agriculture news in marathi, cultivation of sweet jowar | Agrowon

लागवड गोड ज्वारीची...
डॉ. शरद गडाख, डॉ. अशोक जाधव
मंगळवार, 3 जुलै 2018

गोड ज्वारीच्या ताटांमध्ये शर्करा व प्रथिनांचे जास्त प्रमाण असते. शुष्क पदार्थांची पाचकता जास्त असल्यामुळे दुभत्या जनावरांना चारा फायदेशीर ठरतो. हेक्‍टरी ४० ते ४५ टन हिरव्या चाऱ्याचे उत्पादन मिळते. गोड ज्वारीच्या दर्जेदार उत्पादन देणाऱ्या सुधारित आणि संकरित जातींची निवड करावी.

चांगला निचरा असलेली जमीन निवडावी. ५.५ ते ८.५ सामू असलेल्या जमिनीत हे पीक घेता येते. चिकण, पोयट्याची मध्यम काळी जमीन लागवडीस योग्य असते. खरीप आणि उन्हाळी हंगामासाठी शिफारस, कारण या हंगामामध्ये जैविक उत्पादनक्षमता अधिक असते.

गोड ज्वारीच्या ताटांमध्ये शर्करा व प्रथिनांचे जास्त प्रमाण असते. शुष्क पदार्थांची पाचकता जास्त असल्यामुळे दुभत्या जनावरांना चारा फायदेशीर ठरतो. हेक्‍टरी ४० ते ४५ टन हिरव्या चाऱ्याचे उत्पादन मिळते. गोड ज्वारीच्या दर्जेदार उत्पादन देणाऱ्या सुधारित आणि संकरित जातींची निवड करावी.

चांगला निचरा असलेली जमीन निवडावी. ५.५ ते ८.५ सामू असलेल्या जमिनीत हे पीक घेता येते. चिकण, पोयट्याची मध्यम काळी जमीन लागवडीस योग्य असते. खरीप आणि उन्हाळी हंगामासाठी शिफारस, कारण या हंगामामध्ये जैविक उत्पादनक्षमता अधिक असते.

  • जमिनीची चांगली मशागत करून वखराच्या शेवटच्या पाळीपूर्वी प्रतिहेक्‍टरी दहा गाड्या शेणखत मिसळावे.
  • चांगला पाऊस झाल्यावर वाफसा येताच १५ जून ते १ जुलैपर्यंत पेरणी पूर्ण करावी. लवकर पेरणी केल्यास खोडमाशीचा उपद्रव कमी होतो. उन्हाळी हंगामामध्ये जानेवारी महिन्याच्या शेवटच्या आठवड्यात पेरणी करावी.
  • हेक्‍टरी दहा किलो बियाणे वापरावे. अानुवंशिकतेनुसार शुद्ध बियाणे वापरावे. दहा किलो बियाण्यास २५० ग्रॅम अॅझोटोबॅक्टर  किंवा  अॅझोस्जिपिरिलीअम जिवाणूसंवर्धकाची प्रक्रिया करावी. यामुळे १५ ते २० टक्के उत्पादन वाढते.
  • संकरित व सुधारित जाती नत्रास चांगला प्रतिसाद देतात. १०० किलो नत्र (सव्वाचार गोण्या युरिया), ५० किलो स्फुरद (साडेसहा गोण्या सिंगल सुपर फॉस्फेट) आणि ५० किलो पालाश (पावणेदोन गोण्या म्युरेट ऑफ पोटॅश) प्रतिहेक्‍टरी द्यावे. संपूर्ण स्फुरद, पालाश आणि अर्धे नत्र पेरणीच्या वेळी द्यावे. उरलेले नत्र पेरणीनंतर ३० दिवसांनी द्यावे.
  • दोन चाड्याच्या पाभरीने पेरणी करताना दोन ओळींतील अंतर ४५ सें.मी. व दोन रोपांतील अंतर १५ सें.मी. ठेवावे.
  • पहिली विरळणी पेरणीनंतर १० ते १२ दिवसांनी आणि दुसरी विरळणी पेरणीनंतर २० ते २२ दिवसांनी करावी.
  • खरीप हंगामात पावसाची तीव्रता पाहून गरज असल्यास एक ते दोन पाणी देण्यास हरकत नाही. पिकाचा जोमदार वाढीचा काळ (३० ते ३५ दिवस), पीक पोटरीत येण्याचा काळ (५५ ते ६० दिवस), फुलोऱ्यात येण्याचा काळ (८० ते ९० दिवस) आणि दाणे भरण्याचा काळ (९५ ते १०० दिवस) या संवेदनशील अवस्थेत पाणी द्यावे. पाणी सारा पद्धतीने द्यावे.
  • दोन खुरपण्या व दोन कोळपण्या कराव्यात. खुरपणी व कोळपणी पीक पेरणीनंतर ४० ते ४५ दिवसांपूर्वी करावी.

