agriculture news in marathi, Onion farmers in fear for Payment in nashik district | Agrowon

कांदा उत्पादकांसाठी बाजार समित्याच असुरक्षितच
​प्रशांत बैरागी  
सोमवार, 23 एप्रिल 2018

नाशिक जिल्ह्यात शेतकऱ्यांचे ५ कोटी अडकले

नामपूर, जि. नाशिक : कांद्याचे आगार असलेला नाशिक जिल्ह्यातील शेतकरी आता खुद्द कांदा व्यापाऱ्यांकडून होणाऱ्या 'लेट पेमेंट', फसवणुकीच्या प्रकारांनी अडचणीत येत आहे. जिल्ह्यातील सुमारे १ हजार ४०० कांदा उत्पादकांची सुमारे ५ कोटी रुपयांची रक्कम व्यापाऱ्यांनी थकविल्याने शेतकरी आर्थिक अडचणीत अाला अाहे.

कांद्याच्या शिवार खरेदीमधून होणारे फसवणुकीचे लोण थेट बाजार समित्यांमध्ये पोचल्याने कुंपनच शेत खात असल्याची भावना शेतकऱ्यांमध्ये पसरली आहे. गेल्या तीन महिन्यात जिल्ह्यातील विविध बाजार समित्यांमध्ये शेतकऱ्यांची मोठ्या प्रमाणात आर्थिक फसवणूक झाली आहे. त्यामुळे ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचा कणा असलेल्या कांद्याने शेतकऱ्यांच्या डोळ्यात अक्षरशः पाणी आणले आहे.

नाशिक जिल्ह्यात वर्षाकाठी पावसाळी, रांगडा (लेट खरीप) अाणि उन्हाळी असे कांद्याचे तीन हंगाम घेतले जातात. चव, चकाकी, साठवण क्षमता, गुणवत्ता आदी बाबींमुळे भारतात सर्वाधिक कांद्याची निर्यात नाशिक जिल्ह्यातून होते. मात्र, गेल्या काही दिवसांपासून कांद्याचे दर सरासरी ५०० ते ६०० रुपये क्विंटलपर्यंत खाली आले आहेत. एकीकडे कमी दर आणि दुसरीकडे कांदा विक्रीची रक्कम तातडीने मिळत नसल्याने शेतकरी त्रस्त आहे.

जिल्हयात तीन ते चार महिन्यांपासून अग्रगण्य बाजार समित्यांमध्ये कांदा लिलाव झाल्यानंतर शेतकऱ्यांना कांद्याचे पेमेंट न मिळाल्याच्या तक्रारी वाढल्या आहेत. त्यात येवला, नांदगाव, देवळा, मनमाड, मालेगाव, उमराणे व नामपूर बाजार समित्यांचा समावेश आहे. कांदा व्यापारी किंवा आडते यांच्याकडून फसवणूक झाल्यानंतर कांदा उत्पादक शेतकऱ्यांना आपल्या हक्काची रक्कम मिळवून देणेकामी बाजार समिती प्रशासनाची भूमिका महत्त्वपूर्ण आहे. परंतु जिल्ह्यातील बाजार समित्यांनी दोषी कांदा व्यापाऱ्यांवर काय कारवाई केली, हा मात्र संशोधनाचा विषय आहे.

यंदाच्या आर्थिक वर्षापासून शेतमालाच्या लिलावानंतर व्यापाऱ्यांकडून होणाऱ्या फसवणुकीच्या घटनांना पायबंद घालण्यासाठी पणन मंत्रालयाने महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला. त्यानुसार प्रत्येक व्यापाऱ्यास व्यापारानुसार बँक गॅरंटी व जामिनीच्या उतारावर बाजार समितीचे नाव लावणे, अशी अट घालण्यात आली आहे. परंतु अनेकदा कांदा व्यापारी अन संचालक मंडळाच्या अर्थपूर्ण मैत्रीमुळे शासनाच्या नियमांची पायमल्ली होत असल्याचे चित्र पाहायला मिळते. भविष्यात होणारी शेतकऱ्यांची फसवणूक टाळण्यासाठी कायद्याची काटेकोर अंमलबजावणी होण्याची मागणी शेतकऱ्यांनी केली आहे.

चार महिन्यांपासून बाजार समिती प्रशासनाकडे शेतकऱ्यांनी तक्रारी आल्यानंतर बाजार समितीमधील संबंधित व्यापाऱ्यांची खरेदी थांबविण्यात आली असून नवीन आर्थिक वर्षात त्यांच्या परवाना नूतनीकरण रोखण्यात आले आहे. अन्य राज्यामधील व्यापाऱ्यांकडे पैसे अडकल्याने शेतकऱ्यांच्या देणे देण्यास विलंब होत असल्याचे फसवणूक केलेल्या व्यापाऱ्यांचे म्हणणे आहे.

या बाजार समित्यांचा समावेश...

