agriculture news in marathi, HT BT cotton seed distributed in Vidharbha? | Agrowon

विदर्भात पोचली ‘एचटी’ची पाकिटे?
विनोद इंगोले
मंगळवार, 20 मार्च 2018

विक्रेत्यांच्या संघटनांकडून करण्यात आला धक्‍कादायक दावा

नागपूर : गेल्या हंगामात पुरवठा झालेल्या अनधिकृत ‘एचटी’ कापूस बियाण्यांची पाळेमुळे शोधण्यासाठी ‘एसआयटी’ची स्थापना करण्यात आली असतानाच या वर्षीच्या हंगामासाठीची एचटी कापूस बियाण्यांची खेप विदर्भात पोचल्याचे वृत्त आहे. खुद्द विक्रेत्यांच्या काही संघटनांकडूनच हा दावा करण्यात आला असला तरी कृषी विभागाचा गुणवत्ता नियंत्रण विभाग मात्र या दाव्यात तथ्य नसल्याचे सांगत आहे. 

गेल्या वर्षीच्या हंगामात राज्यात सुमारे ३५ लाख एचटी कापूस बियाण्यांची पाकिटे विकली गेली होती. यवतमाळ, चंद्रपूर, वर्धा या जिल्ह्यांत सर्वाधिक पाकिटे पोचली होती. कपाशीतील तणनियंत्रणावरील मजुरांचा खर्च वाचत असल्याने शेतकऱ्यांची एचटी कापूस सिडला पसंती असल्याचा दावा केला जातो; परंतु तरीही या कपाशीमधील तणनियंत्रणाकरिता तणनाशकाची फवारणी करावीच लागत असल्याने तोदेखील उत्पादकता खर्चच ठरतो. परिणामी ‘एचटी’देखील फायदेशीर नसल्याचा दुसरा मतप्रवाह आहे. 

असे दोन मतप्रवाह असतानाच गेल्या वर्षीप्रमाणे या वर्षीदेखील विदर्भात हंगामाच्या सुरवातीला दीड लाखावर एचटी कापूस बियाण्यांची पाकिटे पोचल्याचा दावा केला जात आहे. नागपूर आणि वर्धा जिल्ह्यात हे अनधिकृत बियाणे पोचल्याचे विक्रेत्यांच्या काही संघटनांकडून सांगितले जात अाहे. सदर प्रकार काही अंशी खरा असण्याची शक्‍यता असल्याचे जाणकार सांगतात. काही बियाणे कंपन्यांचे ‘फिल्ड असिस्टंट’ या कामात गुंतल्याची शक्‍यता वर्तविण्यात आली आहे. बीजोत्पादन व त्यानंतर या बियाण्यांच्या विक्री साखळीत या असिस्टंटचा मोठा वाटा राहतो, असेही सांगण्यात आले. 

जोखीम कशाकरिता?
कृषी विभागाच्या गुणनियंत्रण विभागाच्या अधिकाऱ्यांनी मात्र हा प्रकार एक टक्‍काही खरा नसल्याचे सांगितले. विदर्भात साधारणतः १५ मे नंतर हंगाम सुरू होतो. त्यामुळे अनधिकृत बियाणे हंगामाच्या दोन महिने आधीच आपल्याकडे ठेवण्याची जोखीम कोणी का आणि कशाकरिता घेईल, असा प्रश्‍न संबंधित अधिकाऱ्याने उपस्थित केला.

विदर्भाच्या सीमेलगत असलेल्या काही राज्यांतून एचटी सिडचा पुरवठा होण्याची शक्‍यता पाहता जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकाऱ्यांमार्फत सीमेलगतच्या पोलिसांना पत्र देत अधिकृत किंवा अनधिकृत बियाणे येत असल्यास कळविण्याच्या सूचना केल्या होत्या. पोलिस अधीक्षकांची भेट त्याकरिता घेण्यात आली; त्यांनीही सहकार्य करणार असल्याचे कळविले होते. या वर्षी हंगामच सुरू झाला नाही आणि अद्याप अनधिकृत बियाणे पोचल्याची एकही तक्रार किंवा माहिती खबऱ्यांमार्फत मिळाली नाही.
- श्री सावजी, विभागीय गुणवत्ता नियंत्रण अधिकारी, नागपूर