गोड ज्वारीच्या रसामध्ये इथेनॉलनिर्मितीसाठी लागणाऱ्या साखरेचे प्रमाण १४ ते १६ टक्के असल्यामुळे त्याची प्रक्रिया ईस्ट सोबत करून इथॉनॉलनिर्मिती सहजरीत्या करता येते. गोड ज्वारी, ऊस व शुगरबीट या तीनही पिकांचा इथेनॉलसाठी वापर करावयाचा झाल्यास गोड ज्वारी तुलनात्मकदृष्ट्या योग्य आहे.

गोड ज्वारी, ऊस आणि शुगरबीट यांची तुलना
 

गुणधर्म गोड ज्वारी ऊस शुगरबीट
तयार होण्याचा कालावधी (दिवस) १२० ३६० १६०
पाण्याची गरज (सें.मी.) ४० ३६० ८०
खतांची गरज (नत्रःस्फुरदःपालाश) १००ः५०ः५० ३५०ः१२५ः१२५ १२०ः६०ः६०
हिरव्या ताटांची उत्पादकता (ट/हे) ५० ७५ ७५

इथेनाॅलची उत्पादकता (लि./हे)

२०००  ६५०० ६०००

गोड ज्वारीच्या जाती आणि वैशिष्ट्ये ः

  • हेक्‍टरी ४० ते ४५ टन हिरव्या चाऱ्याचे उत्पादन
  • खोडव्यापासून हेक्‍टरी ३० ते ३५ टन हिरवा चारा
  • ताटांमध्ये शर्करा व प्रथिनांचे जास्त प्रमाण. शुष्क पदार्थांची पाचकता जास्त, त्यामुळे दुभत्या जनावरांना चारा फायदेशीर
  • खरीप हंगामात पावसाच्या पाण्यावर व जिराईत म्हणून घेता येते.
  • खरीप आणि रब्बी हंगामातील साळलेल्या ताटांचे उत्पादन ३५ ते ४० टन प्रतिहेक्‍टरी
  • रसाचा ब्रिक्‍स १८ ते २१ डिग्री
  • प्रतिहेक्‍टरी १२ ते १५ हजार लिटर रस व त्यापासून अल्कोहोलनिर्मिती शक्य
  • रस काढल्यानंतरच्या चोथ्याचा जनावरांना खाद्यासाठी वापर

