Agriculture news in Marathi, Crop advisory, sigatoka on banana, AGROWON | Agrowon

केळीवरील करपा रोगाचे करा नियंत्रण
आर. व्ही. देशमुख
शुक्रवार, 1 सप्टेंबर 2017

 

केळी पीक सल्ला
---------------------
सध्याच्या वातावरणात केळीवर करपा रोगाचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. रोग नियंत्रणाकरिता खालील उपाय करावेत

लक्षणे ः

 

केळी पीक सल्ला
---------------------
सध्याच्या वातावरणात केळीवर करपा रोगाचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. रोग नियंत्रणाकरिता खालील उपाय करावेत

लक्षणे ः

  •  खालील पानांवर सुरवातीला लक्षणे दिसतात. पानांवर लहान पिवळसर लंबगोलाकार ठिपके कालांतराने ते मोठे होऊन आतील भाग तपकिरी काळपट रंगाचा होतो. ठिपक्‍याभोवती पिवळ्या रंगाचे वण दिसतात. 
  •  झाडावर कार्यक्षम पानांची संख्या कमी होते. त्यामुळे घडांचे पोषण व्यवस्थित होऊ शकत नाही. परिणामी घडावरील फळे आकाराने लहान राहतात. फळातील गर अकाली पिकतो.

प्रसार ः

  • कंद, रोप, हवेतून. 
  • विषाणूचा प्रसार पानांवरील दवबिंदूद्वारे.  
  • उष्णतामान २१ ते २५ अंश से. तसेच कमाल सापेक्ष आर्द्रता ८० ते ९० टक्क्यांपर्यंत असेल तर रोगाचा प्रादुर्भाव होतो.

रोगास अनुकूल बाबी 

  • रोगग्रस्त बागेतील कंदांचा वापर.
  • शिफारशीत बेणेप्रक्रियेचा अभाव.
  • पीक फेरपालटीचा अभाव.
  • शिफारशीपेक्षा कमी अंतरावर लागवड.
  • पावसाच्या पाण्याचा अयोग्य निचरा.
  • बागेमध्ये व सभोवताली सर्वसाधारण स्वच्छतेचा अभाव.
  • नियंत्रण ः

अ) प्रतिबंधात्मक

  • लागवड, ओढे, नदीकाठावरील चिबड जमिनीत करु नये.
  • कंदापासून लागवड करताना वापरण्यात येणाऱ्या मुनव्याचे वय ३ ते ४ महिन्यांचे असावे. त्याची पाने तलवारीच्या पात्यासारखी अरुंद असावीत. तसेच त्यापासून काढलेल्या कंदाचे वजन ५०० ते ७५० ग्रॅम असावे. कंद रोगमुक्त मुनव्यापासून काढलेला असावा.
  • लागवड शिफारशीत अंतरावर (१.५ मी.x १.५ मी.) किंवा जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे करावी.
  • लागवडीपूर्वी कंद प्रक्रियाः १०० ग्रॅम कार्बेन्डाझिम अधिक १५० ग्रॅम ॲसिफेट प्रति १०० लिटर पाण्यात द्रावण करुन त्यात कंद किमान अर्धा तास बुडवून ठेवावेत. 
  • शिफारशीत खत मात्रांचा अवलंब ः  २०० ग्रॅम नत्र, १६० ग्रॅम स्फुरद, २०० ग्रॅम पालाश प्रतिझाड अशी खतमात्रा वेळापत्रकानुसार द्यावी. रासायनिक खतांबरोबरच प्रति झाड १० किलो शेणखत, १५ ग्रॅम अझोस्पिरीलम आणि २५ ग्रॅम स्फुरद विरघळविणारे जीवाणू संवर्धक जमिनीत मिसळून द्यावे.
  • बागेतील वाळलेली, पिवळी, रोगग्रस्त पाने तसेच झाडालगतची पिले नियमित कापावीत. त्यांची बागेबाहेर विल्हेवाट लावून बाग स्वच्छ ठेवावी.
  • बागेमधील अतिरिक्त पाण्याचा निचरा होण्यासाठी चर काढावा. बाग नेहमी वाफसा स्थितीत राहील याची काळजी घ्यावी.
  • ठिबक सिंचनाचा वापर करावा.
  • बागेत खेळती हवा राहील अशी व्यवस्था करावी.

