‘स्वाभिमानी’ एक्‍झिट
विजय सुकळकर
शनिवार, 2 सप्टेंबर 2017

शेतकऱ्यांच्या संघटना एकत्र घेऊन चालणारे नेतृत्व लाभत नसल्याने आंदोलनाला योग्य अशी दिशा मिळत नाही. ही पोकळी भरून काढण्याची संधी राजू शेट्टी यांना आहे.

शेतकऱ्यांना न्याय देण्यासाठी रस्त्यावर उतरून संघर्ष करणे हाच स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचा गाभा आहे. मागील लोकसभा निवडणुकीच्या प्रचारसभांमध्ये शेतीमालास स्वामिनाथन आयोगाच्या शिफारशीप्रमाणे भाव देऊ, असे वचन पंतप्रधान पदाचे उमेदवार नरेंद्र मोदी देत होते. हीच बाब त्यांनी त्यांच्या निवडणूक जाहीरनाम्यातही नमूद केली होती. भाजप सरकार शेतकरीहिताच्या गोष्टी करीत असल्याने त्यांच्या सोबत जाऊन शेतकऱ्यांच्या समस्या मार्गी लावता येतील, या भावनेतून स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेने निवडणुकीआधीच भाजपला पाठिंबा दिला. खरे तर हा निर्णय राजकीयच होता. त्यामुळे लोकसभा आणि राज्यातील विधानसभेच्या निवडणुकीत त्यांनी भाजपसाठी मतेसुद्धा मागितली. केंद्रात आणि राज्यातही भाजपला बहुमत मिळाले. केंद्रात नरेंद्र मोदी यांचे तर राज्यात देवेंद्र फडणवीस यांनी सत्तेची सूत्रे हाती घेतली. सत्तापरिवर्तन होऊन केंद्रात साडेतीन वर्षे लोटली आहेत, तर राज्यात आता लवकरच तीन वर्षे पूर्ण होतील. या काळात शेतकरीहिताचे काही निर्णय झाले. परंतु त्यांच्या अंमलबजावणीच्या पातळीवरील अपयशाने शेतकरी अडचणीत येत आहे. त्यामुळे स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेने नुकताच सरकारला रामराम ठोकला आहे.

खरे तर मोदी सरकारच्या मुख्य अजेंड्यावर शेतकरी नाहीच, हे समजायला शेट्टी यांना तीन वर्षांहून अधिक वेळ लागला. संघटनेचा सरकारला पाठिंबा असताना स्वामिनाथन आयोगाच्या शिफारशींप्रमाणे हमीभावाच्या मुद्याला बगल देणे असो, की आयात-निर्यातीबाबतचे अनेक निर्णय असो, हे शेतकरीविरोधी राहिले आहे. सत्तेत सहभागी असूनही स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचा संघर्ष चालूच होता. परंतु सरकारच्या नीतीमध्ये फारसा फरक पडताना दिसत नव्हता. त्यातच शेतीमालास रास्त भाव आणि संपूर्ण कर्जमाफी यासाठी महाराष्ट्राबरोबर संपूर्ण देशातील शेतकरी पेटून उठलेत. याच मागण्यांसाठी मंदसोर येथे एकत्र आलेल्या शेतकऱ्यांवर गोळीबार झाला, त्यात पाच शेतकऱ्यांचा मृत्यू झाला होता. त्यानंतर मंदसोर (मध्य प्रदेश) ते जंतरमंतर (दिल्ली) अशी किसानमुक्ती यात्रा निघाली. या यात्रेत राजू शेट्टी यांनीही सहभाग नोंदविला. सरकारविरोधात देशभरातील शेतकऱ्यांमध्ये तीव्र असंतोष असल्याचे किसानमुक्ती यात्रेद्वारे स्पष्ट झाले.   

