Agriculture stories in Marathi, agrowon agralekh on gujarat result | Agrowon

गड राखला, पण...
आदिनाथ चव्हाण
मंगळवार, 19 डिसेंबर 2017

भाजपविरोधातील असंतोष संघटित करण्यासाठी पाटीदार समाजाचा पाठिंबा मिळवण्याच्या राहुल गांधी यांच्या प्रयत्नांना नक्कीच यश मिळाले; पण ते सत्तासोपान चढण्याइतपत पुरेसे ठरले नाही.

गुजरातमध्ये २२ वर्षांची सत्ता अबाधित राखण्यात आणि हिमाचल प्रदेशमध्ये नव्याने सत्ता हस्तगत करण्यात मिळालेल्या यशाबद्दल भाजपचे आणि या पक्षाचे नेते पंतप्रधान नरेंद्र मोदी, पक्षाध्यक्ष अमित शहा यांचे प्रथमतः अभिनंदन. अवघ्या देशाचे लक्ष वेधलेल्या गुजरात विधानसभा निवडणुकीत भाजप आणि काँग्रेसला मिळालेल्या यशापयशाच्या पलीकडे जाऊन काही मुद्द्यांचे विश्‍लेषण करावे लागेल. विजयाची अखंडित परंपरा निर्माण करू पाहणारा भाजप आणि राहुल गांधी यांच्या पूर्ण नेतृत्वाखाली पुन्हा अपयशाची चव चाखणाऱ्या काँग्रेसलाही त्यासाठी आत्मचिंतन करायला हवे. तळापर्यंत असलेले मजबूत पक्षजाळे आणि दोनेक दशकांच्या सत्तेचा वट यामुळे भाजपची गुजरातेत सरशी झाली.

काँग्रेसच्या पराभवाला या दोन्ही बाबींचा अभाव कारणीभूत ठरला असावा. वातावरण पूरक होते; मात्र ते मतांमध्ये परावर्तित करण्यात काँग्रेसला आणि हार्दिक पटेलसारख्या सत्तेच्या राजकारणात नवख्या असलेल्या भिडूला अपयश आले. तरीही भाजपला कडवी टक्कर देऊन शंभरीच्या उंबरठ्यावर रोखण्यात आलेले यश ही काँग्रेससाठी जमेची बाजू, त्याचबरोबर १५० जागा जिंकण्याची वल्गना करणाऱ्या भाजपला बहुमतासाठी शेवटच्या निकालापर्यंत धाकधुकीत राहावे लागावे, हे दशदिशा पादाक्रांत करण्याची आकांक्षा बाळगणाऱ्या या पक्षासाठी अशोभनीय ठरावे.

२०१४ च्या लोकसभा निवडणुकीपासून उधळलेला भाजपचा वारू अवघा देश पादाक्रांत करू पाहतो आहे. त्याला थोडीशी का होईना, वेसण घालण्याचे काम काँग्रेसने या पक्षाच्या दिग्गज नेत्यांच्या राज्यातच केल्याने गुजरातच्या विजयाला तसे गालबोट लागले आहे. हा काही निखळ विजय म्हणता येणार नाही. सत्तारूढ भाजपविरोधातील असंतोष संघटित करण्यासाठी पाटीदार समाजाचा पाठिंबा मिळवण्याच्या राहुल गांधी यांच्या प्रयत्नांना नक्कीच यश मिळाले; पण ते सत्तासोपान चढण्याइतपत पुरेसे नव्हते. काँग्रेसची धाव अपुरी पडण्यात मणिशंकर अय्यर यांच्यासारख्या वाचाळ नेत्याच्या वक्तव्याचा आणि भाजपने त्याचा विपर्यास करून फायदा उठवण्याच्या केलेल्या प्रयत्नांचाही मोठा वाटा राहिला. त्यामुळे विकासाच्या मुद्द्यावर सुरू झालेला गुजरातच्या निवडणुकीचा रंग अखेरच्या टप्प्यात जातीयता आणि गुजरातच्या अस्मितेपर्यंत बदलत गेला. वास्तवापेक्षा भावनिक मुद्द्यांचाच आपल्या जनमानसावर प्रभाव पडतो आहे, ही तशी आजही चिंता करण्यासारखीच गोष्ट. स्वातंत्र्याच्या पंचाहत्तरीकडे वाटचाल करणारे आपण अद्यापही अशा भावनिक विषयांत गुंततो, हे आपली लोकशाही पुरेशी परिपक्व झाली नसल्याचेच द्योतक.

