Agriculture news in Marathi, MSP, minimum supprot price, | Agrowon

हमीभावात सुधारणेची गरज
वृत्तसेवा
शनिवार, 26 ऑगस्ट 2017

शेतमालाच्या एमएसपी (हमीभाव)ने पीक पद्धत यंत्रणा विस्कळित झाली अाहे. विशेषतः पूर्वेकडील राज्यांमध्ये शेतमालाची एमएसपी कमी असल्याचे अायागाने नमूद केले अाहे.

नवी दिल्ली (वृत्तसंस्था) ः शेतकऱ्यांचे उत्पन्न दुपटीने वाढविण्यासाठी शेतमालाच्या किमान अाधारभूत किमतीत (एमएसपी) सुधारणा, विपणनासाठी चांगल्या पायाभूत सुविधा उभारण्याची गरज निती अायोगाने व्यक्त केली अाहे.

तसेच पीक उत्पादकता वाढविण्याच्या दृष्टीने अापल्या देशातील संस्था अाणि कंपन्यांनी विकसित केलेल्या जनुकीयदृष्ट्या सुधारित (जीएम) बियाण्यांचा मर्यादित वापर करण्यास परवानगी देण्यासही निती अायोगाने समर्थता दर्शविली अाहे. याबाबतचा तीन वर्षांचा अजेंडा दस्तावेज अायोगाच्या थिंक टॅंकने तयार केला अाहे. त्यात विशेषतः शेतमाल उत्पादनवाढीसाठी महत्त्वाच्या उपाययोजना सुचविण्यात अाल्या अाहेत. 

जीएम तंत्रज्ञान चांगले अाहे. मात्र, जीएम तंत्रज्ञानावर बहुराष्ट्रीय कंपन्यांची मक्तेदारी निर्माण होऊन शेतकऱ्यांचे शोषण होऊ शकते, अशी चिंताही अायोगाने व्यक्त केली अाहे. त्यासाठी अापल्या देशातच विकसित केलेल्या जीएम वाणाला परवानगी देणे हा त्यावरील उपाय असल्याचे अायोगाने नमूद केले अाहे.

गेल्या एक-दोन दशकांपासून जीएम बियाणे तंत्रज्ञान हे उच्च उत्पादकता, दर्जात सुधारणा, खते, तणनाशके, कीडनाशकांचा कमी वापर करणारे प्रभावी तंत्रज्ञान ठरले अाहे. भारतातील शेतकऱ्यांनी बीटी कापसाची लागवड करून जीएम तंत्रज्ञान स्वीकारले अाहे.  

शेतमालाच्या एमएसपीने पीक पद्धत यंत्रणा विस्कळित झाली अाहे. या यंत्रणेत गहू, भात, ऊस या पिकांवर भर देण्यात अाला अाहे. तर कडधान्ये, तेलबिया, भरडधान्ये पिकांकडे दुर्लक्ष ठेवण्यात अाले अाहे. विशेषतः पूर्वेकडील राज्यांमध्ये शेतमालाची एमएसपी कमी असल्याचे अायागाने नमूद केले अाहे.

गरजेनुसार खरेदी केलेल्या शेतमालाची एमएसपी सुरू ठेवायला हवी. जर शेतमालाचे दर एमएसपीच्या खाली घसरले तर अनुदान पुरविण्याची गरज अाहे. तसेच अधिक महत्त्वाचे म्हणजे देशातील सर्व प्रदेशांतील उत्पादकांना त्यांच्या शेतमालास हमीभाव द्यायला हवा. सर्व पिकांना शेतमाल हमीभाव देण्याचा विचार व्हायला हवा, असेही सूचित करण्यात अाले अाहे.   

बाजार समितीत शेतकऱ्यांची नोंदणी हवी
प्रत्येक शेतकऱ्यांची तसेच त्यांच्या शेतातील पिकाची अाणि पेरणी केलेल्या क्षेत्राची जवळच्या कृषी उत्पन्न बाजार समितीत नोंद व्हायला हवी. जर बाजारातील दर हमीभावाच्या खाली घसरले तर एमएसपीच्या १० टक्के रक्कम संबंधित शेतकऱ्यांच्या बॅंक खात्यात थेट हस्तांतरित करावी, अशीही सूचना केली अाहे. जागतिक व्यापार संघटनेने (डब्ल्यूटीओ) काही शेतमाल अनुदानावर काही बंधने लादली अाहेत. ही पद्धत प्रायोगिक तत्त्वावर काही जिल्ह्यातील एक-दोन जिल्ह्यांत काही पिकांसाठी अमलात अाणू शकतो, असेही निती अायागाने म्हटले अाहे.  

