उच्चशिक्षण क्षेत्रासमोरच्या आव्हानांवर चिंतन
सकाळ वृत्तसेवा
शुक्रवार, 8 सप्टेंबर 2017

भारतातील विद्यापीठे बदलांच्या आव्हानाला सामोरे जात असताना सिंगापूरमध्ये होणारे हे विचारमंथन उपयोगी ठरेल असा मला विश्‍वास वाटतो.
- प्रतापराव पवार, "अध्यक्ष', सकाळ

पुणे ः भारतातील उच्चशिक्षण क्षेत्रासमोरच्या आव्हानांबरोबरच उच्चशिक्षण क्षेत्रात आवश्‍यक असणाऱ्या बदलांवर चर्चा घडवून आणणाऱ्या "एज्युकॉन 2017' परिषदेला शुक्रवारपासून (ता. 8) सिंगापूर येथे सुरवात होत आहे.

उच्चशिक्षण क्षेत्रातील तज्ज्ञांना एकत्र आणून उच्चशिक्षण क्षेत्राशी संबंधित असणाऱ्या विविध मुद्द्यांवर चर्चा घडवून नव्या दिशा शोधण्याचा प्रयत्न करणारी ही परिषद "सकाळ माध्यम समूह' गेल्या बारा वर्षांपासून आयोजित करीत आहे.

"उच्चशिक्षण क्षेत्रासमोरील बदलांचे आव्हान' ही यंदाच्या "एज्युकॉन'ची संकल्पना आहे. "सकाळ'चे अध्यक्ष प्रतापराव पवार यांच्या उपस्थितीत आज (शुक्रवारी) सकाळी ऑल इंडिया कौन्सिल फॉर टेक्‍निकल एज्युकेशनचे अध्यक्ष प्रा. अनिल सहस्रबुद्धे यांच्या हस्ते परिषदेचे उद्‌घाटन होणार आहे.

परिषदेतील चर्चासत्रांनंतर सर्व प्रतिनिधी सिंगापूर येथील नानयांग टेक्‍नॉलॉजिकल युनिव्हर्सिटीलाही भेट देणार आहेत. गेल्या वर्षी इस्राईलमधील तेल अविव येथे "एज्युकॉन' परिषद घेण्यात आली होती. "इनोव्हेशन ऍण्ड आंत्रप्रेन्युअरशिप' अशी या परिषदेची संकल्पना होती.

या आधी कार्लस्‌ऱ्हू (जर्मनी), पॅरिस (फ्रान्स), इस्तंबूल (तुर्कस्तान), शांघाय (चीन), कोलंबो (श्रीलंका), दुबई आदी परिषदांमध्ये देशातील शिक्षणतज्ज्ञांनी उच्चशिक्षणाशी संबंधित विविध विषयांवर चर्चा करण्याबरोबरच त्या त्या देशांमधील नामवंत विद्यापीठांना, तसेच उद्योगांशी संबंधित संस्थांना भेटी दिल्या होत्या.

एज्युकॉनची तपपूर्ती
शिक्षण, तंत्रज्ञान आणि उद्योग क्षेत्रांमधल्या तज्ज्ञांना एकत्र आणून त्यांच्यात संवाद घडवण्यासाठी "सकाळ माध्यम समूहा'ने बारा वर्षांपूर्वी "एज्युकॉन' ही राष्ट्रीय कुलगुरू परिषद भरविण्यास सुरवात केली.

यंदा "एज्युकॉन'ची तपपूर्ती होत असताना या परिषदांनी देशातल्या उच्चशिक्षण क्षेत्रात स्वतःचे एक महत्त्वपूर्ण स्थान निर्माण केले आहे. आतापर्यंत झालेल्या परिषदांमधून उच्चशिक्षण आणि उद्योग यांच्यातील परस्पर सहकार्याचे एक वर्तुळ पूर्ण झाले आहे.

आज परदेशी विद्यापीठांबरोबर खासगी विद्यापीठेही स्पर्धेत उतरली आहेत. या पार्श्‍वभूमीवर दर्जेदार, कालसुसंगत आणि उत्पादक शिक्षणासाठी पारंपरिक विद्यापीठांनी बदलणे गरजेचे आहे. "एज्युकॉन'च्या आयोजनामागे ही भूमिका आहे.

"बदलांचे आव्हान' ही यंदाच्या वर्षी सिंगापूरमध्ये होणाऱ्या "एज्युकॉन'ची मध्यवर्ती कल्पना आहे. सिंगापूरमधील उच्चशिक्षण क्षेत्राने गेल्या दोन दशकांमध्ये यशस्वीपणे या बदलांचा मागोवा घेतला आहे, असे प्रतापराव पवार (‘अध्यक्ष', सकाळ) यांनी सांगितले.

