agriculture news in marathi, completion for SMP not MSP, Maharashtra | Agrowon

एमएसपी नव्हे, एसएमपी !
टीम अॅग्रोवन
गुरुवार, 30 ऑगस्ट 2018

मुंबई: राज्यात किमान आधारभूत किमतीपेक्षा (एमएसपी) कमी दराने शेतीमाल खरेदी गुन्हा ठरवत त्यासाठी कठोर शिक्षेची तरतूद करण्याचे राज्य सरकारने जाहीर केले होते. त्यातच आता हमीभाव नव्हे, तर अधिसूचित वैधानिक किमान किमतीच्या (statutory minimum price एसएमपी) खाली शेतीमाल खरेदी गुन्हा ठरणार असल्याची माहिती पणन विभागातील उच्चपदस्थ सूत्राने दिली आहे. 

मुंबई: राज्यात किमान आधारभूत किमतीपेक्षा (एमएसपी) कमी दराने शेतीमाल खरेदी गुन्हा ठरवत त्यासाठी कठोर शिक्षेची तरतूद करण्याचे राज्य सरकारने जाहीर केले होते. त्यातच आता हमीभाव नव्हे, तर अधिसूचित वैधानिक किमान किमतीच्या (statutory minimum price एसएमपी) खाली शेतीमाल खरेदी गुन्हा ठरणार असल्याची माहिती पणन विभागातील उच्चपदस्थ सूत्राने दिली आहे. 

महाराष्ट्र कृषी उत्पन्न पणन (विकास विनियमन) अधिनियम, १९६३ मध्ये सुधारणेनुसार राज्यातील शेतीमाल उत्पादन आणि बाजारातील दराचा अंदाज घेऊन राज्य सरकार प्रत्येक वर्षी विशिष्ट पिकांसाठी एसएमपी जाहीर करणार आहे. हा दर व्यापाऱ्यांना सक्तीचा राहणार अाहे. त्याखाली खरेदी केल्यास कारवाई अटळ असल्याचा दावा केला जात आहे. यापूर्वी ऊस या पिकासाठी एसएमपी जाहीर केली जात होती. त्याच धर्तीवर यापुढे इतर पिकांसाठी एसएमपी जाहीर करणे शक्य आहे. 

राज्यात यापूर्वी हमीभावाच्या खाली शेतीमाल खरेदी करणाऱ्या व्यापाऱ्यांवर कारवाईचे अधिकार कृषी उत्पन्न बाजार समित्यांना होते. मात्र, याची अंमलबजावणी प्रभावीपणे होत नसल्याच्या तक्रारी आहेत. दोषी व्यापाऱ्यांवर परवाने निलंबित करण्याखेरीज गुन्हेगारी स्वरुपाची कारवाई करता येत नव्हती. या पार्श्वभूमीवर पणन कायद्यात सुधारणा करण्याचा निर्णय राज्य शासनाने घेतला. त्यासाठी महाराष्ट्र कृषी उत्पन्न पणन (विकास विनियमन) अधिनियम, १९६३ मध्ये सुधारणा करण्यास राज्य मंत्रिमंडळाने गेल्या मंगळवारी (ता.२१) मान्यता दिली.

त्यानुसार एसएमपीखाली शेतीमाल खरेदी राज्यात गुन्हा ठरेल अशी तरतूद करण्यात आली व व्यापाऱ्यास एक वर्षाची कैद आणि ५० हजार रुपये दंड अशा शिक्षेची तरतूद करण्यात आली. तसेच या कारवाईचे अधिकार राज्य शासनाने स्वतःकडे घेतले आहेत. त्यासोबतच शासनाने पणन कायद्यात अजूनही अनेक सुधारणा केल्या आहेत. या सुधारणांच्या अंमलबजावणीसाठी सरकारला विधिमंडळात कायदा करावा लागणार आहे. कायदा मंजूर होईपर्यंत यासंदर्भातील अध्यादेश काढण्याचा पर्याय सरकारकडे आहे. त्यामुळे या प्रक्रियेसाठी आणखी काही काळ प्रतीक्षा करावी लागण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे. 

दरम्यान, हमीभावाच्या खाली शेतीमाल खरेदी करणाऱ्या व्यापाऱ्यास एक वर्षाची कैद आणि ५० हजार रुपये दंडाची तरतूद करण्यात आली असल्याच्या वृत्ताने राज्यातील व्यापारी वर्गात खळबळ उडाली आहे. तेव्हापासून राज्यात कृषी उत्पन्न बाजार समित्यांमध्ये संप, बंद पुकारण्यात येत आहेत. शेतीमाल खरेदी ठप्प झाली आहे. त्यामुळे शेतीमालाच्या दरातही लक्षणीय घट झाली आहे. 