  • मुंगसे कांदा खरेदी विक्री केंद्रावर : सुमारे अडीच कोटी
  • मनमाड बाजार समितीत : दोनशे शेतकऱ्यांची ४० लाख रुपये
  • नामपूर बाजार समितीत : सव्वाशेवर शेतकऱ्यांची ३६ लाख रुपये
  • अंदरसूल उपबाजार : ४५ शेतकऱ्यांचे सुमारे साडेचौदा लाख रुपये
  •  

प्रतिक्रिया...
सहकारी बाजार समित्यांमध्ये होणारी शेतकऱ्यांची फसवणूक ही अतिशय गंभीर बाब आहे. याबाबत जिल्ह्यातील सहा बाजार समिती मधील व्यापाऱ्यांना ३० एप्रिलचा अल्टीमेटम देण्यात आला आहे. अन्यथा शेतकऱ्यांची थकित रक्कम संचालक मंडळाकडून वसूल करण्यात येईल. शेतकऱ्यांना सहकार्य न करणाऱ्या बँकेचा अहवाल जिल्हाधिकारी यांच्याकडे सादर केला जाईल.
- नीलकंठ करे,
जिल्हा उपनिबंधक नाशिक

...शेतकऱ्यांस मिळणार संरक्षण

  • शेतकऱ्यांना आरटीजीएस अथवा एनएफटीद्वारे मिळणार शेतमालाची रक्कम
  • व्यापाऱ्यांनी शेतकऱ्यांना रोख रक्कम देऊ नये.
  • मार्केट फी वसूल न करता परवाने दिल्यास संचालक मंडळाकडून वसुली करणार.
  • चेक बाउंस झाल्यास तातडीने सहकार खात्याशी संपर्क करण्याचे शेतकऱ्यांना आवाहन.
  • व्यापाऱ्यांच्या सातबारा उताऱ्यांवर लागणार बाजार समितीचे नाव.
  • व्यापाऱ्यांना बँक गारंटी बंधनकारक. 

इतर अॅग्रो विशेष
जपला एकीचा वसा, उमटवला प्रगतीचा ठसा,...रावळगुंडवडी (ता. जत, जि. सांगली) येथील...
`डॉ. स्वामीनाथन आयोगाच्या शिफारशी ...शिर्डी, जि. नगर ः डॉ. स्वामीनाथन आयोगाच्या...
खरिपात झाला केवळ ५२ टक्के कर्जपुरवठापुणे : पीक पतपुरवठा आराखड्याच्या शेतकऱ्यांना कर्ज...
हुडहुडी वाढलीपुणे : उत्तरेकडून येणाऱ्या थंड वाऱ्यांच्या...
दूध पावडर निर्यात योजनेचाही फज्जापुणे : राज्य सरकारवर विश्‍वास ठेवून कमी भावात दूध...
महाराष्ट्रात सर्वाधिक पीक विम्याची नोंदनवी दिल्ली : पंतप्रधान पीकविमा योजनेअंतर्गत दोन...
पंधरा हजार धरण, तलावांतील गाळ काढणार :...मुंबई : राज्यातील छोटी धरणे, तलाव यांमधील...
‘माफसू’ उभारणार पशुविज्ञान संग्रहालयनागपूर ः मुलांना प्राणीशास्त्र कळावे त्यासोबतच...
राज्यात शनिवारपासून महारेशीम अभियाननागपूर   ः रेशीमशेतीला प्रोत्साहन मिळावे, या...
बदलत्या वातावरणामुळे केळी निसवणीवर...जळगाव ः थंड, विषम वातावरणामुळे खानदेशात केळीच्या...
सारंगखेड्याचा ‘चेतक महोत्सव’ आजपासून मुंबई : नंदूरबार जिल्ह्यातील सारंगखेडा येथे...
दूध पिशव्यांसंदर्भात दोन महिन्यांची...मुंबई: दुधाच्या पॉलिथीन पिशव्यांच्याबाबतीत राज्य...
सिंचन प्रकल्पांना नाबार्डकडून सात हजार...मुंबई : प्रधानमंत्री कृषी सिंचन योजनेंतर्गत...
‘सेमीफायनल’मध्ये भाजपला झटकानवी दिल्ली ः लोकसभेची दिशा ठरविणाऱ्या आणि अतिशय...
नगरला हंगामातील नीचांकी ९.२ अंश...पुणे : उत्तरेकडील वाऱ्यांचे प्रवाह सुरळीत...
मराठवाड्यातील सोयगाव तालुक्यात रुजतोय...औरंगाबाद जिल्ह्यातील सोयगाव तालुक्यातील शेतकरी...
दोनशे एकरांवर देशमुख यांची करार शेती..शिराळा (ता. जि. अमरावती) येथील विजय ऊर्फ मनोहर...
मिझोराममध्ये कॉंग्रेसचा दारुण पराभवगुवाहाटी ः मिझोरामच्या विधानसभा निवडणुकीत...
परभणीत मुगाची चार क्विंटल, तर उडदाची...परभणी ः जिल्ह्यात यंदाच्या खरीप हंगामातील मुगाची...
कृषीच्या पदव्युत्तर अभ्यासक्रम प्रवेश... पुणे ः राज्यातील चारही कृषी विद्यापीठांमध्ये...