agriculture news in marathi, caste certificate fraud system continues | Agrowon

जात प्रमाणपत्र पडताळणीतील बनवेगिरी कायम
मनोज कापडे 
सोमवार, 19 मार्च 2018

राज्यभर ऑनलाइन प्रक्रिया अर्धवट, प्रमाणपत्रावर साधा होलोग्रामही नाही. पारदर्शकता, जलद कामाला अजूनही फाटा 

पुणे : बोगस जात प्रमाणपत्रे शोधण्यासाठी नियुक्त केलेल्या "जात प्रमाणपत्र वैधता समित्या" कमकुवत ठेवण्यात आल्या असून वैधताप्रमाणपत्रेदेखील बनावट वाटली जात असल्यामुळे राज्याच्या कृषी क्षेत्रातील हजारो विद्यार्थी अस्वस्थ आहेत. 

"जात पडताळणी प्रमाणपत्राचे वाटप ऑनलाइन केल्यामुळे राज्यातील समाज कल्याण विभागाच्या दफ्तर दिरंगाईत कोणताही बदल झालेला नाही. दलाली, गैरव्यवहारदेखील कमी झालेला नाही. राज्य शासनाने फक्त ऑनलाइन अर्ज भरण्याची सोय केली आहे. मात्र, "टेबलाखालील" कार्यपद्धती कायम ठेवली आहे. देशात पासपोर्ट पटकन मिळतो पण जात पडताळणी प्रमाणपत्रासाठी विद्यार्थी किंवा नोकरदाराचा छळ केला जातो, अशी प्रतिक्रिया एका कृषी पदवीधराने दिली. 

जात प्रमाणपत्र मिळवण्यासाठी महसूल विभागाच्या एका छळप्रक्रियेतून गेल्यानंतर छळाचा दुसरा टप्पा आदिवासी विकास विभाग किंवा समाजकल्याण विभागाच्या जात प्रमाणपत्र वैधता समित्यांच्या माध्यमातून सुरू होतो. राज्यभर आता प्रत्येक जिल्ह्यात समित्या स्थापन करण्यात आल्या आहेत. मात्र, पुरेसे मनुष्यबळ, तांत्रिक सुविधा आणि ऑनलाइनची संपूर्ण प्रक्रिया न राबविल्यामुळे जात पडताळणी प्रमाणपत्र वाटपात पारदर्शकता व गतिमानता आलेली नाही. 

राज्यात १९९७ पर्यंत जात प्रमाणपत्र पडताळणीसाठी पुण्यात एकच उच्चस्तरीय समिती होती. त्यानंतर १९९५ मध्ये प्रत्येक महसूल विभागात विभागीय जात पडताळणी समिती तयार करण्यात आली. महसूल आयुक्त किंवा आयएएस दर्जाचा अधिकारीच या समितीचा अध्यक्ष असावा, अशी अट शासनाने ठेवली. मात्र, सुधारणेचादेखील काहीही उपयोग दफ्तर दिरंगाई कमी करण्यासाठी झाला नाही. "बोगस जातीच्या दाखल्यांच्या आधारे पुण्याच्या बीजे मेडिकल कॉलेजमध्ये सर्रास प्रवेश मिळत असल्याचे उघड झाल्यामुळे राज्य शासन भानावर आले. त्यातून जात प्रमाणपत्रांची तपासणी करण्यासाठी आदिवासी विकास विभाग व समाजकल्याण विभाग यांनी स्वतंत्र समित्या तयार केल्या. मात्र, गोंधळ मिटला नाही. त्यामुळे आता प्रत्येक जिल्ह्यात आदिवासी विकास विभाग व समाजकल्याण विभागाची समिती आहे. तथापि, ऑनलाइन यंत्रणा मुद्दाम कमकुवत ठेवून अजूनही विद्यार्थ्यांचा छळ केला जातो, अशी माहिती सूत्रांनी दिली. 

जात पडताळणी प्रमाणपत्राला आला सोन्याचा भाव 
कोणत्याही निवडणुकीत, सरकारी नोकरीसाठी तसेच शैक्षणिक वाटचालीत नागरिकांना जात पडताळणी प्रमाणपत्र सक्तीचे करण्यात आले आहे. याशिवाय म्हाडाची घरे, सरकारी कोट्यातील पेट्रोलपंप, अनुसूचित जाती व जमातीमधील कायद्याच्या आधारे चालणारे दावे, आदिवासी शेतजमिनी अशा विविध कामांसाठी जात पडताळणी प्रमाणपत्र सक्तीचे झाल्यामुळे या प्रमाणपत्राला आता सोन्याचा भाव आला आहे. 

