agriculture news in Marathi, Grapes crop deported from Buldana district, Maharashtra | Agrowon

बुलडाणा जिल्ह्यात सोनेरी मण्याचा टापू झाला नामशेष
टीम अॅग्रोवन
सोमवार, 15 जानेवारी 2018

द्राक्षाची पाण्याची गरज पाहता ब्राह्मणवाडा संग्राहक तलाव तेथून चार किलोमीटर पाइपलाइन टाकली. उन्हाळ्यात मात्र पाणीटंचाईचे चटके बसू लागले. बाजारात अपेक्षित दरही पुढे मिळत नव्हता. अशी अनेक कारणे द्राक्ष क्षेत्र कमी होण्यामागे आहे. एकरी ९० ते १०० क्‍विंटलची वर्षभरात होत होती. २००६-०७ पासून लागवडीस सुरवात झाली २०१४-१५ मध्ये पूर्ण द्राक्ष बागा शेतकऱ्यांनी काढल्या. द्राक्ष लागवड वाढल्यामुळे वायनरी उद्योगदेखील या भागात आला. त्यासाठीची द्राक्ष लावली गेली. परंतु वायनरीदेखील पुढे बंद पडल्या.
- अजय देशमुख, अमडापूर, ता. चिखली, जि. बुलडाणा. 

बुलडाणा ः द्राक्ष लागवडीमुळे कधी काळी सोनेरी मण्याचा टापू अशी ओळख मिळविलेल्या बुलडाणा जिल्ह्याच्या चिखली तालुक्‍यातून हे पीक आता हद्दपारच झाले आहे. बाजारात मिळणारा कमी दर, उन्हाळ्यात भासणारी पाण्याची टंचाई आणि स्कील्ड लेबर न मिळणे अशी अनेक कारणे यामागे दिली जातात. 

बुलडाणा जिल्ह्यातील चिखली तालुक्‍याचा भाग द्राक्ष पिकासाठी पोषक असल्याचे निरीक्षण नोंदविण्यात आले होते. त्यानंतर अमडापूर येथील प्रयोगशील शेतकरी अजय देशमुख यांनी या पिकाच्या लागवडीसाठी पुढाकार घेतला. पाच हजार वेली त्यांनी लावल्या. पहिल्या वर्षी १०० क्‍विंटलची उत्पादकता मिळाल्यानंतर त्यांनी या पिकाला प्रोत्साहन देण्याचा निर्णय घेतला.

वित्त पुरवठ्याची अडचण होती. त्याकरीता अकोला कृषी विद्यापीठ तज्ज्ञांच्या उपस्थितीत अजय देशमुख यांच्या शेतात द्राक्ष पीक लागवड व व्यवस्थापन या विषयावर मेळावा घेण्यात आला. विद्यापीठ तज्ज्ञांनीदेखील हा भाग द्राक्षाकरिता पोषक असल्याचे सांगितले. त्यानंतर अमडापूर पासून १०० किलोमीटर अंतरावरील अकोला येथील युको बॅंक व्यवस्थापनाशी संपर्क साधत त्यांना कर्जासाठी राजी करण्यात आले. बॅंक व्यवस्थापनाने ३०० एकराचे कर्ज प्रकरण मंजूर केले. एकरी तीन लाख रुपये असे कर्ज देण्यात आले. 

द्राक्ष बागा झाल्या उद्‍ध्वस्त 
द्राक्षाला उन्हाळ्यात पाण्याची अधिक गरज भासते. विदर्भात उन्हाळ्यात पाण्याचे स्राेत आटत असल्याने पिकाला पुरेसे पाणी मिळणे कठीण होत होते. विदर्भात हे पीक नसल्याने याकरीता स्कील्ड लेबर मिळत नव्हता. सटाणा येथून स्कील्ड लेबर छाटणीकरिता उशिरा पोचत होता. सुरवातीला प्रामाणिक मजुरांचा पुरवठा तेथील लेबर कंत्राटदार करीत. परंतु यातही नंतर लबाडी  होऊ लागली. २० पैकी १४ जण ट्रेनी मजूर राहत. उर्वरित पाच ते सहाच प्रशिक्षित मजूर होते. २७ रुपये प्रती झाड छाटणी दर आकारला जात होता. येण्याचा-जाण्याचा आणि मजुरांच्या खाण्याचा खर्चदेखील शेतमालकालाच करावा लागत होता.

