agriculture news in marathi, sangli district faces fodder crises | Agrowon

मोकळ्या माळरानावर हिंडवतूया...चारा द्या, चारा...
अभिजित डाके
रविवार, 16 डिसेंबर 2018

सांगली ः दूध इकून दौन पैकं मिळत्याती म्हणून जित्रांब दावणीला हायती...पण, जित्राबाला चारा न्हाय...मोकळ्या माळरानावर हिंडवतूया...चारा द्या....चारा अशी म्हणण्याची येळ आलीया...पणं कुणी चारा दिना...जनावरं इकायची येळ आल्या...दुष्काळी तालुक्‍यात चाऱ्या इका जित्राबांचे हाल सुरू झाल्याती....पण शासन दरबारी आम्हाला काहीच मदत न्हाय...असं दुःख खराटे (ता. जत) येथे माळरानावर जनावरं चरण्यासाठी आणलेल्या शेतकऱ्यांनी मांडले.

सांगली ः दूध इकून दौन पैकं मिळत्याती म्हणून जित्रांब दावणीला हायती...पण, जित्राबाला चारा न्हाय...मोकळ्या माळरानावर हिंडवतूया...चारा द्या....चारा अशी म्हणण्याची येळ आलीया...पणं कुणी चारा दिना...जनावरं इकायची येळ आल्या...दुष्काळी तालुक्‍यात चाऱ्या इका जित्राबांचे हाल सुरू झाल्याती....पण शासन दरबारी आम्हाला काहीच मदत न्हाय...असं दुःख खराटे (ता. जत) येथे माळरानावर जनावरं चरण्यासाठी आणलेल्या शेतकऱ्यांनी मांडले.

खरीप पेरणीपूर्व पावसाचा चांगला अंदाज वर्तविल्यामुळे शेतकऱ्यांनी पेरण्या केल्या, मात्र सुरवातीला पेरणीवेळी थोडासा पाऊस पडला. त्यानंतर मात्र पावसाने पाठच फिरविली. यामध्ये खरिपाच्या पेरण्या वाया गेल्या. त्यानंतर पाऊसच झाला नसल्यामुळे शेतकऱ्यांनी रब्बी पेरणीच केली नाही. दुष्काळी भागात वैरणीसाठी मका पेरणी केली आहे. मात्र, पाणी नसल्याने मका पीक वाळू लागले आहे. मात्र त्यातून आता वर्षभर पुरेल इतका चारा मिळणार नाही.

परिणामी पशुपालकांवर चारा देता का... चारा.... म्हणायची वेळ आली आहे.
जिल्ह्यात शेतीबरोबर पशुपालन हा मोठ्या प्रमाणावर केला जाणारा शेतकऱ्यांचा उद्योग आहे. शेतीचे पैसे वर्षाला येणारे असतात, मात्र जनावरांच्या पैशातून घर चालत असते. त्यामुळे ग्रामीण भागात जनावरांची संख्या मोठी आहे. जनावरांना जगविण्यासाठी चारा संकट आलेले असल्याचे एव्हाना शेतकऱ्यांच्या लक्षात आलेले आहे. त्यामुळे गोठ्यातील जनावरं आता बाजाराकडे निघाली आहेत. याचाच फायदा घेऊन व्यापारीदेखील जनावरं पड्या दराने मागत आहेत. सांगली जिल्ह्यातदेखील कोयना आणि चांदोली धरण परिसर वगळता जत, कवठे महाकांळ, तासगाव, खानापूर, आटपाडी आणि मिरजपूर्व भागात पावसाने पूर्णपणे पाठ फिरविली. परिणामी चाराटंचाईचे संकट कोसळले आहे.

जनावरांना ऐन हिवाळ्यातच चाऱ्याची कमतरता भासू लागलेली आहे. चाऱ्याविना दुष्काळी तालुक्‍यांमध्ये जनावरांचे हाल होण्यास सुरवात झालेली आहे. जिल्ह्यात सुमारे हजार हेक्‍टर उसाची लागवड आहे. सध्या ऊसतोडी सुरू झालेल्या असल्यामुळे उसाचा चारा उपलब्ध होतो आहे. मात्र ती उपलब्धता दुष्काळी तालुक्‍यांमध्ये अतिशय कमी आहे. शिवाय चाऱ्याची उपलब्धता केवळ नदीकाठावरील तालुक्‍यांमध्ये जास्त आहे. वाड्याचा दरही आता ऊसतोडींनी चढ्या दराने केलेला असल्यामुळे ती खरेदी सर्वसामान्यांच्या आवाक्‍याबाहेर आहे.

दुष्काळ जाहीर, पण उपाययोजनांचे काय?
जिल्ह्यातील जत, कवठे महाकाळ, आटपाडी, खानापूर आणि तासगाव या तालुक्‍यांसह गावांमध्ये गंभीर स्वरूपाचा दुष्काळ जाहीर करण्यात आलेला आहे. दुष्काळामध्ये पिण्याच्या पाण्यासाठी आणि जनावरांच्या चाऱ्यासाठी शासनाकडून तत्काळ उपायोजना अपेक्षित होत्या, मात्र दुष्काळ जाहीर होऊन एक महिन्याचा कालावधी होत आला आहे, मात्र अद्याप शासनाकडून ठोस उपायोजना केल्या गेलेल्या नाहीत. पाण्यासाठी टॅंकरची मागणी करूनसुद्धा प्रतीक्षेपलीकडे काहीच झालेले नाही.