गोड ज्वारीच्या प्रसारित जाती ः
एसएसव्ही ८४ ः

  • ही जात आयएस २३५६८ या जातीमधून निवड पद्धतीने संशोधित
  • ५० टक्के फुलावर येण्यास लागणारा कालावधी ः ८० - ८५ दिवस
  • पक्व होण्यास लागणारा कालावधी ः १२०-१२५ दिवस
  • झाडांची उंची ः २१० ते २३० सें.मी.
  • हिरव्या ताटांचे उत्पादन ः ३० ते ३५ टन/ हे.
  • विरघळलेले घनपदार्थ ः १८-२० डिग्री ब्रिक्‍स
  • क्षपणकारक शर्करेचे प्रमाण (रिड्युसिंग शुगर) ः १.० ते १.४ टक्के
  • अक्षपणकारक शर्करेचे प्रमाण (नॉनरिड्युसिंग शुगर) ः १३ ते १३.५ टक्के
  • एकूण शर्करेचे प्रमाण ः १४ ते १६ टक्के
  • धान्य उत्पादन ः १० ते १२ क्विं./ हे.
  • रस उत्पादन ः ८ ते १० हजार लि./ हे.
  • इथेनॉलचे प्रमाण ः ९ ते १० टक्के
  • इथेनॉलचे उत्पादन ः ९०० ते १००० लि./ हे.

सीएसव्ही १९ एसएस ः

  • एसएसव्ही ८४ पेक्षा १५ ते २० टक्के अधिक जैविक उत्पादन
  • आर.एस.व्ही. २ आणि एस.पी.व्ही. ४६२ यांच्या संकरातून निवड पद्धतीने विकसित करण्यात आला आहे
  • ५० टक्के फुलावर येण्यास लागणारा कालावधी ः ७६-८० दिवस
  • झाडांची उंची ः २४० ते २७० सें.मी.
  • पक्व होण्यास लागणारा कालावधी ः ११५ ते १२० दिवस
  • हिरव्या ताटाचे उत्पादन (जैविक उत्पादन) ः ३५ ते ४० टन/ हे.
  • ब्रिक्‍स प्रमाण ः १८ ते २० डिग्री ब्रिक्‍स
  • रसाचे प्रमाण ः १० ते १२ हजार लि./ हे.
  • क्षपणकारक शर्करेचे प्रमाण (रिड्युसिंग शुगर) ः ०.९ ते १.२ टक्के
  • अक्षपणकारक शर्करेचे प्रमाण (नॉनरिड्युसिंग शुगर) ः १४ ते १६ टक्के
  • एकूण द्राव्य शर्करेचे प्रमाण ः १५ ते १७ टक्के
  • इथेनॉलचे प्रमाण ः ८ ते १० टक्के
  • इथेनॉलचे उत्पादन ः ९०० ते १२०० लि./ हे.

सी.एस.एच. २२ एसएस

  • राष्ट्रीय स्तरावर प्रसारित. संकरित जात आय.सी.एस.ए. ३८ आणि एस.एस.व्ही. ८४ यांच्या संकरातून विकसित
  • ५० टक्के फुलावर येण्यास लागणारा कालावधी ः ८२ - ८५ दिवस
  • पक्व होण्यास लागणारा कालावधी ः १२० ते १२५ दिवस
  • झाडांची उंची ः २४० ते २७० सें.मी.
  • हिरव्या ताटांचे उत्पादन (जैविक उत्पादन) ः ४० ते ४५ टन/ हे.
  • विरघळलेले घनपदार्थ (ब्रिक्‍स) ः १८ ते २० डिग्री ब्रिक्‍स
  • क्षपणकारक शर्करेचे प्रमाण (रिड्युसिंग शुगर) ः १.० ते १.५ टक्के
  • अक्षपणकारक शर्करेचे प्रमाण (नॉनरिड्युसिंग शुगर) ः ११.२ ते १३.० टक्के
  • एकूण द्राव्य शर्करेचे प्रमाण ः १२.२ ते १३.० टक्के
  • धान्य उत्पादन ः १० ते १५ क्विं./ हे.
  • रस उत्पादन ः १२ ते १४ हजार लि./ हे.
  • इथेनॉलचे प्रमाण ः ८.३५ टक्के
  • इथेनॉलचे उत्पादन ः १००० ते १२०० लि./ हे.