प्रतिक्रिया
कवळा (ता. चिखली) ः जाधव यांनी १९९९ ला पहिल्यांदा द्राक्ष लागवड केली. त्यांचा हा पहिला प्रयोग होता. परंतु अनेक कारणांमुळे द्राक्ष क्षेत्र घटले. आता डाळिंबाचीदेखील तीच अवस्था आहे.
- अशोक सुरडकर, तालुका कृषी अधिकारी, चिखली, जि. बुलडाणा

इतर अॅग्रो विशेष
जलदगती मार्गाने निर्जलपर्वाकडे...‘‘पाण्याची उपलब्धता कमी होत जाणे हे हवामान बदलाचे...
पुढचं पाऊलप्र बोधन आणि संघर्षाच्या माध्यमातून गेली चौदा...
नोकरशहांच्या दुर्लक्षामुळे जल...राज्यात दुष्काळग्रस्त गावे वाढत असून, जलाशयांची...
ठिबक सिंचनातील आधुनिक तंत्रज्ञान : अरुण...राज्यात लागवडीखालील २२५ लाख हेक्टर क्षेत्रांपैकी...
परंपरागत जल व्यवस्थांचा संपन्न वारसा :...परंपरागत जल व्यवस्थांमधून घेण्याजोग्या आणि आजही...
कोरडवाहूचे जल व्यवस्थापन : चिपळूणकर,...पाण्याचे व्यवस्थापन हे केवळ बागायती पिकांसाठी...
फड पद्धतीमुळे झाला कायापालट : दत्ता...फड या जल व्यवस्थापन पद्धतीचे तंत्र अगदी सोपे आहे...
समन्यायी जल व्यवस्थापनाला पर्याय नाही...लोकशाहीकरण वा पुनर्संजीवक विकास ही फुकाफुकी...
डोळ्यांत अंजन घालणारी नागलीची कहाणी :...योग्य पीकपद्धती विकसित केली नाही तर जल व्यवस्थापन...
जल व्यवस्थापनाची सप्तपदी : नागेश टेकाळेनिसर्गदेवतेने दिलेला जलरूपी प्रसाद आज आपण तिने...
जल व्यवस्थापन हाच कळीचा मुद्दा... :...पर्यावरणातील बदल, दुष्काळ, मातीचे बिघडणारे आरोग्य...
जल व्यवस्थापनासाठी हवी लोकचळवळलक्षावधी हेक्टर जमीन, हजारो टीएमसी पाणी आणि...
चैत्र यात्रेनिमित्त भाविकांनी दुमदुमला...ज्योतिबा डोंगर, जि. कोल्हापूर  : ‘...
विदर्भात वादळी पावसाची शक्यतापुणे : पूर्वमोसमी पावसाच्या सरींमुळे...
‘ॲग्रोवन'चा आज १४वा वर्धापन दिन; जल...पुणे : लाखो शेतकऱ्यांच्या कुटुंबातील घटक बनलेल्या...
यंदा बीटी कापूस बियाणे मुबलक : कृषी...पुणे : राज्याच्या कापूस उत्पादक भागातील...
फलोत्पादन अनुदान अर्जासाठी शेवटचे चार...पुणे : एकात्मिक फलोत्पादन अभियानातून (एमआयडीएच)...
वीज पडून जाणारे जीव वाचवामागील जूनपासून सुरू झालेला नैसर्गिक आपत्तींचा कहर...
जल व्यवस्थापनाच्या रम्य आठवणीजलव्यवस्थापनाचे धडे घेण्यासाठी कुठलेही पुस्तक...
कापूस उत्पादकतेत भारताची पीछेहाटजळगाव ः जगात कापूस लागवडीत पहिल्या क्रमांकावर...