हंगाम साधारणतः १५ मे नंतर सुरू होतो. तोवर अशाप्रकारचे अनधिकृत बियाणे हाताळण्याची जोखमी कोण पत्करणार? त्यामुळे हंगामापूर्वीच एचटी सिड पोचले, असा दावा खरा वाटत नाही. तरीसुद्धा आम्ही यासंदर्भात आमच्या पद्धतीने खातरजमा करून योग्य ती कारवाई करू. बाजारात अनधिकृत कोणतेही बियाणे पोचणार नाही, यासाठी आमचा प्रयत्न राहणार आहे.
- डॉ. पंकज चेडे, विभागीय गुणवत्ता नियंत्रण अधिकारी, अमरावती

इतर अॅग्रो विशेष
नाशिकच्या धरणांत अवघा ४५ टक्के जलसाठानाशिक : यंदा कमी झालेल्या पावसामुळे धरणातील...
शेतीसह शिक्षणाबाबतही जागरूक सावखेडाखुर्दसावखेडा खुर्द (ता. जि. जळगाव) या बागायती...
वाहतूक शुल्कासाठी प्रमाणपत्राची अट नको...पुणे : निर्यातीचा कोटा पूर्ण करणाऱ्या साखर...
राष्ट्रीय जल पुरस्कारांत महाराष्ट्र...मुंबई : राज्यातील जलयुक्त शिवार अभियानमध्ये...
बांबू उद्योगात भारताला स्वयंपूर्ण...मुंबई: कागद, कागदाचा लगदा, वस्त्र या विविध...
लाँग मार्च पोलिसांनी रोखला; आज कूच...नाशिक: मागील वर्षी मार्च महिन्यात अखिल भारतीय...
चटका वाढल्याने उन्हाळ्याची चाहूलपुणे : राज्यातील थंडी कमी होऊन उन्हाचा चटका...
निविष्ठांबाबत शासन कठोर: चंद्रकांत...पुणे : राज्यातील शेतकऱ्यांना खते, बियाणे,...
हमीभावाने कापूस खरेदीत केंद्राचा हात...जळगाव ः कापूस बाजारात हवी तशी तेजी नसल्याचे...
मराठवाड्यातील भूजल रसातळालाऔरंगाबाद : मराठवाड्यातील भूजलाची पातळी झपाट्याने...
आर्थिक स्थैर्याचे अनुकरणीय मॉडेलराज्यातील शेतीमधील समस्यांची यादी केली तर ती खूप...
पॉलिहाउस शेडनेट नायकांची करुण कथाउच्च तंत्रज्ञानाचा वापर करून शेतीत भरघोस नफा...
पाणी व्यवस्थापनासाठी सूक्ष्मजीवांचा...पाणी व्यवस्थापन म्हटले, की आपल्या डोळ्यासमोर ठिबक...
शिवरायांच्या आदर्शावर राज्य कारभार सुरू...पुणे : ‘‘छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या...
वनक्षेत्राने वेढलेल्या भागामध्ये...कृषी क्षेत्रानजीक वनक्षेत्र असलेल्या परिसरामध्ये...
चारा छावण्या लांबणीवरमुंबई: राज्यात दुष्काळ तीव्र होत चालला असला...
विदर्भात वादळी पावसाची शक्यतापुणे  : राज्याच्या किमान तापमानात वाढ होत...
खरीप पीकविमा परतावाप्रश्नी उच्च...परभणी: परभणी जिल्ह्यात २०१७ च्या खरिपातील...
शेतकरी आठवडे बाजारातून विस्तारताहेत...संत शिरोमणी श्री सावता माळी शेतकरी आठवडी...
मार्केटच्या अभ्यासातून गुलाब शेतीत...निमगाव (ता. राहाता) येथील हर्षल प्रभात पाटील या...