इथेनॉलसाठी प्रसारित संकरित जात ः फुले वसुंधरा (आर.एस.एस.एच.- ५०)

  • गोड ज्वारीच्या ताटाचे सरासरी उत्पादन ः ५२.४ टन प्रतिहेक्‍टर. सी.एस.एस.एच.- २२ एस.एस. या तुल्य जातीपेक्षा २२.१ टक्क्यांनी (४२.९ टन/हे.) जास्त
  • रसाचे सरासरी उत्पादन १३,७९१ लिटर प्रतिहेक्टर. इथेनॉलचे उत्पादन १५०० लिटर प्रतिहेक्टर
  • शर्करेचे प्रमाण १८.६ टक्के
  • खोडमाशी, खोडकिडा या किडीस, तसेच पानांवरील रोगास प्रतिकारक्षम
  • खास इथेनॉलसाठी शिफारस

संपर्क ः ०२४२६ - २४३२५३
(महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ, राहुरी, जि. नगर)

टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
संघर्ष गोकुळ ‘मल्टिस्टेट’चाकोल्हापूर जिल्हा दूध संघ (गोकुळ) मल्टिस्टेट...
'दारुमुळे दरवर्षी अडीच लाखापेक्षा जास्त...नवी दिल्ली- दारूमुळे दरवर्षी जवळपास अडीच...
जालन्यात पाण्यात बुडून तिघांचा मृत्यूजालना : गणपती बाप्पांचे विसर्जन करताना जालना...
शिखर, रोहितने पाकला धुतले; भारत अंतिम...दुबई : पाकिस्तानने उभारलेल्या 237 धावांचा सहजी...
खानदेशात मध्यम पाऊस; नंदुरबारला हुलकावणीजळगाव : खानदेशात शुक्रवारी (ता.२१) मध्यरात्री व...
पुणे जिल्ह्यात ढगाळ हवामानपुणे  : जिल्ह्यात आठवड्याच्या सुरवातीला...
खानापूर घाटमाथ्यावर तीव्र पाणीटंचाई सांगली  : घाटमाथ्यावर पावसाने ओढ दिली आहे....
नगर जिल्ह्यात साडेसहा लाख हेक्‍टरवर...नगर  ः जिल्ह्यात रब्बी हंगामात सहा लाख ५२...
कौशल्यावर आधारित उपक्रम ‘रयत’मध्ये सुरू...सातारा  ः केवळ पुस्तकी नव्हे तर कौशल्यावर...
नियमित कर्ज भरणाऱ्या शेतकऱ्यांचा अकोला...अकोला  ः नियमित कर्जाची परतफेड करणाऱ्या...
सांगली जिल्ह्यात पाणीप्रश्‍न पेटण्याची...सांगली  : पावसाने दिलेली उघडीप आणि पावसाळा...
अकोला, बुलडाण्यात सर्वदूर पाऊसअकोला   ः वऱ्हाडातील अकोला, बुलडाणा या...
सावधान... अल्झायमर आला उंबरठ्यावर ! कोल्हापूर : मंगळवार पेठेतल्या विठ्ठल मंदिरात रोज...
परभणीत हिरवी मिरची प्रतिक्विंटल ६०० ते...परभणी ः येथील जुना मोंढा भागातील फळे-भाजीपाला...
भातावरील तुडतुडे प्रादुर्भावाकडे...सध्या खरीप हंगामातील भात पीक बहुतेक ठिकाणी...
कमी तीव्रतेच्या वणव्यांचाही मातीच्या...कमी तीव्रतेचे वणवे किंवा मर्यादित प्रमाणात...
ढगाळ वातावरणाने खानदेशात सोयाबीन मळणीला...जळगाव : खानदेशातील धुळे, नंदुरबार व जळगाव...
माळेगावकरांचा औद्योगिक वसाहतीच्या...नाशिक : माळेगाव औद्योगिक वसाहतीच्या टप्पा क्रमांक...
परभणीत व्यापाऱ्यांचे असहकार आंदोलन सुरूचपरभणी ः परभणी कृषी उत्पन्न बाजार समितीअंतर्गत...
सांगली जिल्ह्यात द्राक्ष क्षेत्रात वाढसांगली  ः दर्जेदार द्राक्ष उत्पादनासाठी...