agriculture news in marathi, Yavatmal poisoning case | Agrowon

परराज्यातील कीटकनाशकांची स्वस्तात विक्री
विनोद इंगोले
शुक्रवार, 6 ऑक्टोबर 2017

यवतमाळ जिल्ह्यात 32 कीटकनाशक कंपन्या व्यवसाय करीत आहेत. हंगामात यातील मोठ्या कंपन्यांचा 8 ते 10 कोटी रुपयांचा तर लहान कंपन्यांचा व्यवसाय 3 कोटी रुपयांच्या घरात असल्याचे सांगीतले जाते.

यवतमाळ : आंध प्रदेशच्या सीमेलगत यवतमाळ जिल्हा आहे. आंध्रप्रमाणे येथेही कापूस लागवडीचा पॅटर्न रुजला आहे. त्यापाठोपाठ कीटकनाशकेही आली. मोठ्या लाभासाठी बनावट कीटकनाशकांची विक्रीही सुरू झाली. नुकत्याच जिल्ह्यात झालेल्या विषबाधा प्रकरणात शेतकरी, शेतमजूर यांच्या मृत्युमागे आंध्र कनेक्‍शन असल्याचा दावा काही खासगी कीटकनाशक कंपन्यांचे प्रतिनिधी करीत आहेत. परराज्यात बनावट कीटकनाशके तयार होतात. त्याची येथे स्वस्तात विक्री होत असून अशा बनावट कीटकनाशकांचा सुळसुळाट झाला असल्याचेही त्यांचे म्हणणे आहे.

यवतमाळ जिल्ह्यात एकूण खरीप लागवड क्षेत्र सुमारे 9 लाख हेक्‍टर आहे. त्यातील सर्वाधिक 4 लाख 79 हजार हेक्‍टरवर यावर्षी कापसाची लागवड आहे. आंध प्रदेश सीमेलगत हा जिल्हा आहे. आंध्र प्रदेशमध्ये देखील कापूस लागवड मोठ्या प्रमाणात होते. परिणामी यवतमाळ जिल्ह्यातदेखील कापूस लागवडीचा पॅटर्न रुजला.

एकट्या यवतमाळ जिल्ह्यात 32 कीटकनाशक कंपन्या व्यवसाय करीत आहेत. हंगामात यातील मोठ्या कंपन्यांचा 8 ते 10 कोटी रुपयांचा तर लहान कंपन्यांचा व्यवसाय 3 कोटी रुपयांच्या घरात असल्याचे सांगीतले जाते. जिल्ह्यात वनस्पती वाढ नियंत्रकांची (पीजीआर)ची विक्री 35 ते 40 कोटी रुपयांची होते. किशोर तिवारी यांनी जिल्ह्यात 500 कोटी रुपयांच्या कीटकनाशकाच्या विक्रीचा दावा केला आहे.

आंध्र प्रदेशातून होते आयात
यवतमाळ कीडनाशकाची मोठी बाजारपेठ असल्याचे लक्षात आल्यावर आंध्र प्रदेशातील व्यावसायिकांनी याकडे लक्ष्य केंद्रित केले. खासगी कंपनी प्रतिनिधीच्या मतानुसार, आंध्र प्रदेशात कीटकनाशक 100-150 रुपये कमी दरात मिळतात. गुटूंर वगैरे भागात हा व्यवसाय होतो. चंदनखेडा (ता. भद्रावती, जि. चंद्रपूर) येथील शेतकरी गाड्या करून जातात. गेल्या तीन ते चार वर्षांपासून आंध्र प्रदेशातूनच हे शेतकरी कीटकनाशक आणतात. यवतमाळ जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांची पावले देखील गेल्या काही वर्षांपासून स्वस्तातील कीटकनाशक खरेदीसाठी आंध्राकडे वळू लागली आहेत.

व्यवहारात दस्तऐवज मिळत नाही
नांदेडमधील एक व्यावसायिक आंध्रातील कीडनाशक विक्री व्यवसायात मध्यस्थाची भूमिका बजावत असल्याचे सांगितले जाते. मात्र त्यासंदर्भाने कोणतीही अधिकृत माहिती किंवा पुरावे नव्हते. आंध्र प्रदेशातून पुरवठा होणारी ही कीटकनाशक स्वस्तात विकली जातात. अशी कीटकनाशके तयार करताना फॉर्म्युलेशन योग्य होत नसावे, अशीदेखील शंका आहे. आंध्र प्रदेशातून येणाऱ्या या कीटकनाशकाच्या या व्यवहारात कोणतेच दस्तऐवज दिले जात नाहीत.

