agriculture news in marathi, Turn to the scientific method for goats farm | Agrowon

शेळीपालनात शास्त्रोक्‍त पद्धतीकडे वळा
टीम अॅग्रोवन
सोमवार, 22 जानेवारी 2018

जालना : शेळीपालनाला आता गोट फार्म असे आधुनिक नाव मिळाले आहे. त्याअनुषंगाने आपल्या शेळीपालनाच्या पारंपरिक पद्धती सोडून शास्त्रोक्‍त पद्धतीने शेळीपालन करण्याची गरज असल्याचा सल्ला पशुतज्ज्ञ डॉ. श्रीकांत सटाले यांनी दिला.

जालना : शेळीपालनाला आता गोट फार्म असे आधुनिक नाव मिळाले आहे. त्याअनुषंगाने आपल्या शेळीपालनाच्या पारंपरिक पद्धती सोडून शास्त्रोक्‍त पद्धतीने शेळीपालन करण्याची गरज असल्याचा सल्ला पशुतज्ज्ञ डॉ. श्रीकांत सटाले यांनी दिला.

सकाळ ॲग्रोवनच्या वतीने जालन्यातील आझाद मैदानावर आयोजित प्रदर्शनाच्या दुसऱ्या दिवशी शनिवारी (ता. २०) आधुनिक व व्यावसायिक शेळीपालन या विषयावर पशुतज्ज्ञ डॉ. सटाले यांनी उपस्थित शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन केले. डॉ. सटाले म्हणाले, शेळीपालन एक सक्षम पर्यायी पूरक उद्योग म्हणून पुढे आला आहे; परंतु या उद्योगाकडे छंद म्हणून नव्हे, तर व्यवसाय म्हणून बघण्याची गरज आहे. अत्यल्प खर्चाचा, मार्केटिंग करण्याची गरज नसलेला, कोणतेही प्रशिक्षण वा प्रमाणपत्राची गरज नसलेला हा उद्योग आहे.

फक्‍त आपल्याला हा उद्योग नेमका कशासाठी करायचा ते ठरवून त्यानुसार शेळ्यांचे आहार, स्वच्छता, आरोग्य आदींचे व्यवस्थापन केल्यास शेळीपालनात हमखास उत्पन्न मिळते. मटनाच्या अनुषंगाने शेळीपालन करू इच्छिणाऱ्यांनी कोणत्या भागात कोणत्या शेळीच्या मांसाला मागणी आहे, त्याचा अभ्यास करूनच शेळीपालन करावे. पुणे, मुंबईसारख्या शहराच्या परिसरातील शेतकऱ्यांनी आता डेंगीवर शेळीचे दुध गुणकारी असल्याचे पुढे आल्याने शेळीचे डेअरीमार्फत दुध विक्री करणे सुरू केले आहे.

मराठवाडा, विदर्भासारख्या भागात मात्र अशा पद्धतीने दुधाची विक्री करता येणे शक्‍य नाही. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी शेळीपालनाचा पर्याय निवडताना आपल्या वातावरणाशी समरस झालेल्या उस्मानाबादी, संगमनेरी, थॅलीचरी, बेरारी वा कोकन कन्या या शेळीच्या जातीची निवड करणे जास्त फायद्याचे ठरते, असे डॉ. सटाले यांनी सांगितले.

मध्यम वजन, दोन वर्षांत तीन वेळा वेत, प्रत्येक वेताला दोन पिले देण्याची क्षमता आपल्या राज्यातील विविध भागानुसार समरस झालेल्या शेळ्यांच्या वानामध्ये आहे. पालनासाठी शेळ्यांची निवड करताना बाजारातून शेळ्या विकत घेणे कटाक्षाने टाळा. कास व पिले बघून शेळ्यांची निवड करण्याचा सल्ला डॉ. सटाले यांनी दिला.

कृत्रिम रेतन पद्धतीने शेळी भरता येणे शक्‍य असल्याने त्याकडेही शेळीपालकांनी जाणीवपूर्वक लक्ष देणे गरजेचे आहे. शेळीपालन रुपयात नव्हे, तर पैशात केल्यास फायद्याचे ठरू शकते. लसीकरण, जंतनाशक, आदींविषयीही डॉ. सटाले यांनी शेतकऱ्यांना मार्गर्शन केले.

