agriculture news in marathi agrowon agralekh on cess | Agrowon

सेसवसुली नव्हे; सर्रास लूट
विजय सुकळकर
गुरुवार, 24 मे 2018

आवाराबाहेरील सौद्यात कुठलीही सेवासुविधा पुरविणे तर दूरच, परंतु बाजार समितीचा काहीही संबंध येत नसताना सेसवसुलीचे कारण काय? याचे उत्तर बाजार समित्यांनी द्यायला हवे.

जळगाव कृषी उत्पन्न बाजार समितीद्वारे आवाराबाहेर विकलेल्या केळीवर खरेदीदाराकडून सेसवसुलीचा प्रकार नुकताच समोर आला आहे. बाजार समिती कार्यक्षेत्रात खरेदी केलेल्या शेतीमालावर व्यापारी किंवा खरेदीदाराकडून सेवाशुल्क घेतो, ही वसुली जिल्हा उपनिबंधकांच्या परवानगीने होत आहे, असे बाजार समिती संचालकांचे म्हणणे आहे. तर आवाराबाहेर अथवा शेतामध्ये जाऊन सेवाशुल्क वसुलीचे कोणतेही आदेश जिल्हा उपनिबंधक कार्यालयाकडून दिलेले नाहीत, असा खुलासा जिल्हा उपनिबंधकांनी केला आहे. या प्रकारावरून नियमनमुक्तीनंतरही आडत आणि सेसवसुलीबाबत राज्यातील अनेक बाजार समित्यांत गोंधळ चालू असल्याचे दिसते. नियमनमुक्तीच्या कायद्यात केवळ बाजारांतर्गत होणाऱ्या फळे-भाजीपाला खरेदी-विक्री व्यवहाराचे नियमन संबंधित बाजार समितीकडून केले जाईल, असा स्पष्ट उल्लेख आहे. तरीपण बाजार आवार आणि कार्यक्षेत्र असा घोळ घालून काही बाजार समित्या, उपबाजार आवार हे व्यापाऱ्याकडून सेस वसूल करीत आहेत. याबाबत मागील वर्षी ॲग्रोवनने आवाज उठविल्यावर अशा बाजार समित्यांचे राज्य शासनाने कान पिळले. पणन संचालकांनी बाजार आवार आणि कार्यक्षेत्र यातील संभ्रम दूर केला आणि सर्व बाजार समित्यांनी आवार निश्चित करून त्यातील व्यवहारावरच सेस वसूल करावा, असे निर्देश दिले होते. एवढा सर्व खुलासा झाल्यावरदेखील बाजार समितीबाहेर थेट शेतात झालेल्या व्यवहारावर सेस लावणे चुकीचेच नाही तर बेकायदादेखील असून ते त्वरीत थांबायला हवे.

शेतकऱ्यांना थेट शेतीमाल विक्रीस प्रोत्साहन मिळावे, बाजार समिती आवाराबाहेरच्या व्यवहारात आडत, तोलाई, हमाली, यासह इतरही अनेक नावांनी होणारी शेतकऱ्यांची लूट कमी व्हावी, व्यापाऱ्यांनादेखील बाजार शुल्क, देखरेख शुल्क द्यावे लागणार नाही, शेतीमाल खरेदीसाठी अनेक खरेदीदार पुढे येतील, शेतीमाल खरेदीसाठी स्पर्धा निर्माण होऊन शेतकऱ्यांना वाढीव दर मिळेल, व्यापाऱ्यांचा खर्च वाचल्याने ग्राहकांनाही स्वस्त दरात फळे-भाजीपाला मिळेल म्हणून राज्यात सुमारे दोन वर्षांपूर्वी नियमनमुक्तीचा निर्णय झाला. परंतू यास हरताळ फासून उत्पादक आणि व्यापाऱ्यांना होणाऱ्या सर्व संभाव्य फायद्यांपासून वंचित ठेवण्याचे काम काही बाजार समित्या करीत आहेत. बाजार आवारात शेड, पाणी, स्वच्छता आदी सेवा पुरविल्याच्या बदल्यात सेस घेतला जातो. आवाराबाहेरील सौद्यात कुठलीही सेवासुविधा पुरविणे तर दूरच, परंतू बाजार समितीचा काहीही संबंध येत नसताना सेसवसुलीचे कारण काय? याचे उत्तर बाजार समित्यांनी द्यायला हवे. जळगाव प्रकरणानंतर नियमनमुक्तीच्या अंमलबजावणीचा प्रश्न एेरणीवर आला आहे. असे प्रकार राज्यात इतरही कुठे चालू असतील तर शेतकरी, व्यापाऱ्यांनी पुढे येऊन तक्रार करायला हवी. पणन विभागानेसुद्धा असे गैरप्रकार इतरत्र कुठे होत अाहेत का? त्याची माहिती घेऊन ते तत्काळ बंद करायला हवेत. शासनाने नियमनमुक्तीचा निर्णय घेतला असला तरी याच्या अंमलबजावणीबाबतचा आढावा ठराविक कालमर्यादेनंतर सातत्याने घ्यायला हवा. जी बाजार समिती नियमनमुक्ती निर्णयाचा आदर करीत नाही, त्यावर कायदेशीर कारवाई व्हायला हवी. अधिकाधिक शेतकऱ्यांनी थेट शेतीमाल विक्रीत उतरावे, असे आवाहन शासनाकडून केले जात आहे. त्याचवेळी त्याच्या बाजार स्वातंत्र्यावर गदा आणणारे प्रकार राज्यात घडू नयेत, एवढी काळजी शासनाला घ्यावीच लागेल.

