Agriculture stories in Marathi, agrowon Tuber crop cultivation in fruit crop cultivation | Agrowon

फळपिकांमध्ये कंदपिकांची लागवड
डॉ. नामदेव म्हसकर
शुक्रवार, 27 ऑक्टोबर 2017

फळपिकांमध्ये आंतरपीक म्हणून कंदपिकाची योग्य निवड तसेच कमी कालावधीच्या जातीची निवड करणे आवश्‍यक आहे. आंतरपिकांची लागवड करताना मुख्य पिकांचे वय, लागवडीचे अंतर, झाडाचा विस्तार, झाडाची ठेवण, मुळांचा विस्तार, मधल्या जागेतील सूर्यप्रकाशाची उपलब्धता, सिंचन सुविधा, जमिनीचा प्रकार, पिकांची कालावधी इत्यादी बाबींचा विचार करावा.

फळपिकांमध्ये आंतरपीक म्हणून कंदपिकाची योग्य निवड तसेच कमी कालावधीच्या जातीची निवड करणे आवश्‍यक आहे. आंतरपिकांची लागवड करताना मुख्य पिकांचे वय, लागवडीचे अंतर, झाडाचा विस्तार, झाडाची ठेवण, मुळांचा विस्तार, मधल्या जागेतील सूर्यप्रकाशाची उपलब्धता, सिंचन सुविधा, जमिनीचा प्रकार, पिकांची कालावधी इत्यादी बाबींचा विचार करावा.

  • आंबा व काजूमध्ये कंदपिकांची लागवड करताना शक्‍यतो जिरायती म्हणून लागवड केली जाते, त्यामुळे खरीप हंगामात आंबा व काजू बागेतील मधल्या जागेमध्ये उपलब्ध जागा व अन्य संसाधनांचा विचार करून कंदपिकांची लागवड करावी. त्यात कणगर, करांदा, घोरकंद यासाठी ९० सें. मी. अंतरावर तर रताळी पिकासाठी ६० सें.मी. अंतरावर सऱ्या करून लागवड करावी. लागवडी वेळी झाडांची संख्या ठरविताना पुरेसा सूर्यप्रकाश व जमिनीचा प्रकार हेही लक्षात घेणे आवश्‍यक आहे.
  • अतिपावसाच्या प्रदेशात कंदपिकांची लागवड ही जमिनीचा उतार लक्षात घेऊन करावी. रताळ्यासारख्या पिकामुळे जमिनीवर आच्छादन तयार होऊन जमिनीची धूप कमी होते, तसेच पाणी व मृद संधारणाचे कामही होऊ शकेल.
  • नारळाच्या बागेमध्ये ४५ ते ५० टक्के सूर्यप्रकाशाची उपलब्धता आंतरपिकांसाठी होऊ शकते. या दृष्टीने कंदपिकांची लागवड करताना पीकनिहाय झाडांची संख्या व लागवड पद्धतीत बदल करावेत. नारळ बागेत कंदपिकांची लागवड करताना बुंध्यापासून २ मी. अंतर सोडून मधल्या जागेत आंतरपिके घ्यावीत.

अ) शेवरकंद आंतरपीक म्हणून लागवड करताना ९० सें. मी. अंतरावर सऱ्या करून लागवड करावी.
ब) वडीच्या अळूसाठी नेहमीच्या ७५ बाय ७५ सें. मी. अंतरापेक्षा जवळ लागवड करावी.
क) घोरकंद लागवड करताना २०० ते २५० ग्रॅम वजनाचे बेणे नारळ झाडाच्या सभोवती २ मी. अंतरावर आळे करून त्याच्या वरंब्यावर लागवड करावी. घोरकंदाच्या वेली नारळाच्या सर्व बाजूंनी दोरीच्या साह्याने आधार देत चढवाव्यात.
ड) सुरण, अरारुट, भाजीचा अळू हे मधल्या मोकळ्या निचऱ्याच्या जागेत खड्डे करून लागवड करावी व नंतर भर घ्यावी.

