Agriculture stories in Marathi, safflower crop advisory , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

करडई पिकात विरळणी महत्त्वाची
डॉ. एस. के. शिंदे,  डॉ. एस. व्ही. खडतरे
रविवार, 26 नोव्हेंबर 2017

यंदा रब्बी हंगामासाठी उपयुक्त पाऊस उशिराच झाला. त्यामुळे बहुतांश ठिकाणी करडई पिकाची पेरणी ऑक्‍टोबरअखेरीस करण्यात आली. येत्या काही दिवसांत पिकाची विरळणी, आंतरमशागत आदी कामे केल्यास उत्पादनवाढीसाठी ते उपयोगी पडणार आहे. 

यंदा रब्बी हंगामासाठी उपयुक्त पाऊस उशिराच झाला. त्यामुळे बहुतांश ठिकाणी करडई पिकाची पेरणी ऑक्‍टोबरअखेरीस करण्यात आली. येत्या काही दिवसांत पिकाची विरळणी, आंतरमशागत आदी कामे केल्यास उत्पादनवाढीसाठी ते उपयोगी पडणार आहे. 

विरळणी :
करडई पीक हे जमिनीत साठवलेल्या ओलाव्यावर घेतले जाते. ओलाव्याचा कार्यक्षम वापर होण्याच्या दृष्टीने पिकाची विरळणी करून हेक्‍टरी १ लाख ११ हजार १११ झाडांची संख्या ठेवावी. जास्त रोपे असतील तर जमिनीत साठवलेला ओलावा व अन्नद्रव्यासाठी रोपांमध्ये स्पर्धा होते. वाढीसाठी ओलावा कमी पडतो. म्हणून पेरणीनंतर १५ ते २० दिवसांनी पिकाची विरळणी करावी. विरळणी करताना दोन झाडांतील अंतर २० सें.मी. ठेवून रोगट, लहान रोपे काढावीत.

खुरपणी :
तणाच्या प्रादुर्भावानुसार एक किंवा दोन वेळा खुरपणी करावी. वाढीच्या पहिल्या ३०-४५ दिवसांपर्यंत पीक तणविरहित ठेवावे.

आंतरमशागत :
करडई पिकास वाढीच्या अवस्थेत ओलाव्याची जास्त आवश्‍यकता असते. जमिनीतील ओलावा टिकवण्यासाठी पेरणीनंतर पहिली कोळपणी २५ ते ३० दिवसांनी करावी. त्यामुळे पिकातील तण निघून जाते, तसेच मातीचे आच्छादन पडून जमिनीतून बाष्पीभवनाद्वारे उडून जाणाऱ्या ओलाव्यास अडथळा निर्माण होतो. दुसरी कोळपणी पेरणीनंतर ४०-४५ दिवसांनी दातेरी कोळप्याने करावी. या कोळपणीमुळे जमिनीस पडलेल्या भेगा बुजल्या जातात. त्यामुळे भेगाद्वारे ओलाव्याचे होणारे बाष्पीभवन कमी होते. तो ओलावा पीकवाढ आणि दाणे भरण्यासाठी उपयोगी पडतो. करडई पिकास एक कोळपणी करणे म्हणजे अर्धे पाणी दिल्यासारखे आहे. 

पाणी व्यवस्थापन : 
करडई पीक हे अवर्षणास प्रतिकारक असल्यामुळे या पिकास कमी पाणी लागते. मध्यम ते भारी जमिनीत पुरेसा ओलावा असल्यास पिकास पेरणीनंतर पाणी देण्याची गरज नाही. पाणी उपलब्ध असेल तर पिकास पाण्याचा ताण पडण्यापूर्वी तसेच जमिनीस भेगा पडण्यापूर्वी पाणी द्यावे. करडई पिकास जास्त पाणी सहन होत नाही, त्यामुळे हलके सिंचन करावे. भेगा पडल्यानंतर पाणी दिल्यास भेगांमध्ये जास्त प्रमाणात पाणी साचून राहते. पिकाच्या मुळाभोवती जास्त काळ पाणी राहिले व तापमान जास्त असेल तर पीक मोठ्या प्रमाणावर मर रोगास बळी पडते. करडई पिकास पहिले पाणी ३० ते ३५ दिवसांनी द्यावे व त्यानंतर दुसरे पाणी ५५-६० दिवसांनी द्यावे. पिकास फुले येण्यास सुरवात झाल्यावर सायकोसिल या वाढरोधकाची १ मि.लि. प्रतिलिटर पाणी या प्रमाणात फवारणी करावी. त्यानंतर ८-१० दिवसांनी दुसरी फवारणी करावी. सायकोसिल फवारणीमुळे झाडांची अनावश्‍यक वाढ थांबून उपलब्ध अन्नद्रव्ये व ओलाव्याचा दाणे भरण्यास फायदा होतो. 

