Agriculture stories in Marathi, safflower crop advisory , Agrowon, Maharashtra | Agrowon

करडई पिकात विरळणी महत्त्वाची
डॉ. एस. के. शिंदे,  डॉ. एस. व्ही. खडतरे
रविवार, 26 नोव्हेंबर 2017

यंदा रब्बी हंगामासाठी उपयुक्त पाऊस उशिराच झाला. त्यामुळे बहुतांश ठिकाणी करडई पिकाची पेरणी ऑक्‍टोबरअखेरीस करण्यात आली. येत्या काही दिवसांत पिकाची विरळणी, आंतरमशागत आदी कामे केल्यास उत्पादनवाढीसाठी ते उपयोगी पडणार आहे. 

यंदा रब्बी हंगामासाठी उपयुक्त पाऊस उशिराच झाला. त्यामुळे बहुतांश ठिकाणी करडई पिकाची पेरणी ऑक्‍टोबरअखेरीस करण्यात आली. येत्या काही दिवसांत पिकाची विरळणी, आंतरमशागत आदी कामे केल्यास उत्पादनवाढीसाठी ते उपयोगी पडणार आहे. 

विरळणी :
करडई पीक हे जमिनीत साठवलेल्या ओलाव्यावर घेतले जाते. ओलाव्याचा कार्यक्षम वापर होण्याच्या दृष्टीने पिकाची विरळणी करून हेक्‍टरी १ लाख ११ हजार १११ झाडांची संख्या ठेवावी. जास्त रोपे असतील तर जमिनीत साठवलेला ओलावा व अन्नद्रव्यासाठी रोपांमध्ये स्पर्धा होते. वाढीसाठी ओलावा कमी पडतो. म्हणून पेरणीनंतर १५ ते २० दिवसांनी पिकाची विरळणी करावी. विरळणी करताना दोन झाडांतील अंतर २० सें.मी. ठेवून रोगट, लहान रोपे काढावीत.

खुरपणी :
तणाच्या प्रादुर्भावानुसार एक किंवा दोन वेळा खुरपणी करावी. वाढीच्या पहिल्या ३०-४५ दिवसांपर्यंत पीक तणविरहित ठेवावे.

आंतरमशागत :
करडई पिकास वाढीच्या अवस्थेत ओलाव्याची जास्त आवश्‍यकता असते. जमिनीतील ओलावा टिकवण्यासाठी पेरणीनंतर पहिली कोळपणी २५ ते ३० दिवसांनी करावी. त्यामुळे पिकातील तण निघून जाते, तसेच मातीचे आच्छादन पडून जमिनीतून बाष्पीभवनाद्वारे उडून जाणाऱ्या ओलाव्यास अडथळा निर्माण होतो. दुसरी कोळपणी पेरणीनंतर ४०-४५ दिवसांनी दातेरी कोळप्याने करावी. या कोळपणीमुळे जमिनीस पडलेल्या भेगा बुजल्या जातात. त्यामुळे भेगाद्वारे ओलाव्याचे होणारे बाष्पीभवन कमी होते. तो ओलावा पीकवाढ आणि दाणे भरण्यासाठी उपयोगी पडतो. करडई पिकास एक कोळपणी करणे म्हणजे अर्धे पाणी दिल्यासारखे आहे. 

पाणी व्यवस्थापन : 
करडई पीक हे अवर्षणास प्रतिकारक असल्यामुळे या पिकास कमी पाणी लागते. मध्यम ते भारी जमिनीत पुरेसा ओलावा असल्यास पिकास पेरणीनंतर पाणी देण्याची गरज नाही. पाणी उपलब्ध असेल तर पिकास पाण्याचा ताण पडण्यापूर्वी तसेच जमिनीस भेगा पडण्यापूर्वी पाणी द्यावे. करडई पिकास जास्त पाणी सहन होत नाही, त्यामुळे हलके सिंचन करावे. भेगा पडल्यानंतर पाणी दिल्यास भेगांमध्ये जास्त प्रमाणात पाणी साचून राहते. पिकाच्या मुळाभोवती जास्त काळ पाणी राहिले व तापमान जास्त असेल तर पीक मोठ्या प्रमाणावर मर रोगास बळी पडते. करडई पिकास पहिले पाणी ३० ते ३५ दिवसांनी द्यावे व त्यानंतर दुसरे पाणी ५५-६० दिवसांनी द्यावे. पिकास फुले येण्यास सुरवात झाल्यावर सायकोसिल या वाढरोधकाची १ मि.लि. प्रतिलिटर पाणी या प्रमाणात फवारणी करावी. त्यानंतर ८-१० दिवसांनी दुसरी फवारणी करावी. सायकोसिल फवारणीमुळे झाडांची अनावश्‍यक वाढ थांबून उपलब्ध अन्नद्रव्ये व ओलाव्याचा दाणे भरण्यास फायदा होतो. 