ब) बुरशीनाशकांचा वापर

  •  उती संवर्धित रोपे ः  लागवडीनंतर एक ते सव्वा महिन्याने
  • १०० ग्रॅम कार्बेन्डाझिम प्रति १०० लिटर पाणी याप्रमाणात द्रावण तयार करून प्रतिझाड २०० मि. लि. याप्रमाणे आळवणी 
  • रोगग्रस्त पाने कापून बागेबाहेर विल्हेवाट लावावी. 
  • फवारणी ः कार्बेन्डाझिम १ ग्रॅम अधिक मिनरल ऑईल १० मि.लि. अधिक सर्फेक्टंट १ मि. लि. प्रतिलिटर पाणी. 
  • दुसरी फवारणी १५ दिवसांनी ः प्रोपीकोनॅझोल १ मि.लि. अधिक मिनरल ऑईल १० मि.लि. अधिक सर्फेक्टंट १ मि.लि. प्रतिलिटर पाणी 
  • पुढील फवारण्या गरजेनुसार. बुरशीनाशकांचा आलटून पालटून वापर करावा.
  • फवारणी ः नॅपसॅक पंपाद्वारे करावी.  

 : आर. व्ही. देशमुख, ९४२१५६८६७४ (केळी संशोधन केंद्र, नांदेड)
 

फोटो गॅलरी

इतर अॅग्रोगाईड
फुलशेती सल्ला फुलपिकांमध्ये मोगरावर्गीय फुलपिकांना बहर...
पानवेल पीक सल्लापानवेल या पिकास आर्द्रता, सावली, जमिनीतील पुरेसा...
शेडनेटमधील शेती करते आर्थिक प्रगती आर्थिकदृष्ट्या न पडवणाऱ्या पारंपरिक पिकांना...
आंबा, संत्रा, मोसंबी फळबाग सल्लासद्यस्थितीत पावसाळा संपल्याने फळबागेला योग्य...
योग्य प्रकारे करा रेशीम अंडीपुंजांची...हॅचिंग तारखेच्या किमान पंधरा दिवस अगोदर आपल्या...
फुलशेती सल्लासद्यस्थितीत फुलशेती पिकांमध्ये थंडीमुळे कीड-...
उसामध्ये योग्य प्रकारे करा मोठी बांधणीउसाची भरणी केल्यानंतर १ ते १.५ महिन्याने लहान...
कर्बाचे चक्र हा मुख्य कणाकर्ब एका साठ्यातून दुसऱ्या साठ्यात फिरत असतो....
जंगलाच्या अभ्यासातून शेतीमध्ये सुधारणा...महाराष्ट्रात कोठेही फिरत असता, कोणत्याही...
कृषि सल्ला : पालेभाज्या, फळभाज्याडिसेंबर महिन्यात बहुतांश पालेभाजी पिकांची लागवड...
ऊस लागवडीचे करा योग्य नियोजनएकरी १०० टन ऊस उत्पादनाचे लक्ष्य गाठण्यासाठी ऊस...
सब सॉयलरचा वापर कसा करावा? सबसॉयलरला हा जमिनीच्या पृष्ठभागाखालून १.५ ते २...
वेलदोडा लागवड कशी करावी? वेलदोड्याच्या लागवडीसाठी पाण्याचा निचरा होणारी...
पेरू लागवड कशी करावी?पेरू लागवडीसाठी पाण्याचा चांगला निचरा होणारी,...
पाऊस असला तरी ’भुरी’चा धोका जास्तओखी चक्रीवादळानंतरचे परिणाम सर्व द्राक्ष...
सुगंधी, अधिक गोडव्याची लाल केळी,...भारतातील विविध राज्यांत उत्पादित होणाऱ्या एकूण...
केळी पीकसल्लासद्यःस्थितीत वातावरणातील तापमानात हळूहळू घट होत...
वाळा लागवडीबाबत माहिती द्यावी.वाळ्याच्या सुगंधी तेलाचा वापर अत्तरे, सौंदर्य...
निशिगंध लागवड कशी करावी?निशिगंधाच्या लागवडीसाठी पाण्याचा चांगला निचरा...
कोरफड लागवडीविषयी माहिती द्यावी.बाजारपेठेचा अभ्यास करूनच कोरफड लागवडीचा विचार...