agriculture news in marathi, subsidy of medicinal plant grower | Agrowon

राज्यातील वनौषधीधारकांचे अनुदान रखडले
टीम अॅग्रोवन
सोमवार, 8 जानेवारी 2018

नागपूर : राज्यात 2014-15 या वर्षात सुमारे 600 हेक्‍टर क्षेत्रावर वनौषधीची लागवड होती. परंतु अनुदान न मिळाल्याने हे क्षेत्र दुसऱ्या वर्षी निम्म्यावर आले आहे. महाराष्ट्र फलोत्पादन व वनौषधी मंडळ असेपर्यंत राज्यातील वनौषधी उत्पादकांना मिळणारे अनुदान आयुष्य मंडळाच्या स्थापनेनंतर मात्र मिळणे बंद झाल्याने वनौषधी उत्पादकांमध्ये रोष आहे.

नागपूर : राज्यात 2014-15 या वर्षात सुमारे 600 हेक्‍टर क्षेत्रावर वनौषधीची लागवड होती. परंतु अनुदान न मिळाल्याने हे क्षेत्र दुसऱ्या वर्षी निम्म्यावर आले आहे. महाराष्ट्र फलोत्पादन व वनौषधी मंडळ असेपर्यंत राज्यातील वनौषधी उत्पादकांना मिळणारे अनुदान आयुष्य मंडळाच्या स्थापनेनंतर मात्र मिळणे बंद झाल्याने वनौषधी उत्पादकांमध्ये रोष आहे.

पारंपरिक पिकाच्या तुलनेत जास्त पैसे मिळत असल्याने राज्यातील शेतकरी सफेद मुसळी, लेंडीपिंपळी, अश्‍वगंध यांसारख्या पिकांकडे वळले होते. अकोला, अमरावती, बुलडाणा या जिल्ह्यांत वनौषधीखालील सर्वाधिक क्षेत्र आहे. अंजनगावसुर्जी (जि. अमरावती) येथे वनौषधी खरेदी विक्रीची बाजारपेठही या तीन जिल्ह्यांकरिता विकसित झाली होती. दिल्ली येथील आयुर्वेदिक औषधी निर्मात्या कंपन्यांकरिता येथूनच व्यापाऱ्यांद्वारे खरेदी होत होती. या माध्यमातून शेतकऱ्यांना चांगला पैसाही मिळत होता. वनौषधी खरेदीदारांकडून अपेक्षित पैसे न मिळाल्यास शेतकरी ही तूट शासकीय अनुदानातून भरून काढत. त्यामुळे हे पीक राज्यातील शेतकऱ्यांसाठी फायदेशीर ठरले होते.

कृषी विभागामार्फत वनौषधी लागवड असलेल्या शेताचे सर्वेक्षण करून अनुदानाचा प्रस्ताव महाराष्ट्र फलोत्पादन व वनौषधी मंडळाला पाठविला जात होता. त्यानंतर या शेतकऱ्यांना लागवडीपोटी अनुदान मिळायचे. आता मात्र आयुष्य मंडळाच्या अखत्यारित अनुदानाचा विषय गेल्याने गेल्या दोन वर्षांपासून वनौषधी लागवडकर्त्या शेतकऱ्यांची अनुदानासाठी फरपट सुरू आहे. याचा फटका राज्यात सर्वाधिक 90 टक्‍के लागवड क्षेत्र असलेल्या अकोला, अमरावती व बुलडाणा जिल्ह्यांतील शेतकऱ्यांना बसला आहे. विशेष म्हणजे या संदर्भाने कृषिमंत्री पांडुरंग फुंडकर यांची भेट घेत त्यांच्यासमोर ही शेतकऱ्यांनी गाऱ्हाणे मांडले होते. त्यानंतर जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकाऱ्यांनाही निवेदन सादर करण्यात आले. त्याचा काही एक उपयोग झाला नसल्याचे वनौषधी उत्पादक सांगतात.