महत्त्वाचे सल्ले
  -  बाजारातून शेळ्या निवडणे टाळा
  -  वजन वाढविण्यासाठी लहानपणी प्रोटीनयुक्‍त चारा द्या
  -  जन्मानंतर पिलाला अर्ध्या तासात चिक पाजल्याने पिलाची प्रतिकारक्षमता वाढते  
  - पाच टक्‍क्‍यांपेक्षा जास्त मरतूक नको.
  -  शेळ्यांना लस देणे टाळू नका.
  - लेंडी तपासून जंतनाशक द्या.
  -  विभागून चारा देण्याची सोय करा.
  -  दिवसभरात सकाळी खुराक, दहा वाजता लसूनघास, दुपारी ऊर्जा चारा, संध्याकाळी झाडपाला असे आहाराचे नियोजन हवे.

इतर ताज्या घडामोडी
सर्वांच्या प्रयत्नांनीच गोवर्धन उचलला...अतिरिक्त दूध झाल्यास प्रक्रिया वाढविणे, त्यासाठी...
सरकारने दूध उत्पादक शेतकऱ्यांना थेट...महाराष्ट्र सध्या दुधाच्या प्रश्नावरून निर्माण...
प्रशासकीय अधिकाऱ्यांना दुग्ध व्यवसाय...‘शेतीपूरक व्यवसाय करा त्यातून आर्थिक स्थैर्य...
अतिरिक्त दूध कमी झाले की दर वाढेल :...राज्यात दूध दराचा गंभीर प्रश्‍न तयार झाला आहे....
पहिला अधिकृत जागतिक मधमाशी दिन आज होणार...संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या २० डिसेंबर २०१७ रोजी...
राहुरी येथे मधमाशीविषयक प्रशिक्षणाचे...राहुरी ः मधुमक्षिका पालनाचे शेती उत्पादनात विशेष...
देशव्यापी शेतकरी संपादरम्यान...नाशिक : राष्ट्रीय किसान महासंघाच्या वतीने...
हरितगृहात गुलाब फुलांचे उत्पादन घेताना...जागतिक बाजारात गुलाब फुलांना वर्षभर मागणी असते....
तापमानात घट, ढगाळ हवामानासह पावसाची शक्...महाराष्ट्राचा पूर्वभाग, मध्य प्रदेश, गुजरात,...
लाल गराच्या संत्रा निर्यात वाढीसाठी... ऑस्ट्रेलियामध्ये आतील गर व रस रक्तासारख्या...
पीक सल्ला : बागायती कापूस, उन्हाळी...बागायती कापूस शेंदरी बोंड अळीचा प्रादुर्भाव...
पुणे जिल्ह्यातील साखर कारखान्यांचा गाळप...पुणे  ः पुणे जिल्ह्यातील साखर कारखान्यांचा...
परभणीत लिंबू प्रतिक्विंटल १५०० ते ३०००... परभणी : येथील जुना मोंढा भागातील फळे-भाजीपाला...
शेततळ्यांसाठी १०० टक्के अनुदानाची... बुलडाणा  : शेततळे हा शाश्वत सिंचनाचा...
नगर जिल्ह्यात पाण्याच्या टॅंकरला ‘... नगर  ः जिल्ह्यात यंदा उशिराने टॅंकरद्वारे...
यवतमाळ जिल्हा बॅंक पीककर्ज देणार फक्‍त...यवतमाळ ः आत्महत्याग्रस्त जिल्ह्यातील...
नगर जिल्ह्यात ९४ हजार ८४९ क्विंटल हरभरा... नगर  ः जिल्ह्यात नाफेडने सुरू केलेल्या १३...
शास्त्रज्ञांनी शेतकऱ्यांपर्यंत...  परभणी : हवामान बदलामुळे जगातील सर्वच...
राशी आणि कावेरीला कृषी विभागाची क्‍लीन...नागपूर : गेल्या हंगामात राज्यात विक्रीस बंदी...
पुणे विभागात ‘जलयुक्त’च्या कामांसाठी... पुणे : जलयुक्त शिवार अभियानाच्या २०१८-१९ मधील...