चाऱ्याचे दर

शाळू कडबा ३५०० रु. शेकडा
कडबा  १५०० रु. शेकडा
ओली मका १००० रु. शेकडा (पेंडीत पाच थाटं)
ऊस वाडे १५०० रु. शेकडा (पेंडीत दहा वाडं)

 

सांगली जिल्ह्यात जनावरांची संख्या
मोठी जनावरे ६,६७,६३५
लहान जनावरे  १,६६,५४५
शेळ्या मेंढ्या  ४,८२,०२२
सांगली जिल्ह्यातील तालुकानिहाय जनावरांची संख्या
तालुक्‍याचे नाव  मोठी गाय व म्हैस वर्ग  लहान गाय व म्हैस वर्ग  शेळ्या मेंढ्या
कडेगाव ४५२९५ ११९७९ २३१९१
मिरज ६६०६८ १३५६४ ३५५३२
खानापूर ४७८७० १४७६० २७४१०
तासगाव ७७४९३ २००९२ ३९७३९
वाळवा १०८३२७ २२५१६ ३३६२८
पलूस ४०५७२ ८८७२ १३९८३
शिराळा ५६८३१ १३९३७ ८३२२
जत ११५५४८ ३१७१० १५३८८७
क. महांकाळ क. महांकाळ १६१०८  ५५४०१
आटपाडी ४९०८५ १३००७ ९०९२९
एकूण ६६७६३५ १६६५४५ ४८२०२२

चारा नाय. म्हणून जनावरं माळरानावर हिंडवायला आणल्याती. आत्तापासून जनावरांचे हाल सुरू झाल्यात. पुढं काय होणार असा प्रश्न पडलाय.
- शोभा नाईक, पशुपालक, खराटे, ता. जत.

चाराटंचाईमुळे जनावरे सांभाळणे कठीण झाले आहे. शासनाने चारा डेपो सुरू करावेत. यामुळे चारा उपलब्ध होईल.
- अण्णा मोटे, विभूतवाडी, ता. आटपाडी

इतर अॅग्रो विशेष
‘जीएम’चा तिढामहिनाभरापूर्वी हरियाना राज्यात एका शेतकऱ्याच्या...
राज्यातील दूध संघांपूढे ‘अमूल’चे कडवे...पुणे: राज्याच्या दूध उद्योगात ‘अमूल’चा होत असलेला...
विदर्भ, मराठवाड्यात उष्ण लाटेचा इशारापुणे : वायू चक्रीवादळाने बाष्प ओढून नेल्याने...
करारावरील अश्‍वगंधा लागवड ठरली डोकेदुखीगडचिरोली ः अश्‍वगंधा लागवड आणि खरेदीचा करार करीत...
शेतकऱ्याच्या आत्महत्येप्रकरणी बँक...वर्धा : पात्र असतानाही कर्जमाफीचा लाभ न...
‘कृषी’तील सुधारणेस कृतिगट : निती आयोगनवी दिल्ली : कृषी क्षेत्रातील अमूलाग्र...
खातेवाटप जाहीर : अनिल बोंडे कृषिमंत्री...मुंबई : मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या...
विदर्भात भुईमूग शेंगाचे दर पोचले ५७००...नागपूर ः उन्हाळी भुईमुगाची आवक विदर्भातील अनेक...
खास पोह्यासाठी भाताची ‘कर्जत शताब्दी’...रत्नागिरी ः दापोली येथील डॉ. बाळासाहेब सावंत कोकण...
महिला गटाची प्रक्रिया उद्योगातून ‘...बार्शीटाकळी (जि. अकोला) गावातील दहा महिलांनी...
शेतीला मिळाली पूरक उद्योगाची साथमहिलांसाठी बचत गट चळवळ फायद्याची ठरली आहे. बचत...
कृषी, संलग्न विद्याशाखांसाठी ‘खासगी’कडे...पुणे : राज्यातील कृषी व संलग्न विद्याशाखांच्या...
गायी आणि म्हशींच्या गुणसूत्रांची बॅंक...पुणे ः  गायी, म्हशींच्या आनुवंशिक सुधारणा...
मॉन्सूनच्या वाटचालीस पोषक स्थितीपुणे   : अरबी समुद्रात गुजरातच्या...
कोकणात पाऊस जोर धरणारपुणे  : ‘वायू’ चक्रीवादळाचा प्रभाव ओसरू...
आश्‍वासनानंतर कडू यांचे विमा आंदोलन...पुणे : फळ पीकविमा योजनेतील गलथानपणामुळे...
वैशिष्ट्यपूर्ण, मूल्यवर्धित उत्पादनांत...औरंगाबाद येथील सौ. मनीषा संतोष चव्हाण यांनी...
मुंबईमध्ये शेतकरी ते ग्राहक सेंद्रिय...नाशिक : सिन्नर तालुक्यात दुष्काळी परिस्थिती...
अकोली जहाॅंगीर येथे एचटीबीटी...अकोला ः देशात प्रतिबंधित असलेले एचटीबीटी कापूस...
कर्नाटक आगमनानंतर, मॉन्सूनच्या...पुणे : अरबी समुद्रातील ‘वायू’ चक्रीवादळामुळे...