निती अायोगाने सुचविलेल्या उपाययोजना

  • शेतमाल विपणनासाठी चांगल्या पायाभूत सुविधा उभारण्याची गरज 
  • देशात विकसित केलेल्या जुनकीयदृष्ट्या सुधारित (जीएम) बियाण्यांचा मर्यादित वापर शक्य
  • जर बाजारातील दर हमीभावाच्या खाली घसरले तर एमएसपीच्या १० टक्के रक्कम शेतकऱ्यांना द्यायला हवी
  • जवळच्या बाजार समितीत शेतकऱ्यांची नोंदणी गरजेची
  • सर्व पिकांना शेतमाल हमीभाव देण्याचा विचार व्हायला हवा

इतर ताज्या घडामोडी
खासदार सुप्रिया सुळे यांना नागपुरात अटक...नागपूर : राज्यातील झोपी गेलेल्या सरकारला जागे...
देशातील रब्बी पेरणी माघारलीनवी दिल्ली  : देशभरात शुक्रवारअखेर (ता. ८)...
कुपोषण, प्रथिने जागृतीकडे लक्ष...पुणे : भारतात प्रथिनांच्या कमततेअभावी होणाऱ्या...
‘त्या’ कंपनीला काळ्या यादीत टाका :...लातूर ः येथील शासनाच्या सोयाबीन खरेदी केंद्रावर...
रेशन धान्य दुकानदारांनी ई-पॉस मशिन...वडूज, जि. सातारा : रेशन घेण्यास आलेल्या...
भारनियमनामुळे शेती ऑफलाइननांदुरा, जि. बुलढाणा : शासनाने सर्व योजनांचे...
दूध संघांना अनुदान द्या : अरुण नरकेपुणे ः राज्य सरकारने दुधाला २७ रुपये प्रतिलिटरचा...
पुण्यात पालेभाज्यांची आवक टिकून; दर...पुणे : मार्केट यार्ड येथील भाजीपाला बाजारात सलग...
साहित्य संमेलनाध्यक्षपदी लक्ष्मीकांत...नागपूर : बडोदा येथे फेब्रुवारीत होणाऱ्या 91 व्या...
नरभक्षक बिबट्याला अखेर ठार मारलेमेहुणबारे/ पिलखोड/ चाळीसगाव : गिरणा परिसरात...
सरसकट कर्जमाफीसाठी होणार जेल भरो औरंगाबाद  ः शेतकरी, शेतमजूर, शेतीपूरक...
उद्धव ठाकरे गप्प बसा; अन्यथा रहस्ये...सांगली ः शिवसेना सोडण्याचे कारण उद्धव ठाकरे आहेत...
गिरणा धरणातून पहिले आवर्तन सोडलेचाळीसगाव :  गिरणा धरणातून सिंचनासाठीचे पहिले...
पीक नुकसानीचे दहा दिवसांत पंचनामे...औरंगाबाद : कापूस व धान पिकाच्या झालेल्या...
दक्षिण गुजरात, सौराष्ट्राचा कौल मतपेटीत...अहमदाबाद, गुजरात : येथील विधानसभेच्या पहिल्या...
रोहित्र दुरुस्तीचा विलंब भोवला; भरपाई...अकोला :  वीज रोहित्राची वेळेवर दुरुस्ती न...
व्यावसायिक कल्चरमुळे वाढते...खाद्यपदार्थ किण्वनातील जिवाणूंचा झाला अभ्यास...
बोगस बियाणे निर्मितीच्या संशयावरून...बुलडाणा : नांदुरा तालुक्यात राष्ट्रीय महामार्गावर...
कृषि सल्ला : पालेभाज्या, फळभाज्याडिसेंबर महिन्यात बहुतांश पालेभाजी पिकांची लागवड...
औरंगाबादेत कांदा १००० ते ३५०० रुपयेऔरंगाबाद  : येथील कृषी उत्पन्न बाजार...