गुजरात निवडणुकीच्या अखेरच्या टप्प्यात हे वास्तव अधिकच गहिरे झाले. त्यामुळे पाटीदारांच्या आरक्षणाचा मुद्दा, शेतीमालाच्या भावाचा प्रश्‍न, तरुणांमधील वाढती बेरोजगारी हे विषय या टप्प्यात अक्षरशः अनाथ बनले. नोटाबंदी आणि जीएसटीचा फटकाही निष्प्रभ ठरला. वक्तृत्वाचे जादूगार मतदारांना पुन्हा आभासी दुनियेत घेऊन गेले आणि तेथेच काँग्रेसच्या संभाव्य यशाच्या शक्‍यतेला तडा गेला. ग्रामीण मतदार काही प्रमाणात काँग्रेसच्या पाठीशी राहिले; मात्र शहरी मतबॅंकेने भाजपचीच साथ दिल्याचे प्राथमिक आकड्यांवरून दिसते आहे. त्यामुळे प्रचारात सरस ठरलेली काँग्रेस निवडणुकीच्या फडात चितपट झाली. शेवटी ‘जो जिता वही सिकंदर,’ हे सूत्र मान्य केले तरी भाजपच्या विजयात ती शान नाही, हे नमूद करावेच लागेल.

इतर अॅग्रो विशेष
भारतातील १ टक्का श्रीमंतांकडे ७३ टक्के...दावोस  ः गेल्या वर्षभरात देशात निर्माण...
किमान तापमानात घट; नगर ९.४ अंशांवरपुणे ः विदर्भाच्या काही भागांत किमान तापमानात...
नागपुरात तुरीच्या दरात घसरणनागपूर : येथील कळमणा बाजारात आठवड्याच्या...
देशात खालावत आहे जमिनीचे आरोग्यनागपूर : खोल मशागत, नियंत्रित खत व्यवस्थापनाला...
बोंड अळी भरपाईसाठी सुनावणी आजपासूनपुणे : राज्यात शेंदरी बोंड अळीमुळे...
तूर खरेदी अडकली नोंदणीतचलातूर ः तेलंगणा, कर्नाटक राज्याने हमीभावाप्रमाणे...
कष्ट, अभ्यासातून जोपासलेली देवरेंची...नाशिक जिल्ह्यातील नाशिक सटाणा तालुक्याचा परिसर...
लसीकरणाअभावी दाेन काेटी पशुधनाचे...पुणे ः सुमारे ३० काेटींची निविदा मिळविण्यासाठी...
सिद्धेश्‍वर यात्रेतील बाजारात खिलार बैल...सोलापूरचे ग्रामदैवत श्री. सिद्धेश्‍वर...
जिरायती शेती विकासातून थांबेल स्थलांतरमराठवाडा आणि विदर्भ विभागातील जिरायती शेतकरी...
संभ्रम दूर करामागील खरीप हंगामात चांगल्या पाऊसमानाच्या...
मुद्रा योजनेच्या १० लाखांपर्यंतच्या...कोल्हापूर : तरुणांना स्वावलंबी आणि आत्मनिर्भर...
रब्बीचा ६१.८ दशलक्ष हेक्टरवर पेरानवी दिल्ली ः भारतातील रब्बी क्षेत्रात यंदा गेल्या...
प्रशिक्षणांना दांड्या मारणाऱ्या...अकोला : अधिकारी, कर्मचाऱ्यांची कार्यक्षमता...
ठिबक अनुदानासाठी ७६४ कोटींचा निधीपुणे: राज्यात ठिबक संच बसविलेल्या शेतकऱ्यांना...
मराठवाड्यात ४३ टक्‍के जमीन चुनखडऔरंगाबाद : मराठवाड्यातील जमिनीचा पोत दिवसेंदिवस...
दशकातील सर्वांत मोठ्या कापूस आयातीचे...जळगाव ः महाराष्ट्रासह काही प्रमुख कापूस उत्पादक...
कांदा निर्यात मूल्यात १५० डॉलरने कपातनवी दिल्ली : केंद्र सरकारने कांद्यावरील...
जमीन आरोग्यपत्रिकांसाठी एप्रिलपासून '...पुणे ः महाराष्ट्रात सुरू असलेल्या जमीन...
फक्त फळ तुमचे, बाकी सारे मातीचे..! नैसर्गिक शेतीचे प्रणेते म्हणून संपूर्ण...