राज्यातील वनौषधी उत्पादक जिल्हे व क्षेत्र (हेक्‍टरमध्ये)
ठाणे ः 2.5, जळगाव ः 1.65, सातारा ः 5, जालना ः 1, लातूर ः 5.13, उस्मानाबाद ः 17.6, अकोला ः 186.6, अमरावती ः 267.2, बुलडाणा ः 48.49, यवतमाळ ः 2.1, वर्धा ः 10, नागपूर ः 48.9, चंद्रपूर ः 2.38, भंडारा ः 0.52, एकूण ः 599.07

(सफेद मुसळीकरिता अनुदान ः 1 लाख 10 हजार रुपये/हेक्‍टरी)
 

 

राज्याचे आयुष्य मंडळ केंद्रीय मंडळाच्या बैठकीत आपल्या भागातील वनौषधी लागवडीचे सादरीकरण करून अनुदानाची मागणी नोंदवितात. परंतु या वेळी महाराष्ट्राचा एकही प्रतिनिधी या बैठकीला उपस्थित नव्हता, असे ऐकले आहे. गेल्या वर्षी राज्याचे आयुष्य मंडळ स्थापण्यास वेळ लागला. या कारणांमुळे दोन्ही वर्षी शेतकऱ्यांना अनुदानापासून वंचित राहावे लागले. यापुढील काळात तरी शेतकऱ्यांना अनुदान मिळावे याकरिता खबरदारी घेण्याची गरज आहे.
- विजय लाडोळे, वनौषधी अभ्यासक, अंजनगावसुर्जी, जि. अमरावती.

इतर अॅग्रो विशेष
पाऊस नसताच आला तं पुरला असताखर्च गंज झाला एक लाख रुपये, कापूस झाला साडेतीन क्...
शेतकऱ्यांच्या मागण्यांवर अंमल...अकोला ः शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवर मागील परिषदेनंतर...
भूषा विकासापासून कोसो दूरभूषा , जि. नंदुरबार ः दिवस सोमवारचा (ता. १ ऑक्‍...
..या १८० तालुक्यांत दुष्काळसदृश स्थिती...मुंबई ः पावसाने मोठी ओढ दिल्याने निर्माण झालेल्या...
राज्याच्या दक्षिण भागात हलक्या पावसाची...पुणे : महाराष्ट्रात असलेला हवेचा कमी दाबाचा पट्टा...
बाजारात अफवा पसरवून कांदादर पाडण्याचा...नाशिक : दसऱ्यानंतर कांदा बाजारात क्विंटलला चार...
निर्यातीसाठी साखर देण्यास बॅंकांचा नकारपुणे : साखर निर्यातीसाठी केंद्र सरकारने पॅकेज...
दुर्गम ‘उमराणी’त स्वयंपूर्ण शेती  नंदुरबार जिल्ह्यात दुर्गम धडगाव तालुक्‍यातील...
बाजारपेठ अोळखून सेंद्रिय भाजीपाला, ...आढीव (जि. सोलापूर) येथील भारत रानरूई यांनी शेतीची...
राज्यातील १८० तालुक्यांमध्ये...मुंबई : राज्यातील १८० तालुक्यांमध्ये...
नगर-नाशिकच्या धरणातून ‘जायकवाडी’त पाणी...मुंबई : ‘जायकवाडी’ धरणात पाणी सोडण्याचे आदेश...
गाडीने येणारा कापूस गोणीत आणण्याची वेळ जालना : जनावरांचा चारा आणि पिण्याच्या पाण्याचा...
दुष्काळाच्या गर्तेत गुरफटला गावगाडाऔरंगाबाद : पावसाळ्यात पडलेले प्रदीर्घ खंड व...
दुष्काळ जाहीर करण्यासाठी पीक नुकसानीचा...नाशिक : दुष्काळ जाहीर करण्यासाठी केंद्र सरकारची...
मुंबईत १५ ला सर्वपक्षीय मेळावा ः नवलेकोल्हापूर: किसान सभेच्या पुढाकाराने १५...
दुष्काळ जाहीर करण्याबाबत टोलवाटोलवी ः...पुणे : राज्यात अनेक ठिकाणी दुष्काळी स्थिती असूनही...
नव्या दुष्काळी संहितेमुळे राज्यातील...मुंबई: राज्यावर १९७२ च्या दुष्काळापेक्षाही...
हुमणी रोखण्यासाठी कृती आराखडा : कृषी...पुणे : राज्यात उसाच्या क्षेत्रावर मोठ्या प्रमाणात...
मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा, विदर्भात...पुणे: राज्यात ‘ऑक्टोबर हीट’चा चटका सातत्याने...
नव्या हंगामात ऊस गाळपासाठी ३१ साखर...पुणे : राज्यात नव्या गाळप हंगामासाठी आतापर्यंत ३१...