Agriculture stories in Marathi, control of rice diseases false smut and udbatta, AGROWON | Agrowon

निसवणीनंतर भातावरील रोगांचे व्यवस्थापन
एस. आर. परदेशी, डॉ. एच. एम. पाटील
शनिवार, 16 सप्टेंबर 2017

सद्यस्थितीत बहुतांश ठिकाणी भात पीक निसवणीच्या अवस्थेत आहे. निसवण व त्यानंतरच्या काळात भात पिकावर आभासमय काजळी व उदबत्ता यांसारख्या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो. वेळीच त्यांचे नियंत्रण केले नाही तर उत्पादनात मोठी घट होते.

आभासमय काजळी

रोगकारक बुरशी : Ustilaginoidea virens

लक्षणे : भात फुलोऱ्यात आल्यानंतर रोगाची लक्षणे दिसतात. लोंबीतील काही फुलांमध्ये दाणे भरण्याऐवजी शेंदरी रंगाच्या गाठी दिसतात. पुढे या गाठीचा रंग गर्द हिरवट मखमली होतो.

सद्यस्थितीत बहुतांश ठिकाणी भात पीक निसवणीच्या अवस्थेत आहे. निसवण व त्यानंतरच्या काळात भात पिकावर आभासमय काजळी व उदबत्ता यांसारख्या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो. वेळीच त्यांचे नियंत्रण केले नाही तर उत्पादनात मोठी घट होते.

आभासमय काजळी

रोगकारक बुरशी : Ustilaginoidea virens

लक्षणे : भात फुलोऱ्यात आल्यानंतर रोगाची लक्षणे दिसतात. लोंबीतील काही फुलांमध्ये दाणे भरण्याऐवजी शेंदरी रंगाच्या गाठी दिसतात. पुढे या गाठीचा रंग गर्द हिरवट मखमली होतो.

नुकसान : लोंबीमध्ये काळ्या रंगाची भुकटी तयार होते. त्यामुळे दाणे भरत नाहीत व पोचट राहतात.

प्रसार : रोगाचा प्रसार रोगग्रस्त बियाण्यापासून होतो.

नियंत्रण : रोगग्रस्त झाडे किंवा रोगट लोंब्या काढून नष्ट कराव्यात.

रासायनिक पद्धत : फवारणी प्रतिलिटर पाणी

क्‍लोरोथॅलोनिल १ ग्रॅम किंवा प्रोपिकोनॅझॉल १ ग्रॅम

उदबत्ता :

रोगकारक बुरशी : Ephelis oryzae

लक्षणे : भात निसवल्यानंतर या रोगाची लक्षणे दिसतात. भात निसवल्यानंतर लोंबी न येता त्या ठिकाणी उदबत्तीसारखी कठीण राखी रंगाची दांडी दिसते. त्यामध्ये दाणे भरत नाहीत.

नुकसान : लोंबीत दाणे भरत नाहीत. त्यामुळे पीक उत्पादनात १०० टक्के घट होते.

प्रसार : रोगाचा प्रसार रोगग्रस्त बियाण्यापासून होतो.

नियंत्रण : रोगग्रस्त झाडे उपटून जाळून नष्ट करावीत.

संपर्क : एस. आर. परदेशी, ७५८८०५२७९३

विभागीय कृषी संशोधन केंद्र, इगतपुरी, नाशिक

टॅग्स

फोटो गॅलरी

इतर कृषी सल्ला
डाळिंबाला द्या काटेकोर पाणीडाळिंब या पिकाला पाण्याची गरज ही मुळातच खूप कमी...
असा घ्यावा मातीचा नमुना मातीचा नमुना तीन ते चार वर्षांनंतर एकदा घेतला...
अधिक पाण्यामुळे द्राक्ष घडनिर्मितीवर...द्राक्ष वेलीपासून चांगल्या प्रतीच्या...
अतिरिक्त पाण्यामुळे उसाची प्रतिकारशक्ती... अधिक पाण्यामुळे जमिनीमध्ये क्षारांचे प्रमाण...
भाजीपाल्यास द्या गरजेइतकेच पाणीभाजीपाला पिकास योग्य प्रमाणात पाणी मिळण्यासाठी...
हळदकंदांवर प्रक्रियेसाठी सुधारित...हळदकंदांची काढणी केल्यानंतर हळदीवर प्रक्रिया करून...
शिफारशीत मूग जातींची निवड महत्त्वाची...गेल्या काही वर्षांमध्ये मुगाचे दर वाढते असल्याने...
पिंक बेरी, भुरी, क्रॅकिंग टाळण्यासाठी...सध्याच्या वाातावरणामध्ये द्राक्ष बागेमध्ये पिंक...
कृषी सल्ला : रब्बी भुईमूग, मोहरी, आंबा...भुईमूग ः  रब्बी उन्हाळी भुईमूग लागवडीसाठी...
वाटाणा पीक सल्लारब्बी हंगामात भरपूर आर्थिक उत्पन्न देणारे वाटाणा...
दर्जेदार कांदा उत्पादनासाठी फर्टिगेशन...कांदा उत्पादनासाठी पाणी आणि खताचे नियोजन अत्यंत...
वाटाणा पीक सल्लारब्बी हंगामात भरपूर आर्थिक उत्पन्न देणारे वाटाणा...
फळपीक सल्ला : मोसंबी, पेरु, केळीमोसंबी : नवीन लागवड केलेल्या फळझाडांना...
गव्हावरील तांबेरा रोगाचे नियंत्रण...गहू पिकावर काळा किंवा नारंगी तांबेरा या रोगांचा...
जाणून घ्या जमिनीचे जलधारणाविषयक गुणधर्मशेतीमध्ये पाण्याची उपलब्धता आणि योग्य वापर अत्यंत...
डाळिंब सल्लाहस्त बहर बागांचे व्यवस्थापन : छाटलेल्या,...
उन्हाळी भुईमूग लागवडीसाठी निवडा योग्य...उन्हाळी हंगामासाठी योग्य शिफारशीत भुईमूग जातींची...
क्रॅकिंग टाळण्यासह भुरी नियंत्रणाकडे...सध्या सर्वच द्राक्ष विभागांमध्ये थंडीची लाट आलेली...
कमी तापमानातील द्राक्षबागांचे नियोजनसध्या द्राक्षबागेत वाढीच्या वेगवेगळ्या अवस्था...
उसावरील तांबेरा,तपकिरी ठिपके रोगांचे...गेल्या काही दिवसांपासून राज्यात थंडीचा प्रभाव...