राज्यात निकषांवर आधारित सरसकट कर्जमाफीची घोषणा करण्यात आली. परंतु त्यातील जाचक निकष आणि अंमलबजावणीतील ढिसाळपणामुळे बहुतांश शेतकऱ्यांना यामुळे न्याय मिळणार नाही, अशी टीका शेट्टी यांनी केली होती. त्यातच गेल्या वर्षभरापासून राजू शेट्टी आणि पणन राज्यमंत्री सदाभाऊ खोत यांच्यात वाद चालू होता. हा वाद विकोपाला जाऊन शेवटी दोघांत ताटातूट झालीच. त्यानंतर सरकारमधून बाहेर पडण्याचे संघटनेचे निश्‍चित झाले होते. सत्तेत सहभागी असूनही शेतकऱ्यांचे प्रश्‍न मार्गी लागत नसतील तर बाहेर पडून संघर्षाची धार अधिक तीव्र केलेली बरी, या विचारातून शेट्टी यांनी सरकारचा पाठिंबा काढून घेतला आहे. देशभर अनेक संघटना विखुरलेल्या अवस्थेत आहेत. त्यांचा अजेंडा मात्र एकच आहे, शेतीमालास रास्त भाव आणि संपूर्ण कर्जमुक्ती. या शेतकऱ्यांच्या संघटना एकत्र घेऊन चालणारे नेतृत्व लाभत नसल्याने आंदोलनाला योग्य अशी दिशा मिळत नाही. ही पोकळी भरून काढण्याची संधी राजू शेट्टी यांना आहे. सरकारच्या सोबत असल्याचा दबाव आता त्यांच्यावर नाही. देशभरातील शेतकऱ्यांमध्ये असलेल्या असंतोषास योग्य दिशा देऊन त्यांना न्याय देण्यासाठी स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेने आता प्रयत्न वाढवायला हवेत.

इतर संपादकीय
पणन मंडळ व्हावे अधिक सक्षम केंद्र सरकारने राज्यांना दिलेल्या नवीन मॉडेल ॲ...
वळू विनाश ही धोक्‍याचीच घंटागोऱ्हा नको, रेडा नको, बैल नको, नरवासरे नकोच नको...
कष्टकरी उपाशी, आईतखाऊ तुपाशीगत काही दिवसांत मराठवाड्यासह महाराष्ट्रातील अन्य...
मार्ग गतिमान अर्थव्यवस्थेचामागणीच नसल्यामुळे उत्पादन क्षेत्राला आलेली मरगळ,...
रानफुलांची व्यावसायिक वाटजगाचे लक्ष वेधून घेणाऱ्या कास पठारावरील अत्यंत...
कार्यवाहीत हरवलेली कर्जमाफीकर्जमाफीच्या अंमलबजावणीतील गोंधळामुळे भाजप...
संरक्षित सिंचनाचे शास्त्रीय सत्यसंरक्षित सिंचनाची जोड देण्यासाठी जिरायती...
पीक संरक्षणातील एक नवे पर्वमातीचे अनेक प्रकार आणि त्यास वैविध्यपूर्ण...
नियोजनातून उतरेल भारनियमनाचा भारअतिवृष्टी व नैसर्गिक आपत्तींमुळे औष्णिक वीज...
सर्वसमावेशक विकासाच्या केवळ गप्पाचइंदिरा गांधींच्या सत्ताकाळात देशात हरितक्रांती...
भांडवल संचयासाठी शेतीची लूटमाझी वडिलोपार्जित ५० एकर शेती आहे. कमाल जमीन...
खुल्या निर्यातीचा लाभ कोणास?तुर, मूग, उडीद डाळींवरील निर्यातबंदी उठविण्याचा...
पीक, पूरक उद्योगांवर दिसतोय...सद्यस्थितीमध्ये दर वर्षी कमाल व किमान...
ओझोनला जपा तो आपल्याला जपेलवातावरणात तपांबर (ट्रोपोस्पीअर) हा ...
‘कॉर्पोरेट फार्मिंग’च्या यशासाठी...सध्याच्या शेतीत उद्भवणाऱ्या बहुतांश समस्यांचे मूळ...
अल्प दिलासा की शाश्‍वत आधार?महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांच्या आत्महत्या...
'सेस'चा विळखा कधी सुटणार? राज्यात पोल्ट्री व्यावसायिक शेतकऱ्यांना आणि...
आता मदार रब्बीवर मॉन्सून यावर्षी उशिरा परतणार, असा अंदाज हवामान...
बाजार स्वातंत्र्यातूनच होईल शेतकरी...मी १९४९ ते २०१० ही ६१ वर्षे मजुरांसोबत   ...
स्वागतार्ह साक्षात्कारदेशातील मोठ्या बॅंकांचा एनपीए (अनुत्पादक कर्ज)...