Agriculture stories in Marathi, bajra fodder crop cultivation technology , AGROWON, Maharashtra | Agrowon

बाजरी चारा पीक लगवड तंत्रज्ञान
सुधीर सूर्यगंध
गुरुवार, 19 ऑक्टोबर 2017

बाजरी हे पीक पालेदार, रसाळ, गोड व मऊ असते. या पिकाचा उपयोग जनावरांचा चारा म्हणून केला जातो.

जमीन : हलकी ते मध्यम व चांगली निचरा होणारी जमीन या पिकास आवश्‍यक असते.

पूर्वमशागत :  एक नांगरट करून २ ते ३ कुळवाच्या पाळ्या देऊन जमीन भुसभुशीत करावी.

पेरणी : खरिपात जून-जुलै महिन्यात आणि उन्हाळी हंगामात फेब्रुवारी - मार्च महिन्यात पेरणी करावी. पाभरीने ३० सें.मी. अंतरावर पेरणी करावी. ॲझोटोबॅक्‍टर जीवाणू संवर्धक २५० ग्रॅम प्रति १० किलो बियाण्यास पेरणीपूर्वी लावावे. बियाण्याचे प्रमाण हेक्‍टरी १० किलोइतके ठेवावे.

बाजरी हे पीक पालेदार, रसाळ, गोड व मऊ असते. या पिकाचा उपयोग जनावरांचा चारा म्हणून केला जातो.

जमीन : हलकी ते मध्यम व चांगली निचरा होणारी जमीन या पिकास आवश्‍यक असते.

पूर्वमशागत :  एक नांगरट करून २ ते ३ कुळवाच्या पाळ्या देऊन जमीन भुसभुशीत करावी.

पेरणी : खरिपात जून-जुलै महिन्यात आणि उन्हाळी हंगामात फेब्रुवारी - मार्च महिन्यात पेरणी करावी. पाभरीने ३० सें.मी. अंतरावर पेरणी करावी. ॲझोटोबॅक्‍टर जीवाणू संवर्धक २५० ग्रॅम प्रति १० किलो बियाण्यास पेरणीपूर्वी लावावे. बियाण्याचे प्रमाण हेक्‍टरी १० किलोइतके ठेवावे.

सुधारित जाती : जायंट बाजरा, बायफ बाजरा या जातींचा लागवडीसाठी उपयोग करावा.

खते : पूर्वमशागतीवेळेस हेक्‍टरी १० ते १२ बैलगाड्या शेणखत जमिनीत मिसळून घ्यावे. तसेच प्रत्येकी ३० किलो नत्र, स्फुरद, पालाश पेरणीवेळेस देऊन पेरणीनंतर ३० दिवसांनी पुन्हा ३० किलो नत्र प्रतिहेक्‍टरी द्यावे.

आंतरमशागत : एखादी कोळपणी व खुरपणी करून शेतात तण येणार नाहीत, याची काळजी घ्यावी.

पाणी व्यवस्थापन : पाण्याचा ताण पडल्यास पाण्याची सोय या पिकास करावी.

उत्पादन : पिकाची कापणी ५५-६० दिवसांनी पीक फुलोऱ्यात असताना करावी. हिरव्या चाऱ्याचे उत्पादन ४५०-५०० किलो प्रतिहेक्‍टरी मिळते.

संपर्क : सुधीर सूर्यगंध - ९८२२६११९३४
(लेखक डी. वाय. पाटील शिक्षण संस्थेचे कृषी विज्ञान केंद्र, तळसंदे, जि. कोल्हापूर येथे विषय विशेषज्ञ (पशुसंवर्धन) आहेत.)

इतर चारा पिके
सकस चाऱ्यासाठी बाजरी, दशरथ, मारवेलबाजरीचा हिरवा तसेच वाळलेला चारा पौष्टिक असतो....
पीक सल्ला : बागायती कापूस, उन्हाळी...बागायती कापूस शेंदरी बोंड अळीचा प्रादुर्भाव...
मुरघास कसा तयार करावा ?मुरघास बनविण्यासाठी एकदल पिके - जसे की मका,...
पाैष्टिकता वाढविण्यासाठी चाऱ्यावर करा...जानेवारीपासून ते जुलैपर्यंत बहुतांशी जनावरांना...
कृषी सल्लाधान्य साठवण : मळणीनंतर धान्याची साठवण...
योग्य प्रमाणात वापरा सुबाभळीचा चारासुबाभूळ हे विविधोपयोगी बहुवर्गीय द्विदल...
लसूणघास लागवड कशी करावी?लसूणघास हे पीक वेगवेगळ्या प्रकारच्या जमिनीमध्ये...
चाऱ्यासाठी मका पिकाची लागवड फायदेशीरमका पिकाचा चारा अत्यंत सकस, रुचकर असतो. मका...
बरसीम चारा पिकाची लागवडबरसीम हे द्विदलवर्गीय चारापीक आहे. पाण्याचा...
लुसर्न चारा पीक लागवड तंत्रज्ञान लुसर्न हे दुभत्या जनावरांना मानवणारे वैरणीचे...
पौष्टिक चाऱ्यासाठी बरसीमबरसीम पेरणी १५ नोव्हेंबरपर्यंत करावी. हेक्‍टरी २५...
ओट चारा पीक लागवड तंत्रज्ञान ओट हे एक रब्बी हंगामातील महत्त्वाचे चाऱ्याचे...
संकरित नेपिअर चारा पीक लागवड तंत्रज्ञानसंकरित नेपिअर हे बहुवार्षिक, भरपूर व चांगले...
बाजरी चारा पीक लगवड तंत्रज्ञान बाजरी हे पीक पालेदार, रसाळ, गोड व मऊ असते....
बरसीम पीक लागवड बरसीम हे मेथीघासाप्रमाणे बहुगुणी वैरणीचे पीक आहे...
मका चारा पीक लगवड तंत्रज्ञान जनावरांच्या आहारात अत्यंत सकस, रूचकर चारा म्हणून...
ज्वारी चारा पीक लगवड तंत्रज्ञान ज्वारी हे महाराष्ट्रातील एक महत्त्वाचे पीक आहे....
चवळी, मारवेल, स्टायलाे चारा लागवड...चवळी :  चवळी हे द्विदल वर्गातील...
पौष्टिक, लुसलुशीत चाऱ्यासाठी पेरा ओटओट पिकाचा पाला हिरवागार, पौष्टिक व लुसलुशीत असतो...
रुचकर, पाचक चारापीक ः गुणवंतराहुरी येथील महात्मा फुले कृषी विद्यापीठाने...