  • सुपारी बागेतही झाडांच्या मधल्या उपलब्ध जागेत सुरण, अरारुट व वडीचा अळू या पिकांची लागवड करता येते, तर घोरकंदाच्या वेली सुपारीवर चौकट करून त्यावर चढविता येणे शक्‍य आहे.
  • केळी व पपई या पिकांचा कालावधी १० ते १२ महिन्यांपर्यंत असतो. या बाबींचा विचार करून सुरण, वडीचा अळू, याम्स यासारख्या पिकांची आंतरपिके म्हणून लागवड केल्यास शेतकऱ्यांच्या दृष्टीने फायदेशीर ठरू शकतात.
  • चिकू बागेत कंदपिकांची लागवड करताना चिकूच्या विस्ताराच्या बाहेरील बाजूने आळे करून त्यावर वडीचा अळू किंवा सुरण यासारखी पिके वरंब्यावर किंवा मधल्या जागेत लागवड करणे शक्‍य आहे.

 संपर्क : डॉ. नामदेव म्हसकर, ९५५२३१३४५४
कृषी संशोधन केंद्र, कर्जत, जि. रायगड

टॅग्स

इतर अॅग्रो विशेष
फिलिपिन्सच्या शाश्वत शेतीचे गमकफिलिपिन्स हा शेतीप्रधान देश आहे. येथील शेतकरी...
सेंद्रिय शेतीसाठी विविध योजना मानवी आरोग्य आणि पर्यावरण रक्षणाच्या दृष्टीने...
आंबा पालवीवरील किडींचे एकात्मिक...सर्वसाधारणपणे आंबा पिकामधे नोव्हेंबर महिन्याच्या...
राज्यात ग्रामीण घरकुल योजनेला मिळणार गतीमुंबई : राज्यात ग्रामीण घरकुल योजनेंतर्गत...
करडई पीक सल्लागेल्या काही दिवसांत राज्यात पुन्हा अनेक ठिकाणी...
थंडीची तीव्रता वाढेल, हवामान कोरडे राहीलमहाराष्ट्रावरील हवेच्या दाबात वाढ होऊन तो १०१२...
रोग-किडींमुळे कापूस उत्पादकांना १५ हजार...शेतकरी मेटाकुटीस, नुकसानीचा पंचनामा आणि मदतीची...
जैवइंधनातून नवीन अर्थनीती निर्माण होणारपुणे : इथेनॉलचा वापर आणि जैवइंधनाच्या...
साखरेच्या किमती सहा महिन्यांत २००...कोल्हापूर : साखरेच्या दरात गेल्या सहा महिन्यांत...
नाशिक ११.४ अंश; गारठा वाढलापुणे : अंदमान निकाेबार समुद्रालगत तयार...
राज्यात पेरू प्रतिक्विंटल ८०० ते ७०००...नागपुरात प्रतिक्विंटल ६००० ते ७००० रुपये नागपूर...
दुष्काळाचे निकष हवेत व्यावहारिक दुष्काळ जाहीर केला, की कृषिपंपांच्या वीजबिलात...
आता पर्याय हवाचरसशोषक किडींबरोबर गुलाबी बोंड अळीकरिताही...
कांद्यावर ८५० डॉलर किमान निर्यातमूल्यनवी दिल्ली/नाशिक : देशांतर्गत दरावर नियंत्रण...
सौर कृषिपंप योजना गुंडाळली?केंद्र सरकारकडून अनुदान देण्यास हात वर मुंबई :...
बीटी कंपन्यांविरोधात तक्रारीस पोलिसांची...वर्धा : कायद्याच्या अखत्यारीत येत नसल्याचे कारण...
धोरणात्मक बदल न केल्यास दूध संघांचा संप...विस्कटलेल्या दूध धंद्याचे भरकटलेले धोरण : भाग ५...
सूक्ष्म सिंचन अनुदानाचे भिजत घोंगडेमुंबई : राज्यातील सूक्ष्म सिंचन योजनेच्या...
हवामान कोरडे, थंडी परतलीपुणे : राज्यावरील ढगांची रेलचेल कमी होताच,...
पीक अवशेषांचे ब्रिक्वेटिंग शेतकऱ्यांसह...शेतीमध्ये उत्पादित होणाऱ्या पीक अवशेषांची...