agriculture news in Marathi, shortage of analyst in pesticide laboratories, Maharashtra | Agrowon

कीटकनाशक प्रयोगशाळांमध्ये विश्लेषकांची कमतरता
टीम अॅग्रोवन
रविवार, 10 डिसेंबर 2017

पुणे : कीटकनाशकांची विक्री वाढत असताना राज्यातील प्रयोगशाळांमध्ये विश्लेषकांची कमतरता भासत आहे. यवतमाळच्या कीटकनाशक विषबाधा प्रकरणानंतर प्रयोगशाळांचे बळकटीकरण करण्याची गरज असल्याची माहिती सूत्रांनी दिली. 

पुणे : कीटकनाशकांची विक्री वाढत असताना राज्यातील प्रयोगशाळांमध्ये विश्लेषकांची कमतरता भासत आहे. यवतमाळच्या कीटकनाशक विषबाधा प्रकरणानंतर प्रयोगशाळांचे बळकटीकरण करण्याची गरज असल्याची माहिती सूत्रांनी दिली. 

कृषी विभागाच्या अखत्यारित औरंगाबाद, ठाणे, अमरावती, पुणे अशा चार ठिकाणी कीटकनाशके तपासणी प्रयोगशाळा उभारण्यात आलेल्या आहेत. कृषी खात्याने या प्रयोगशाळांचा तांत्रिक दर्जा  चांगला सांभळला आहे. त्यामुळेच या प्रयोगशाळांना राष्ट्रीय परीक्षण व तपासणी प्रयोगशाळा अधिस्विकृती मंडळ अर्थात ‘एनएबीएल’ची मान्यता मिळाली. कीटकनाशक उत्पादक कंपन्यांवर कारवाई करण्यासाठी याच प्रयोगशाळांचे अहवाल वापरले जातात.

‘‘प्रयोगशाळांचा दर्जा चांगला असला तरी मनुष्यबळ पुरेसे नाही. त्यामुळे एका प्रयोगशाळेत वर्षभरात २५०० ते ३००० नमुन्यांची तपासणी करताना दमछाक होते. या प्रयोगशाळांना रसायन शास्त्रज्ञ म्हणून तालुका कृषी अधिकारी दर्जाचा अधिकारी देण्यात आलेला आहे. त्याच्या मदतीला कृषी अधिकारी दर्जाचे विश्लेषक देण्यात आलेले आहेत. मात्र, विश्लेषकांची टंचाई असल्यामुळे अनेक अडचणींना सामना करावा लागतो,’’ अशी माहिती सूत्रांनी दिली. 

‘‘प्रयोगशाळांना पूर्वी ८ विश्लेषक होते. पदसंख्या वाढविण्याऐवजी पदांमध्ये कपात करून फक्त सहा विश्लेषक ठेवण्यात आले. त्यापैकी काही पदे रिक्त असतात. भविष्यात प्रयोगशाळांना केवळ तीन विश्लेषक देण्याचा नवा पॅटर्न येण्याची शक्यता आहे. मुळात प्रत्येक जिल्ह्यात एक प्रयोगशाळा देण्याची गरज आहे. जिल्हा प्रयोगशाळेची बाब खर्चिक वाटत असल्यास किमान प्रत्येक विभागासाठी योग्य मनुष्यबळासहित  एक प्रयोगशाळा उभारण्याची गरज आहे, असे अधिकारी वर्गाचे म्हणणे आहे. 

अप्रमाणित नमुन्याचे तात्काळ ‘अलर्ट’ जातात
राज्यात शेतकऱ्यांना विकल्या जाणाऱ्या कीटकनाशकांमध्ये मोठ्या प्रमाणात भेसळ किंवा मूळ घटकांचे प्रमाण कमी निघण्याचे प्रकार होत असतात. प्रयोगशाळेत नमुना अप्रमाणित निघाल्यास ४८ तासांत माहितीचा ‘अलर्ट’ अधिकाऱ्यांना जातो. मात्र, त्यानुसार या अप्रमाणित कीटकनाशकाविषयी शेतकऱ्याला माहिती कळविली जाते की नाही, याबाबत आम्हाला काहीही सांगता येणार नाही, असे प्रयोगशाळांचे म्हणणे आहे.

इतर अॅग्रो विशेष
'सकाळ'चे दिवाळी अंक अॅमेझॉनवर !पुणे : क्लिकवर चालणाऱया आजच्या जगात दिवाळी अंकही...
संपूर्ण देशातून मॉन्सून परतलापुणे : नैर्ऋत्य मोसमी वारे (माॅन्सून) रविवारी (ता...
डॉ. हद्दाड आणि डाॅ. नॅबार्रो यांना २०१८...पुणे : जगभरातील कुपोषित माता आणि बालकांना...
हुमणीग्रस्त ऊसक्षेत्र चार लाख हेक्टरवरपुणे ः राज्यात दुष्काळामुळे त्रस्त झालेल्या...
पाणीटंचाईने संत्राबागांची होरपळअमरावती ः विदर्भाचा कॅलिफोर्निया अशी ओळख असलेल्या...
उन्हाचा चटका वाढलापुणे : राज्यात पावसाने उघडीप दिल्यानंतर कमाल...
पाच मिनिटांत एका एकरवर फवारणी !...शेतीमध्ये आधुनिक तंत्रज्ञान आले पाहिजे, असे जो तो...
‘सह्याद्री’ च्या शिवारात हवामान अाधारित...अत्याधुनिक संगणकीय, उपग्रह व डिजिटल या प्रणाली...
द्राक्षपट्ट्याला दुष्काळाचे ग्रहणसांगली ः गेल्यावर्षीपेक्षा यंदा पाऊस कमी झालाय......
पर्यावरण संवर्धन, ग्राम पर्यटनाला चालनापर्यावरण संवर्धन, अभ्यासाच्या बरोबरीने ‘मलबार...
पीक नियोजन, पशुपालनातून शेती केली...चांदखेड (ता. मावळ, जि. पुणे) येथील रूपाली नितीन...
पीक वृद्धीकारक कंपन्या कारवाईमुळे...पुणे: कृषी विभागाकडून अलीकडेच पीक वृद्धीकारके (...
ऊसतोड कामगारांसाठी सामाजिक सुरक्षा...मुंबई  : केंद्र शासनाच्या असंघटित कामगार...
गुलाबी बोंड अळी नुकसानभरपाईस...पुणे : गुलाबी बोंड अळीमुळे नुकसान झालेल्या दहा...
राज्यात कोरड्या हवामानाचा अंदाजपुणे : कोकण, मध्य महाराष्ट्रात आठवडाभर सुरू...
दूध खरेदी अनुदानाचा तिढा सुटता सुटेनामुंबई : दूध खरेदी अनुदानाचा गुंता काही केल्या...
सेक्‍सेल सिमेन तंत्राने रेडीचा जन्मभिलवडी, जि. सांगली :  येथील चितळे आणि जिनस...
परभणी, राहुरी कृषी विद्यापीठांना पाच...परभणी ः भारतीय कृषी संशोधन परिषदअंतर्गत कृषी...
कोकण, मध्य महाराष्ट्रात हलक्या ते मध्यम...पुणे : पावसाला पोषक हवामान झाल्याने आठवड्याच्या...
‘आरएसएफ’च्या मूळ सूत्रात घोडचूकपुणे: शेतकऱ्यांना हक्काचा ऊसदर मिळवून देणाऱ्या...