संपर्क : डॉ. एस. के. शिंदे, ९६८९६१७०६६
(अखिल भारतीय समन्वित करडई संशोधन प्रकल्प, सोलापूर)

इतर तेलबिया पिके
मोहरी, जवस लागवड व्यवस्थापनरब्बी हंगामात तेलबिया पिके अत्यंत महत्त्वाची असून...
तंत्र करडई लागवडीचेकरडर्ई अधिक हरभरा (३:१) अशी आंतरपिकाची लागवड...
आरोग्यासाठी जवस फायदेशीरयंत्र सुव्यवस्थित कार्यरत राहण्यासाठी वंगण किंवा...
सोयाबीनवरील किडींचे व्यवस्थापनएकात्मिक कीड व्यवस्थापन पिकाच्या...
सोयाबीनवर दिसतोय खोडमाशीचा प्रादुर्भावराज्यामध्ये सोयाबीनवर खोडमाशीचा प्रादुर्भाव आढळत...
रुंद वरंबा सरी पद्धतीने सोयाबीनची पेरणीसोयाबीनच्या ३ किंवा ४ ओळी आणि वरंब्याच्या दोन्ही...
सोयाबीन उत्पादनवाढीची सप्तसूत्रेसोयाबीन पिकामध्ये योग्य वाणाची निवड, पेरणीची...
पीक सल्ला : बागायती कापूस, उन्हाळी...बागायती कापूस शेंदरी बोंड अळीचा प्रादुर्भाव...
करडईची अधिक उत्पादनक्षम नवीन जात विकसितभारतीय तेलबिया संशोधन संस्थेच्या वतीने डी.एस.एच...
कृषी सल्ला : सूर्यफूल, उन्हाळी भुईमूग,...सूर्यफूल पिकास पाण्याच्या पाळ्या ७ ते ८...
कृषी सल्ला : ऊस, कांदा, लसून घास,...सद्यस्थितीत भाजीपाला पिकातील कीड- रोग नियंत्रण,...
कृषी सल्लामार्च महिन्यात उन्हाळी भुईमूग पिकाची पेरणी करू...
नारळ बागेत ठेवा स्वच्छतापहिली दोन वर्षे नारळ रोपांना विणलेले झाप, झावळ्या...
मोहरीवर्गीय पिकातील ग्लुकोसिनोलेट वेगळे...अमेरिकेतील दक्षिण डाकोटा राज्य विद्यापीठातील...
उन्हाळी तीळ लागवडीमुळे योग्य पीक...उन्हाळी तीळ लागवडीसाठी जमीन भुसभुशीत करून घ्यावी...
उन्हाळी सूर्यफुलासाठी संकरित जातींचा...उन्हाळी हंगामातील सूर्यफूल पिकावर कीड व रोगांचा...
गादीवाफ्यावर करा उन्हाळी भुईमुगाची...उन्हाळी हंगामामध्ये सिंचनाची सोय असल्यास...
तंत्र उन्हाळी तीळ लागवडीचे...सुपीक व उत्तम निचरा असलेल्या मध्यम ते भारी जमिनीत...
उन्हाळी भुईमूग लागवडीसाठी निवडा योग्य...उन्हाळी हंगामासाठी योग्य शिफारशीत भुईमूग जातींची...
भुईमूग लागवडीवेळी तापमान लक्षात घ्याभुईमूग पिकाचे स्पॅनिश आणि व्हर्जिनिया असे प्रमुख...