संपर्क : डॉ. एस. के. शिंदे, ९६८९६१७०६६
(अखिल भारतीय समन्वित करडई संशोधन प्रकल्प, सोलापूर)

इतर अॅग्रो विशेष
मोदींनी सर्वात मोठी आरोग्य योजना '...रांची- पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी झारखंडची...
कृषिपंपासाठी बड्या कंपन्यांच्या निविदाबारामती - राज्यातील दोन लाख ९० हजार शेतकऱ्यांच्या...
मराठवाड्यातील ८६४ प्रकल्पांत ३३ टक्‍केच...औरंगाबाद : मराठवाड्यातील पाणीसाठ्यांमधील उपयुक्‍त...
ऊस ठिबक योजनेसाठी लेखापरीक्षकाची नेमणूक पुणे : राज्यात ऊस लागवडीसाठी ठिबक अनुदान...
इथेनॉलमधील फरक ओळखण्यासाठी यंत्रणानवी दिल्ली ः देशात तीन प्रकारच्या मोलॅसिसपासून...
‘ग्लायफोसेट’वर बंदी नाहीपुणे : मानवी आरोग्याला धोकादायक असल्याचा कोणताही...
विदर्भात पावसाची दमदार हजेरीपुणे : बंगालच्या उपसागरातील ‘दाये’ वादळाने बाष्प...
बचत गटांतून मिळाली विकासाला उभारीअस्तगाव (ता. राहाता, जि. नगर) हा तसा सधन परिसर....
कांदाचाळीसाठी सव्वाशे कोटींचा निधीनगर  ः एकात्मिक फलोत्पादन विकास...
शेती, आरोग्य अन्‌ शिक्षणाचा जागरगावाच्या शाश्वत विकासासाठी शेती, आरोग्य, शिक्षण...
महाराष्ट्राची सिंचनक्षमता आता 40 लाख...मुंबई - शेतीयोग्य जमिनीतील केवळ 18 टक्‍के...
देशात ऊस लागवड 51.9 लाख हेक्टरवरनवी दिल्ली ः मागील वर्षी अतिरिक्त साखर...
देशातील कृषी संशोधन व्यवस्था खिळखिळी...पुणे: केंद्र सरकारने देशातील १०३ पैकी ६१...
मराठवाड्यात ३५ टक्के खरिप पीककर्ज वाटपऔरंगाबाद : मराठवाड्यात खरीप पीककर्ज वाटप...
सुधारित तंत्राद्वारे केली केळी शेती...ब्राह्मणपुरी (ता. शहादा, जि. नंदुरबार) येथील...
पाणी अडवले, पाणी जिरवले पाण्याचे संकट...नांदेड जिल्ह्यातील तालुक्याचे ठिकाण असलेल्या...
राज्यात पाच कीटकनाशके विक्रीला दोन...अकोलाः राज्यात कीटकनाशक फवारणीद्वारे विषबाधा...
उत्तर महाराष्ट्र, उत्तर कोकणात...पुणे : बंगालच्या उपसागरातील ‘दाये’ चक्रीवादळाने...
अकोला कृषी विद्यापीठात ड्रोनद्वारे...नागपूर ः ड्रोनद्वारे फवारणीचा राज्यातील पहिला...
विदर्भात आज अतिवृष्टीचा इशारा पुणे ः बंगालच्या उपसागरात तयार झालेल्या कमी दाब...