इतर अॅग्रो विशेष
‘उजनी’तील पाणीसाठा उणे पातळीत सोलापूर  ः सोलापूर जिल्ह्याची वरदायिनी...
राज्यभरात अन्नत्याग आंदोलनमुंबई ः शेतकरी साहेबराव करपे व कुटुंबीयांप्रती...
मार्चनंतरही पणन करणार कापूस बाजारात...यवतमाळ ः शेतकऱ्यांच्या घरातील कापूस विकल्या...
मढी यात्रेला बुधवारपासून प्रारंभनगर ः होळीच्या दिवशी सकाळी कानिफनाथांच्या समाधीला...
दर्जेदार ऊसबेण्याची केली निर्मिती काशीळ (ता. जि. सातारा) येथील उच्चशिक्षित व...
मतदानासाठी सकाळी सात ते सायंकाळी...अकोला ः देशात होत असलेल्या लोकसभा...
कोकणातील आंबा अडकला धुक्याच्‍या फेऱ्यातवेंगुर्ले, जि. सिंधुदुर्ग : ऐन हंगामातच कोकणातील...
विदर्भात वादळी पावसाची शक्यतापुणे : मध्य भारतात होत असलेल्या वाऱ्यांच्या...
हळदीचे दिवसातून दोन वेळा सौदेसांगली ः सांगली बाजार समितीत गेल्या दोन ते...
पदविकाधारकांना कृषिसेवेचे दरवाजे बंद... पुणे : राज्याच्या शेतकरी कुटुंबातील हजारो...
सर्वसामान्यांचा असामान्य नेतामाजी संरक्षणमंत्री आणि गोव्याचे मुख्यमंत्री मनोहर...
सर्जनशीलतेला सलाम!व र्ष २०१७ च्या खरीप हंगामात कापसावर फवारणी...
प्राणघातक हृदयरोगाचे प्रमाण होतेय कमीगेल्या दोन वर्षामध्ये हृदयरोगाला प्रतिबंध आणि...
अन्नत्याग आंदोलनास प्रारंभ : अमर हबीब,...नवी दिल्ली : शेतकरी आत्महत्यांप्रती सहवेदना आणि...
मच्छीमारी व्यवसायाने आणली समृद्धीगणित विषयात पदवी असूनही बेरोजगार राहणं नशिबी आलं...
काबुली हरभऱ्याने उंचावले अर्थकारण चोपडा तालुक्‍यातील (जि. जळगाव) तापी व अनेर...
जत तालुक्यात द्राक्ष, डाळिंब बागा...सांगली : जत तालुक्यात पश्‍चिम भाग वगळता...
प्रकल्प व्यवस्थापकावर कारवाईचे आदेशपुणे : एकात्मिक पाणलोट व्यवस्थापन...
सहवेदना :आज अन्नत्याग आंदोलनयवतमाळ: शेतकरी साहेबराव करपे व कुटुंबीयांप्रति...
उन्हाची काहिली वाढलीपुणे: राज्यात गेल्या काही दिवसांपासून उन्हाची...