Agriculture story in Marathi, fruit and vegetablr export | Agrowon

उत्पादनवाढीतून फळे, भाजीपाला निर्यातवाढीला संधी
बालाजी रुद्रवार, गणेश शिंदे
गुरुवार, 21 डिसेंबर 2017

भारताला फळे अाणि भाजीपाल्याच्या निर्यातीसाठी प्रचंड संधी उपलब्ध आहे. भारतातून कांदा, भेंडी, कारले, हिरवी मिरची, अळिंबी आणि बटाटे या भाज्यांची मोठ्या प्रमाणावर निर्यात केली जाते. तर फळांमध्ये द्राक्षे, केळी, डाळिंबाची निर्यात केली जाते. भारतात वैविध्यपूर्ण हवामानामुळे फळे आणि भाजीपाल्याचे मोठ्या प्रमाणात उत्पादन होते. चीननंतर फळे आणि भाजीपाला उत्पादनात भारत दुसऱ्या स्थानावर आहे. नॅशनल हॉर्टिकल्चर बोर्डानुसार, २०१४-१५ मध्ये भारतात ८६.६०२ दशलक्ष मेट्रिक टन फळे आणि १६९ .७८ दशलक्ष मेट्रिक टन भाज्यांचे उत्पादन झाले.

भारताला फळे अाणि भाजीपाल्याच्या निर्यातीसाठी प्रचंड संधी उपलब्ध आहे. भारतातून कांदा, भेंडी, कारले, हिरवी मिरची, अळिंबी आणि बटाटे या भाज्यांची मोठ्या प्रमाणावर निर्यात केली जाते. तर फळांमध्ये द्राक्षे, केळी, डाळिंबाची निर्यात केली जाते. भारतात वैविध्यपूर्ण हवामानामुळे फळे आणि भाजीपाल्याचे मोठ्या प्रमाणात उत्पादन होते. चीननंतर फळे आणि भाजीपाला उत्पादनात भारत दुसऱ्या स्थानावर आहे. नॅशनल हॉर्टिकल्चर बोर्डानुसार, २०१४-१५ मध्ये भारतात ८६.६०२ दशलक्ष मेट्रिक टन फळे आणि १६९ .७८ दशलक्ष मेट्रिक टन भाज्यांचे उत्पादन झाले. ६.११० दशलक्ष हेक्टर क्षेत्रावर फळझाडांची तर ९.४२९ दशलक्ष हेक्टर क्षेत्रावर भाजीपाल्याची लागवड झाली. त्यामुळे भारताला फळे अाणि भाजीपाल्याच्या निर्यातीसाठी प्रचंड संधी उपलब्ध आहे.

भारतातून कांदा, भेंडी, कारले , हिरवी मिरची, अळिंबी आणि बटाटे या भाज्यांची मोठ्या प्रमाणावर निर्यात केली जाते, तर फळांमध्ये द्राक्षे, केळी, डाळिंबाची निर्यात केली जाते.
खासगी क्षेत्रातील गुंतवणुकीव्यतिरिक्त सार्वजनिक क्षेत्राने घेतलेला पुढाकार, आपेडाची मदत अाणि एकात्मिक काढणीपश्‍चात तंत्रज्ञानामुळे निर्यातीला प्रात्साहन मिळत अाहे. त्यामुळे फळे, भाजीपाल्याची निर्यात अजून वाढविणे शक्य अाहे.

फळे आणि भाजीपाल्याचे मुख्य अायातदार देश
यूएई, बांगलादेश, मलेशिया, नेदरलंड, श्रीलंका, नेपाळ, यूके, सौदी अरेबिया, पाकिस्तान आणि कतार.

कांदा

  • जगभरात भारतीय कांद्याला मागणी आहे.
  • २०१६ - १७ मध्ये २४,१५,७५७.११ मेट्रिक टन (३,१०६.५० कोटी रु.) कांद्याची निर्यात झाली.    
  • प्रमुख अायातदार देश (२०१६-१७) ः बांगलादेश, मलेशिया, श्रीलंका, संयुक्त अरब अमीरात आणि नेपाळ.

इतर भाज्या

  • भारतात प्रामुख्याने बटाटा, कांदा, टोमॅटो, फूलकोबी, काकडी, मटार, लसूण आणि भेंडी या भाज्यांचे उत्पादन होते.  
  • वर्ष २०१४-१५ मध्ये भाजीपाला उत्पादनाच्या लागवडीखालील क्षेत्र ९४ हजार हेक्टर होते आणि १६९ .४८ दशलक्ष टन उत्पादन झाले.
  • कांद्याच्या तुलनेत जगात १०,०२,३९६.८७ मेट्रिक (२,८१५.३८ कोटी रु.) ताजा भाजीपाला निर्यात झाला.  
  • प्रमुख अायातदार देश (२०१६-१७) ः  संयुक्त अरब अमिरात, पाकिस्तान, नेपाळ, युनायटेड किंगडम आणि कतार.

