कर्तव्यदक्ष अधिकारी समाजाचे भले करी
विजय सुकळकर
सोमवार, 28 ऑगस्ट 2017

अचानक बदलीने अधिकाऱ्याचे वैयक्तिक असे काहीही नुकसान होत नाही, परंतु त्यांनी हाती घेतलेले उपक्रम अर्धवट राहिल्याने समाज-शासनाचे मोठे नुकसान होते.

बेशिस्त, कामात चालढकलपणा, खुशामतगीरी आणि भ्रष्टाचार यांनी ग्रासलेल्या कृषी विभागाला सुमारे तीन महिन्यांपूर्वी कर्तव्यतत्पर, शिस्तप्रिय, भ्रष्ट व्यवस्थेचा कर्दनकाळ आणि लोकाभिमुख असे कृषी आयुक्त सुनील केंद्रेकर यांच्या रूपाने लाभले आहेत. खरे तर त्यांची नियुक्ती झाली तेव्हाच कृषी खात्यातील भ्रष्ट कंपू हादरला होता. बीडचे जिल्हाधिकारी असताना वाळू माफिया, टॅंकर माफिया यांना केंद्रेकर यांनी सळो की पळो करून सोडले होते.

औरंगाबाद सिडकोचे मुख्य प्रशासक असताना त्यांनी कर्मचाऱ्यांवर वचक बसवित अनेक सुधारणा केल्या होत्या. कामात पारदर्शकता आणि शेतकऱ्यांशी जिव्हाळा असलेल्या कृषी आयुक्तांनी भ्रष्टाचाराची कुरणे बंद करण्याबरोबर या खात्यातील जुने गैरप्रकारही चौकशीसाठी खुले केले आहेत. त्यामुळे भ्रष्ट लॉबीत अस्वस्थता पसरली असून, त्यांनी कृषी आयुक्तांच्या बदलीची अफवा पसरविण्याबरोबर त्यांच्या बदलीसाठी हालचाली सुरू केल्या असल्याचेही कळते.

खरे तर पारदर्शक कारभार आणि सुधारणावादी अधिकारी व्यवस्थेला नको असतो. त्यामुळेच अशा अधिकाऱ्यांच्या बदल्याही वरचेवर होत असतात. विशेष म्हणजे बदलीला असे अधिकारीही घाबरत नाहीत. त्यामुळेच तर बदलीच्या घडामोडीतही कृषी आयुक्तांचा कामाचा धडाका चालूच असल्याचे दिसते. अचानक बदलीने अधिकाऱ्याचे वैयक्तिक असे काहीही नुकसान होत नाही, परंतु त्यांनी हाती घेतलेले उपक्रम अर्धवट राहील्याने समाज-शासनाचे मोठे नुकसान होते. 

कृषी आयुक्तपदाची सूत्रे हाती घेतल्यानंतर केंद्रेकर यांनी अनेक चांगले उपक्रम हाती घेतले आहेत. कृषी खात्यातील अधिकारी, कर्मचारी यांनी केवळ कार्यालयात बसून प्रबोधन करण्यापेक्षा थेट शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन नव तंत्रज्ञान, विकास योजना पोचवाव्यात यासाठी ते आग्रही असतात.

केवळ ऑर्डर देऊन मोकळे होणाऱ्या अधिकाऱ्यांपैकी ते नाहीत. ते स्वतः कोणताही बडेजाव न मिरविता, गरज पडलीच तर अगदी दुचाकीवर बसून थेट बांधावर जाऊन कामाची पाहणी करतात. कृषी खात्याला थेट गावाशी, गावातील प्रत्येक शेतकऱ्याशी जोडण्याचा त्यांचा मानस आहे. त्यामुळेच तर कृषी सहायकांनी गावनिहाय पेरणीच्या नोंदी ठेवाव्यात, शेतीच्या विकासासाठी गावनिहाय कृती आराखडे तयार करावीत, आपत्कालीन परिस्थितीत पीक परिस्थितीबाबतचे अहवाल कृषी आयुक्तालयात न चुकता दररोज सादर करावेत, अशा सूचना त्यांनी दिल्या आहेत.

सोपविलेले काम व्यवस्थित आणि निर्धारित वेळेत पूर्ण व्हायलाच पाहिजे, कामात हलगर्जीपणा चालणार नाही, अशी तंबी त्यांनी अधिकारी, कर्मचारी वर्गाला देऊन कामाला लावले आहे. कृषी खात्यातील गैरप्रकाराला आळा बसून योजनांचा लाभ खऱ्या लाभार्थ्यांपर्यंत पोचावा, यासाठी त्यांनी बहुतांश योजनांची ऑनलाइन अंमलबजावणी सुरू केली आहे. मोदी सरकारचे ‘न खाऊंगा न खाने दुंगा’ हे तत्त्व ते अगदी शब्दशः पाळतात.

