खरीप पीकसल्ला
डॉ. यू. एन. आळसे, डी. डी. पटाईत
सोमवार, 4 सप्टेंबर 2017

राज्यात काही भागांत अतिवृष्टी झाली, तसेच काही भागांत पावसाचा मोठा खंड पडला. पिकात अतिपावसामुळे पाणी साठून रोगांचा व दमट वातावरणामुळे किडींचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. त्या दृष्टिकोनातून नियोजन करावे.  

खरीप ज्वारी/ मका :  
खोड किडीचा प्रादुर्भाव आढळून येत आहे. 
खोडकीड नियंत्रण : फवारणी प्रतिलिटर पाणी 
क्विनॉलफॉस २ मि.लि. किंवा क्‍लोरपायरिफॉस २ मि.लि. 

राज्यात काही भागांत अतिवृष्टी झाली, तसेच काही भागांत पावसाचा मोठा खंड पडला. पिकात अतिपावसामुळे पाणी साठून रोगांचा व दमट वातावरणामुळे किडींचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. त्या दृष्टिकोनातून नियोजन करावे.  

खरीप ज्वारी/ मका :  
खोड किडीचा प्रादुर्भाव आढळून येत आहे. 
खोडकीड नियंत्रण : फवारणी प्रतिलिटर पाणी 
क्विनॉलफॉस २ मि.लि. किंवा क्‍लोरपायरिफॉस २ मि.लि. 

तूर : 
तणांचा प्रादुर्भाव असल्यास कोळपणी व खुरपणी करून तणांचा बंदोबस्त करावा. अतिरिक्त पाण्याचा निचरा होण्यासाठी एक आड एक ओळ चर काढावा. शेतात पाणी साचून राहिल्यामुळे मूळकुजव्या रोगाचा प्रादुर्भाव होण्याची शक्‍यता आहे. 

मूळकुजव्या नियंत्रण - आळवणी बुंध्याशी 
कॉपर ऑक्‍सिक्‍लोराइड २.५ ग्रॅम किंवा 
कार्बेन्डाझिम १ ग्रॅम प्रतिलिटर पाणी

सोयाबीन :  
उशिरा लागवड झालेल्या पिकामध्ये जलसंधारणासाठी उपाययोजना करावी. त्यासाठी पीक ३० ते ३५ दिवसांचे झाल्यावर दर चार ओळींनंतर एक जलसंधारण सरी काढावी. कीड व रोगांसाठी नियमित सर्वेक्षण करावे. उगवणीनंतर पिकात युरिया खताची मात्रा देऊ नये.

सूर्यफूल : 
ऑगस्ट महिन्यात सूर्यफुलाची पेरणी केल्यास पेरणीनंतर १०-१२ दिवसांनी विरळणी करावी. संकरित वाणात ६० x ३० सें.मी. सरळ वाणात ४५ x २२.५० सें.मी. अंतरावर एक हिरवेगार व जोमदार रोपटे ठेवावे. पेरणीनंतर ३० दिवसांनी प्रतिहेक्‍टरी ३० किलो नत्र-युरियाद्वारे जमिनीत ओल असताना द्यावे. केसाळ अळीचा व अल्टरनेरीया (काळे ठिपके) या रोगाचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे.

केसाळ अळीनियंत्रण :
फवारणी प्रतिलिटर पाणी : क्विनॉलफॉस २ मि.लि.
सूचना : केसाळ अळीचे अंडीपुंज तसेच अळ्यासहित पाने तोडून रॉकेलमिश्रित पाण्यात बुडवावी. आधी ही क्रिया करून मग क्विनाॅलफॉसची फवारणी करावी. 

अल्टरनेरिया (काळे ठिपके) रोगनियंत्रण ः
फवारणी प्रतिलिटर पाणी : मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम 

भुईमूग : 
अतिरिक्‍त पाण्याचा निचरा करावा. पावसाचा खंड पडला असल्यास पिकास संरक्षित पाणी द्यावे. पाने पोखरणारी/ गुंडाळणारी अळी, मावा व तुडतुडे व तांबेरा, टिक्का या रोगांचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. 

पाने पोखरणारी अळीनियंत्रण ः 
फवारणी प्रतिलिटर पाणी : क्लोरपायरीफॉस २ मि.लि.

तांबेरा रोगनियंत्रण :  
फवारणी प्रतिलिटर पाणी : ट्रायडेमॉर्फ ०.७ मि.लि.

टिक्का रोगनियंत्रण ः 
फवारणी प्रतिलिटर पाणी : मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम

कापूस
येत्या काही दिवसांत अतिवृष्टीचा अंदाज आहे. अशावेळी पाणी साचून नुकसान होऊ नये यासाठी पिकात चर काढावेत. त्यासाठी पिकात दर ४ ओळी नंतर किंवा एका आड एक ओळीनंतर उथळ सऱ्या पाडाव्यात. सऱ्यांमधून अतिरिक्त पाण्याचा निचरा होतो. तसेच उशिरा पडणाऱ्या पावसाचे पाणी जमिनीत मुरण्यास मदत होते. पिकाच्या शेवटच्या अवस्थांत वाढीसाठी या पाण्याचा पिकाला उपयोग होतो. पाण्याचा ताण किंवा अतिरिक्त पाऊस झाल्यास पीक पिवळे पडू लागते. त्यामुळे पोटॅशिअम नायट्रेट (१३ः००ः४५) किंवा १९ः१९ः१९ ही विद्राव्य खते १५ ग्रॅम प्रतिलिटर पाणी या प्रमाणात फवारणी करावी. पिकात अतिरिक्त पाणी साचून राहिल्यामुळे मूळकुजव्या रोगाचा प्रादुर्भाव होण्याची शक्‍यता आहे. तसेच करपा/कवडी या रोगाचा व फुलकिडे, तुडतुडे व पांढरी माशी या कीडींचा प्रादुर्भाव दिसून येत आहे. 