नियमित कीडनाशक नमुने घेतले जातात
अशाप्रकारचे गैरकायदेशीर व्यवहार झाले असल्यास त्याची वाच्यता कोणी करीत नाही. परंतु, ज्या शेतकरी, शेतमजुरांचे मृत्यू झाले. त्यांच्याकडे कीडनाशक खरेदीच्या रितसर पावत्या मिळाल्या आहेत. त्यामुळे या मृत्यूमागे बनावट कीटकनाशक आहेत असे म्हणणे संयुक्‍तिक ठरणार नाही. अशा प्रकारावर नियंत्रणासाठी आम्ही नियमित कीडनाशक नमुने घेण्याचे काम करतो. या वेळी 30 कीटकनाशकाचे नमुने पाच जिल्ह्यांत घेण्यात आले. त्यापैकी दहाचे अहवाल प्राप्त झाले असून ते पास झाले आहेत, असे डॉ. पंकज चेडे (विभागीय गुणनियंत्रण निरीक्षक, अमरावती) यांनी स्पष्ट केले आहे.

इतर अॅग्रो विशेष
खानदेशातील जलसाठ्यात घट जळगाव : खानदेशात पाणीबाणी वाढू लागली असून,...
जिनर्स कापूस खरेदी केंद्रांसाठी ९००...जळगाव ः भारतीय कापूस महामंडळाच्या (सीसीआय) कापूस...
राज्यात दुधाचे दर पुन्हा घसरलेपुणे: राज्यात होत असलेल्या जादा दुधाच्या...
दावणीला आणि छावणीला परिस्थितीनुसार चारा...बीड : राज्यात सरासरीच्या ७० टक्के पाऊस पडला असून...
सत्ताधाऱ्यांना नमवण्याची ताकद...मुंबई : गेल्या चार वर्षांत देश चुकीच्या...
दुष्काळातही माळरानावर हिरवाई फुलवण्याचे...लातूर जिल्ह्यातील वाघोली येथील सोनवणे कुटुंब...
सेंद्रिय पद्धतीने ऊस लागवड ते...लातूर येथील विलास सहकारी साखर कारखान्याने...
श्री विठ्ठल-रुक्मिणीचे २४ तास दर्शनसोलापूर ः पंढरपुरात श्री विठ्ठल -रुक्मिणीच्या...
हरभरा पेरणी ३३ टक्क्यांनी माघारलीनवी दिल्ली ः देशातील दुष्काळी स्थितीचा परिणाम...
राणी लक्ष्मीबाईंचे गाव बनले पाणीदारसातारा: झाशीची राणी लक्ष्मीबाईंचे मूळ गाव म्हणजे...
विदर्भापाठोपाठ मराठवाडा, मध्य...पुणे : राज्यात किमान तापमानाचा पारा घसरल्याने...
खानदेशात जनावरांची निम्म्या दरात विक्रीचाळीसगाव, जि. जळगाव ः लांबलेल्या व अवेळी पडलेल्या...
रब्बी पेरणी २० टक्क्यांनी घटलीनवी दिल्ली ः देशातील बहुतांशी भागात यंदाच्या...
सातारा, सोलापूर, परभणीत ऊसदरासाठी आंदोलनपुणे ः गेल्या गळीत हंगामातील थकबाकी द्यावी तसेच...
निर्यातीच्या केळीला १८०० रुपये दरजळगाव ः राज्यात निर्यातीच्या केळीला यंदा उच्चांकी...
नागपूर, गोंदिया गारठलेपुणे : उत्तरेकडील वाऱ्यांच्या प्रभावामुळे राज्यात...
ऊसदराबाबत हवे दीर्घकालीन धोरणऊसदराचा प्रश्न मिटत नाही तोपर्यंत आम्ही कोणताही...
दक्षिण महाराष्टात ऊसतोडी सुरूकोल्हापूर : ऊसदराचा तिढा शनिवारी (ता. ११) दुपारी...
यंदा दिवाळीतच झाली उलंगवाडी...!दसरा अाला की शेतशिवारं पिकांनी बहरून जायची, पण...
मराठवाड्यात चाराटंचाई उंबरठ्यावर औरंगाबाद : एकीकडे पाणीटंचाईचे वादळ मराठवाड्यावर...