राज्यातील शेतकऱ्यांच्या वाढत्या आत्महत्या ही अत्यंत संवेदनशील सामाजिक समस्या आहे. गेल्या दोन दशकांपासून शासन याबाबत विविध उपक्रम राबवूनही त्या काही कमी होत नाहीत. अशा वेळी राज्यातील शेतकऱ्यांच्या आत्महत्या थांबाव्यात याकरिता केंद्रेकर यांनी स्वतः पुढाकार घेऊन अभ्यासगट स्थापन करून कामालाही सुरवात केली आहे.

शेतकऱ्यांसाठी आपले कार्यालय सदैव खुले ठेवणे असो, की व्हॉट्‌सॲपवरील शेतकऱ्यांच्या तक्रारीची त्वरीत दखल घेणे असो शेतकऱ्यांच्या कल्याणासाठीच झटायचे अशा निर्धाराने ते कामाला लागलेले आहेत. अशा कृषी आयुक्तांना अजून काही वर्षे सेवेची संधी दिल्यास मरगळलेल्या कृषी विभागाचा कायापालट होऊ शकतो, हे लक्षात घेऊन केंद्रेकर यांच्या पाठीशी राज्य शासनाने खंबीरपणे उभे राहायला हवे.

इतर संपादकीय
पणन मंडळ व्हावे अधिक सक्षम केंद्र सरकारने राज्यांना दिलेल्या नवीन मॉडेल ॲ...
वळू विनाश ही धोक्‍याचीच घंटागोऱ्हा नको, रेडा नको, बैल नको, नरवासरे नकोच नको...
कष्टकरी उपाशी, आईतखाऊ तुपाशीगत काही दिवसांत मराठवाड्यासह महाराष्ट्रातील अन्य...
मार्ग गतिमान अर्थव्यवस्थेचामागणीच नसल्यामुळे उत्पादन क्षेत्राला आलेली मरगळ,...
रानफुलांची व्यावसायिक वाटजगाचे लक्ष वेधून घेणाऱ्या कास पठारावरील अत्यंत...
कार्यवाहीत हरवलेली कर्जमाफीकर्जमाफीच्या अंमलबजावणीतील गोंधळामुळे भाजप...
संरक्षित सिंचनाचे शास्त्रीय सत्यसंरक्षित सिंचनाची जोड देण्यासाठी जिरायती...
पीक संरक्षणातील एक नवे पर्वमातीचे अनेक प्रकार आणि त्यास वैविध्यपूर्ण...
नियोजनातून उतरेल भारनियमनाचा भारअतिवृष्टी व नैसर्गिक आपत्तींमुळे औष्णिक वीज...
सर्वसमावेशक विकासाच्या केवळ गप्पाचइंदिरा गांधींच्या सत्ताकाळात देशात हरितक्रांती...
भांडवल संचयासाठी शेतीची लूटमाझी वडिलोपार्जित ५० एकर शेती आहे. कमाल जमीन...
खुल्या निर्यातीचा लाभ कोणास?तुर, मूग, उडीद डाळींवरील निर्यातबंदी उठविण्याचा...
पीक, पूरक उद्योगांवर दिसतोय...सद्यस्थितीमध्ये दर वर्षी कमाल व किमान...
ओझोनला जपा तो आपल्याला जपेलवातावरणात तपांबर (ट्रोपोस्पीअर) हा ...
‘कॉर्पोरेट फार्मिंग’च्या यशासाठी...सध्याच्या शेतीत उद्भवणाऱ्या बहुतांश समस्यांचे मूळ...
अल्प दिलासा की शाश्‍वत आधार?महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांच्या आत्महत्या...
'सेस'चा विळखा कधी सुटणार? राज्यात पोल्ट्री व्यावसायिक शेतकऱ्यांना आणि...
आता मदार रब्बीवर मॉन्सून यावर्षी उशिरा परतणार, असा अंदाज हवामान...
बाजार स्वातंत्र्यातूनच होईल शेतकरी...मी १९४९ ते २०१० ही ६१ वर्षे मजुरांसोबत   ...
स्वागतार्ह साक्षात्कारदेशातील मोठ्या बॅंकांचा एनपीए (अनुत्पादक कर्ज)...