रोगनियंत्रण : 
मूळकुजव्या :
आळवणी प्रमाण प्रतिलिटर पाणी 
कॉपर ऑक्‍झिक्‍लोराइड २.५ ग्रॅम किंवा कार्बेन्डाझिम १ ग्रॅम 
सूचना : आळवणी अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करुन तसेच बुंध्याशी आळवणी करावी.

करपा/ कवडी :
फवारणी प्रतिलिटर पाणी : कॉपर ऑक्‍झिक्‍लोराइड २.५ ग्रॅम

कीडनियंत्रण : 
फुलकिडे ः फवारणी प्रति लिटर पाणी
डायमेथोएट (३० टक्के) १ मि.लि. किंवा
अॅसिटामिप्रीड (२० टक्के) ०.४ ग्रॅम किंवा
फिप्रोनील (५ टक्के) २ मि.लि. किंवा
फ्लोनिकॅमिड (५० टक्के) ०.३ ग्रॅम

तुडतुडे ः फवारणी प्रतिलिटर पाणी
अॅसिटा-मिप्रीड (२० टक्के) ०.४ ग्रॅम किंवा
थायामिथोक्‍झाम (२५ टक्के) ०.४ ग्रॅम

पांढरी माशी ः फवारणी प्रति लिटर पाणी
असिफेट (७५ टक्के) २ ग्रॅम किंवा
अॅसिटामिप्रीड (२० टक्के) ०.४ ग्रॅम किंवा
डायमेथोएट (३० टक्के) १ मि.लि.

संपर्क ः डॉ. यू. एन. आळसे, ९४२१३९२१९३
(कृषी तंत्रज्ञान माहिती केंद्र, वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठ, परभणी)

फोटो गॅलरी

इतर कृषी सल्ला
जमिनीतील क्षारांचे व्यवस्थापनमीठ (क्षार) यांच्या वापरामुळे होणारे दीर्घकालीन...
जिरायती भागात वेळेवर करा पेरणी जिरायती परिस्थितीत रब्बी पिकांच्या पाण्याचा ताण...
तुरळक ठिकाणी पावसाची शक्यता, काही भागात...हिंदी महासागराच्या ५ अक्षांश उत्तर विषुववृत्तीय...
शेतीमध्ये मीठ-क्षारांच्या वापराचे...मीठ (क्षार) हे खनिज असून, त्याच्या वापराने...
योग्य वेळेत करा रब्बी पिकांची पेरणी रब्बी पिकांची जिरायती आणि बागायती क्षेत्रात योग्य...
पावसाच्या स्थितीनुसार करा द्राक्ष छाटणीसर्व द्राक्ष विभागांमध्ये कमीजास्त प्रमाणात पाऊस...
केळी पीक सल्ला सद्यःस्थितीत जून-जुलै महिन्यांतील केळीची मृगबाग...
भेंडी पीक सल्लासद्यस्थितीत भेंडी या पिकावर तुडतुडे, पांढरी माशी...
अॅझोला ः एक उत्तम पशुखाद्यजनावरांच्या खुराकाचा खर्च कमी करण्यासाठी घरच्या...
कृषी सल्ला : खरीप कपाशी, रब्बी ज्वारी,...हवामानाचा संक्षिप्त अंदाज ः पुढील पाच दिवस...
कपाशीवरील फूलकीड, कोळी किडीचे नियंत्रणफूलकिडे ः आर्थिक नुकसान संकेत पातळी ः ...
आठवडाभर चांगल्या पावसाचा अंदाजमहाराष्ट्रातील हवेचा दाब कमी होत असून, आठवडाभर...
निसवणीनंतर भातावरील रोगांचे व्यवस्थापनसद्यस्थितीत बहुतांश ठिकाणी भात पीक निसवणीच्या...
मोल निचरा पद्धत आर्थिकदृष्ट्या फायदेशीरजमिनीत चिकणमातीचे प्रमाण ३५ टक्‍क्‍यांपेक्षा...
भातावरील करपा रोगाचे नियंत्रणकरपा ः रोगकारक बुरशी : Pyricularia oryzae...
द्राक्ष सल्ला : छाटण्या शेवटच्या...सर्व द्राक्ष विभागांमध्ये पाऊस सुरू झालेला आहे....
कपाशीवरील जिवाणूजन्य करपा रोगाचे...ढगाळ वातावरणात कपाशीवर जिवाणूजन्य पानांवरील चट्टे...
भाजीपाला पिकांतील फळधारणा : समस्या, उपायफळवर्गीय भाजीपाला पिकांच्या अपेक्षित उत्पादनासाठी...
भूमिगत निचरा पाइपची योग्य खोली आवश्‍यकक्षारपड व पाणथळ जमिनीतून पाण्याचा निचरा...
सोयाबीनवरील शेंगा पोखरणाऱ्या अळीचे...सोयाबीन पिकावर सद्यस्थितीत शेंग पोखरणाऱ्या अळीचा...