बनावट पडताळणीपत्रानंतरही शासन सुस्त 
बारावीचा निकाल लागताच राज्यात प्रत्येक जिल्ह्यात ८ ते १५ हजार विद्यार्थ्यांचे अर्ज जात पडताळणी प्रमाणपत्रासाठी येतात. याशिवाय पदवी, पदविका, विधी शिक्षण तसेच सीईटीच्या विविध परीक्षांनाही जात पडताळणी प्रमाणपत्र बंधनकारक आहे. प्रमाणपत्र वितरणाची पद्धत वेळखाऊ व संशयास्पद का ठेवली गेली, या प्रमाणपत्राला साधा होलोग्राम का लावला जात नाही, पुण्यात बोगस जात पडताळणी प्रमाणपत्र वाटपाचे गुन्हे दाखल होऊनसुद्धा ऑनलाइन वितरण सुटसुटीत का होत नाही, असे सवाल कृषी शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी उपस्थित केले आहेत. 

इतर बातम्या
हरभरा चुकाऱ्यासाठी शेतकऱ्यांचा पोलिस...बुलडाणा : गेल्या वर्षात हमीभावाने विक्री केलेल्या...
आज शिवजयंती : शिवनेरीवर पारंपारिक...पुणे : फाल्गुन वद्य तृतीया या तिथीनुसार आज (ता....
कमाल, किमान तापमानात चढउतारमहाराष्ट्रावर १०१२ हेप्टापास्कल इतका हवेचा दाब...
अतितीव्र हवामानस्थितीला कर्बाचे वाढते...पुणे : वातावरणातील कार्बनडाय ऑक्साईडचे (कर्ब)...
म्हसवडच्या छावणीतील झोपड्यांत...म्हसवड, जि. सातारा : भीषण दुष्काळामुळे चारा व...
`बोकटेतील बंधाऱ्यात पाणी सोडा`नाशिक : येवला, मनमाड व ३८ गावे पाणीपुरवठा...
सांगलीतील प्रकल्पांत अवघा ११ टक्के...सांगली ः ऐन उन्हाळ्याच्या तोंडावर जिल्ह्यातील लघु...
निवडणूक काळातही मिळणार ‘सन्मान'नागपूर  : शेतकऱ्यांना वर्षाला सहा हजार रुपये...
काटोल पोटनिवडणुकीला अंतरिम स्थगिती नागपूर : काटोल विधानसभा पोटनिवडणुकीला मुंबई उच्च...
मातेरेवाडीत द्राक्षबाग कोसळून लाखोंचे...नाशिक : दिंडोरी तालुक्यातील मातेरेवाडी येथील...
सोलापूर जिल्ह्यात आठ ग्रामपंचायतींची...सोलापूर : लोकसभेच्या आधी जिल्ह्यातील आठ...
पीकविम्याचा योग्य मोबदला द्यावा : ‘...अकोला : संग्रामपूर तालुक्यात भीषण दुष्काळी...
‘पोक्रा’आचारसंहितेच्या कचाट्यातनांदुरा, जि. बुलडाणा : नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी...
नगर जिल्ह्यात टॅंकरचा आकडा...नगर : गतवर्षी पावसाने दडी मारल्याने जिल्ह्यात...
मराठवाड्यात २९ लाख जनता टॅंकरवर अवलंबून औरंगाबाद : मराठवाड्यातील २९ लाख ७२ हजार ५५२...
कृष्णा खोऱ्यात पाणी देण्यासाठी...कोयनानगर, जि. सातारा ः शासनाने कोयना धरणाच्या...
दिव्‍यांग मतदारांना केंद्रावर मूलभूत...पुणे ः मतदान केंद्रावर दिव्‍यांग मतदारांना (पीपल...
परभणीत कैरी प्रतिक्विंटल ३००० ते ४५००...परभणी ः येथील पाथरी रस्त्यावरील फळे भाजीपाला...
नांदेड जिल्ह्यात पिकांना गारपिटीचा तडाखाकिनवट, जि. नांदेड : नांदेड जिल्ह्यातील बोधडी बु (...
। तुका म्हणे कान्हा । भूक लागली नयनां ।।देहू : तुकाराम तुकाराम...असा नामघोष आणि...