उच्चशिक्षणाच्या गुणवत्तेविषयी वेगळा दृष्टिकोन देणाऱ्या "सकाळ एज्युकॉन'ने शिक्षण क्षेत्रात आपले स्वतःचे स्थान निर्माण केले आहे. सिंगापूरने गेल्या दोन दशकांच्या कालावधीत उच्चशिक्षण क्षेत्रात मोठे बदल घडवून आणले आहेत.

शिक्षण संस्थांची स्वायत्तता, मूल्यांकन, प्राध्यापकांची गुणवत्तावाढ, अत्याधुनिक पायाभूत सुविधा आणि आंतरराष्ट्रीय संस्थांच्या सहकार्यातून सिंगापूरने हा बदल घडवून आणला आहे. यातील काही बदलांबाबतही या परिषदेत चर्चा होणार आहे, असे डॉ. संजय धांडे (अध्यक्ष, नियामक मंडळ, नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडस्ट्रिअल इंजिनिअरिंग, माजी संचालक, आयआयटी, कानपूर) यांनी स्पष्ट केले.

या विषयांवर होणार चर्चा

  • भारतातील शिक्षणपद्धतीतील परिवर्तन
  • शिक्षण संस्थांची स्वायत्तता आणि मूल्यांकन,
  • पायाभूत आणि डिजिटल सुविधा
  • कौशल्यविकास आणि शिक्षण
  • अध्यापक आणि विकास
  • सिंगापूर प्रयोग
  • आंतरराष्ट्रीय सहकार्य
  • अध्ययन आणि अध्यापनाचे मूल्यमापन
     

इतर ताज्या घडामोडी
शीतकरण केंद्र बंद असल्याने दुग्धोत्पादक...अमरावती : वाशीम येथील शासकीय दुग्ध योजनेकडून...
पुणे बाजार समिती असुविधांच्या विळख्यात पुणे : राज्यात सर्वांत माेठ्या बाजार...
नाशिकला टोमॅटो ४५५ ते १६३५ रुपये क्विंटलनाशिक : नाशिक, नगर जिल्ह्यातून वाढलेली आवक,...
साताऱ्यात वाटाणा, वांगी, गवार तेजीत सातारा ः येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीत गत...
नागपूरमध्ये हरभरा सरासरी ५६४० रुपये...नागपूर ः कळमना बाजार समितीत गेल्या आठवडाभरापासून...
शेतकऱ्यांना न्याय मिळायवा हीच भूमिका :...अकोला : भारत हा कृषिप्रधान देश म्हटला जातो, मात्र...
साताऱ्यात दमदार पावसामुळे पाणीटंचाईची... सातारा : जिल्ह्यात गेल्या सप्ताहात झालेल्या...
‘सिद्धेश्‍वर’कडून गतहंगामातील उसाला... सोलापूर : दुष्काळ, कमी पाऊसमान यामुळे...
वऱ्हाडात मॉन्सूनपूर्व कपाशीचे नुकसान अकोला : गत आठवड्यात काही भागांत संततधार पाऊस...
गवारगमसह तांदूळ निर्यात वाढलीमुंबई ः अमेरिकेतून मागणी वाढल्याच्या...
उकाडा वाढलापुणे ः गेल्या चार ते पाच दिवसांपासून पावसाने...
जळगावमध्ये नवती केळी १०२५ रुपये क्विंटल जळगाव ः मागील आठवड्याच्या सुरवातीला जिल्ह्यात...
सोलापुरात वांगी, कोबी, ढोबळी मिरचीच्या... सोलापूर ः येथील बाजार समितीच्या आवारात गत...
एक लाख हेक्टरने हरभऱ्याचा पेरा वाढणारपुणे : राज्यात यंदा चांगला पाऊस झाल्यामुळे रब्बी...
राज्यात दुधाचा एकच ब्रॅँड बनविणार :...राहुरी, जि. नगर : गुजरातमधील ‘अमूल’प्रमाणेच...
जनताप्रश्नी सरकार अधिक संवेदनशील :...नवी दिल्ली ः ``जनतेच्या प्रश्नी सरकार अधिक...
पुणे विभागात रब्बीसाठी आठ लाख टन खताची...पुणे  ः गेल्या चार ते पाच दिवसांपासून...
बुलेट-ट्रेनसाठी महाराष्ट्राला २५ हजार...नगर : मुंबई- अहमदाबाद बुलेट-ट्रेनऐवजी चंद्रपूर ते...
पावसाचा केळी, कापूस, मका, ज्वारीला फटका यावल, जि. जळगाव  : शहर व परिसरात या...
परभणीत गहू, हऱभऱ्याचे क्षेत्र वाढण्याची... परभणी : येत्या रब्बी हंगामामध्ये जिल्ह्यात २...