एसएमपी कशी जाहीर करणार? 
देशातील सर्व राज्यांच्या शिफारशींचा विचार करून केंद्र सरकार शेती पिकांसाठी हमीभाव जाहीर करते. राज्याचा विचार करता राज्यातील पिकांची उत्पादकता कमी असल्याने राज्याकडून शिफारस केली जाणारी रक्कम हमीभावापेक्षा अधिकची असल्याचे नेहमीच दिसून आले आहे. त्यामुळे एसएमपी दरही हमीभावाच्या तुलनेत जवळपास असाच असणार आहे. एसएमपीसाठी राज्य सरकार त्या-त्या वर्षातील सरसकट नव्हे, पण काही विशिष्ट पिकांच्या बाबतीत हे धोरण लागू करू शकते. एखाद्या वर्षी एखाद्या पिकाचे उत्पादन आणि दर पडण्याची समस्या निर्माण होत असल्यास शासन त्यात हस्तक्षेप करून एसएमपी लागू करू शकते. मात्र यासंदर्भात अजून कोणतीही निश्चित माहिती उपलब्ध नाही.
 

इतर अॅग्रो विशेष
वेतन आयोगाने वाढते गरीब-श्रीमंतांतील दरीमाजी पंतप्रधान डॉ. मनमोहनसिंग यांनी ४ ...
दूध दरवाढीसाठीही दाखवा तत्परताआंतरराष्ट्रीय बाजारात दूध भुकटीचे (पावडर) दर...
मक्यातील लाग रंग येण्यामागील गूढ उलगडलेमक्यामध्ये काहीवेळा दिसणाऱ्या लाल रंगाच्या...
एफआरपी तुकड्यात घेणार नाही : खासदार...सांगली : राज्यातील साखर कारखाने सुरू होऊन ८० दिवस...
राज्यात १७८६ टॅंकरव्दारे पाणीपुरवठापुणे  : सलग दोन वर्षे पावसाने ओढ दिल्यानंतर...
केळी पट्ट्याला १५० कोटींचा फटकाजळगाव ः डिसेंबर व जानेवारी महिन्यातील थंडीचा...
सुगंधी वनस्पतींची शेती, तेलनिर्मितीही...नगर जिल्ह्यात आंभोळ या दुर्गम भागात मच्छिंद्र...
शेषरावांनी सुनियोजितपणे जपलेली संत्रा...टेंभूरखेडा (ता. वरुड, जि. अमरावती) येथील शेषराव...
निर्यात कोट्यावरून साखर उद्योगात घमासानपुणे : देशात साखरेचा अफाट साठा तयार होत असताना...
शेतकऱ्यांचा जीवनसंघर्ष २०१८ मध्येही...मुंबई : गेल्या चार वर्षांत सिंचन सोडून कृषीच्या...
मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा, विदर्भात...पुणे : पूर्व आणि पश्चिमेकडून वाहणाऱ्या...
हवामान बदलांमुळे दारिद्र्य वाढण्याचा...नवी दिल्ली : हवामानबदलांचा प्रश्न अतिशय गंभीर आहे...
हिमवृष्टीमुळे काश्‍मीर, हिमाचल गारठले;...नवी दिल्ली : हिमवृष्टीमुळे काश्‍मिरसह हिमाचल...
‘रेसिड्यू फ्री’ शेतीतून गुणवत्ताप्राप्त...स्थावर मालमत्ता व्यावसायिक उद्योगातील दोन...
प्रतिष्ठा जपण्यासाठी शेतकऱ्यांच्या...नाशिक : यवतमाळमधील साहित्य संमेलनाचे उद्‌घाटन...
शेतकऱ्यांच्या परदेश अभ्यास दौऱ्यास अखेर...पुणे  ः गेल्या तीन वर्षांपासून बंद...
संत्रा निर्यातीला कृषी विभाग देणार...नागपूर : अपेडाने संत्रा क्‍लस्टरला पहिल्यांदाच...
विदर्भात गुरुवारपासून तुरळक पावसाचा...पुणे   : राज्यातील गारठा कमी झाल्यांनतर...
चढ्या दराचा फायदा कोणाला?मागील दोन दिवसांपासून सोयाबीनचे दर वाढत आहेत....
अतिखोल भूजलाचा उपसा घातकचपर्यावरणाचा नाश कोणी केला? या एका प्रश्नाला अनेक...