोठे असल्यामुळे पंचनाम्याची कामे सुरू झाल्यास इतर कामांना वेळ मिळणार नाही, असे कर्मचाऱ्यांचे म्हणणे आहे.

कंपन्यांकडून नुकसान भरपाई मिळवण्यापेक्षा राष्ट्रीय आपत्ती निवारण निधी किंवा राज्य आपत्ती निवारण निधीतून शेतकऱ्यांना प्रतिहेक्टरी भरपाई देण्याचा तोडगा काढावा, असा प्रस्ताव शासनाला दिला जाण्याची शक्यता आहे.

‘गेल्या वर्षी कापूस कायद्याचा आधार घेत सदोष बियाण्यांमुळे ११४ हेक्टरवरील पिकासाठी ३६ लाख रुपयांची भरपाई देण्याचे आदेश बियाणे कंपनीला दिले गेले होते. तसेच आदेश आता २० लाख हेक्टरच्या भरपाईसाठी कंपन्यांना देता येणार नाहीत असे सांगून, या प्रकरणातील अडचणी शासनाला कळविल्या जातील, अशी माहिती कृषी विभागातील सूत्रांनी दिली.

इतर अॅग्रो विशेष
झळा दुष्काळाच्या : शेतशिवार सुने......झळा दुष्काळाच्या ः जिल्हा औरंगाबाद गरज...
पाण्याचे राजकारण कोणीही करणार नाही ः...पुणे: राज्यातील गावा-गावांतील सामान्‍य...
नाशिकच्या आठ तालुक्यांत दुष्काळाचे संकटनाशिक : जुलैच्या पहिल्या आठवड्यात पीकपेरणी करून...
कृषी 'सेवापुलिंग'चे सर्व आदेश रद्दपुणे : कृषी खात्यातील काही महाभागांनी राज्य शासन...
भाताच्या खोडकिडी ल्यूर पाकिटात...चंद्रपूर ः भातावरील खोडकिडीचे पतंग आकर्षित व्हावे...
ग्रामपंचायतींमध्ये पीकनिहाय कृषी संदेश...पुणे: बोंड अळी तसेच पावसाचा खंड असल्यामुळे...
शेतकरी नवराच हवा गं बाई... कोल्हापूर : ‘शेतकरी नवरा नको गं बाई’ म्हणून...
कोकण, मध्य महाराष्ट्राच्या दक्षिण भागात...पुणे : कोकणाच्या सिंधुदुर्ग, रत्नागिरी, मध्य...
‘एमएसीपी’चे फलित काय ?पुणे : जागतिक बॅंकेकडून सुमारे ४५० कोटी रुपयांचे...
एकशेपंचवीस प्रकारच्या देशी बियाणांचा...काळा गहू, काळा हुलगा, लाल उडीद, पांढरे कारळे, साठ...
स्वादयुक्त, निर्यातक्षम आंबेमोहोर...निमझरी (जि. धुळे) येथील मच्छिंद्र, छगन आणि...
केरळला १०० कोटींची मदतकोची : केरळमधील पूरग्रस्त भागाची आज हवाई...
वानरांचा बंदोबस्त करणार कसा? माकडे आणि वानरे हजारो वर्षांपासून जंगलामध्ये,...
योजना चांगली, पण...हा य व्होल्टेज डिस्ट्रिब्युशन सिस्टिम (एचव्हीडीएस...
क्रॉपसॅप निरीक्षणाला अधिकाऱ्यांचा ‘खो'नागपूर ः क्रॉपसॅप प्रकल्पाअंतर्गत आठवड्यातून दोन...
‘दीडपट हमीभाव’प्रश्‍नी जनहित याचिकामुंबई: केंद्र सरकारने खरीप हंगामासाठी शेतीमालाला...
मॉन्सूनच्या काळात ७१८ जणांचा मृत्यूनवी दिल्ली ः देशात यंदाच्या माॅन्सूच्या काळात...
मराठवाड्यातील प्रकल्पांमधील पाणीसाठा...औरंगाबाद : पावसाळा सुरू असला तरी पाऊसच पडत...
कोकण, मध्य महाराष्ट्रात मुसळधारेचा अंदाजपुणे : राज्यात दडी मारलेल्या पावसाला पुन्हा...
वर्धा जिल्ह्यात कपाशीवर बोंड अळीचा...वर्धा ः जून महिन्यात लागवड करण्यात आलेल्या कपाशी...