आंबा   

  • आंबा उत्पादक राज्यांमध्ये प्रमुख आंध्र प्रदेश, उत्तर प्रदेश, कर्नाटक, बिहार, गुजरात आणि तमिळनाडू आहे. आंब्याचे उत्पादन २३.४७ टक्के आणि उच्चतम उत्पादनक्षमतेसह उत्तर प्रदेश प्रथम क्रमांकावर आहे.
  • भारत जगातील प्रमुख आंबा निर्यातदार देश आहे. वर्ष २०१६-१७ मध्ये ५३,१७७.२६ मेट्रिक टन (४४५.५५ कोटी रु.) ताज्या आंब्याची निर्यात झाली.  
  • प्रमुख अायातदार देश (२०१६-१७)ः संयुक्त अरब अमीरात, युनायटेड किंगडम, सौदी अरेबिया, कतार आणि कुवैत.

द्राक्ष

  • महाराष्ट्र, कर्नाटक, तेलंगणा, आंध्र प्रदेश, तमिळनाडू आणि पंजाब, हरियाणा, पश्चिम उत्तर प्रदेश, राजस्थान आणि मध्य प्रदेश या राज्यांसह उत्तर-पश्चिम क्षेत्रामध्ये द्राक्षाचे उत्पादन घेतले जाते. देशामध्ये द्राक्ष उत्पादनात महाराष्ट्र प्रथम क्रमांकावर आहे.
  • २०१६-१७ मध्ये २,३२,९४०.७६ मेट्रिक टन (२०८८.३५ कोटी रु.) द्राक्षाची निर्यात करण्यात अाली.  
  • प्रमुख अायातदार देश (२०१६-१७)ः नेदरलॅंड, युनायटेड किंगडम, रशिया, संयुक्त अरब अमीरात आणि जर्मनी.

(संदर्भ ः अपेडा)

संपर्क ः बालाजी रुद्रवार, ९०२८६२३६६८.
(अन्न व्यापार व व्यवसाय व्यवस्थापन विभाग, के. के. वाघ अन्न तंत्रज्ञान महाविद्यालय, नाशिक)

इतर ताज्या घडामोडी
कृषी, परराष्ट्र, रोजगार, इंधनाच्या...नवी दिल्ली : मागील चार वर्षात मोदी सरकार...
पिवळी डेझी लागवड कशी करावी?पिवळी डेझी (गोल्डन रॉड) हे अत्यंत कणखर पीक आहे....
निशिगंध लागवडीसाठी निचरा असलेली जमीन...निशिगंध पिकाची लागवड सोपी असून, तिचा लागवड खर्चही...
काळी मिरी कशी तयार करतात?काळी मिरीच्या वेलांची लागवड केल्यानंतर तीन...
वनस्पतींना रोगापासून वाचविण्यासाठी...वनस्पती आणि रोगकारक सूक्ष्मजीव यांच्यामध्ये...
शेतीमालाला रास्त भाव मिळेपर्यंत एल्गार...नगर : भाजप सरकार भांडवलदार उद्योगपती धार्जिणे...
शेतकरीप्रश्नी सरकारला गांभीर्य नाहीच :...पुणे  ः केंद्र आणि राज्य सरकार हेवत असून,...
शेतकऱ्यांना शहाणपणा शिकविण्याची गरज...पुणे : देशात आणि राज्यात शेतकरी तंत्रज्ञान...
एक जूनच्या संपात शेतकरी संघटना नाही :... पुणे ः देशात १ जून ते १० जूनदरम्यान पुकारण्यात...
तूर, हरभरा विक्रीचे पैसे न मिळाल्याने...नगर  : मागील दहा वर्षांतील पाच ते सहा वर्षे...
शेतकरी पाकिस्तानचा जगवायचा की भारताचानागपूर  ः पाकिस्तान सीमेवर दररोज कुरापती...
संकटे असली तरी खचून न जाता पेरणी करणारपरभणी : औंदा मोसमी पाऊस वेळेवर यावा, समद्यांची...
राज्यात ढगाळ वातावरण; तर कोकणात पावसाची...भारतीय भूखंडावरील हवेचा दाब कमी होत आहेत. अरबी...
साताऱ्यात एक कोटी सात लाख क्विंटल साखर...सातारा : जिल्ह्यातील सर्वच साखर कारखान्यांच्या...
चार जिल्ह्यांत हरभरा खरेदीला ग्रहणऔरंगाबाद : खरेदीत सातत्य नसणे, जागेचा प्रश्‍न आणि...
हंगाम तोंडावर; पीककर्जाची प्रतीक्षा...अकोला ः  खरीप हंगाम अवघा काही दिवसांवर आला...
पावसाच्या आगमनानुसार पीक नियोजनपावसाने ओढ दिल्याने पेरणीचे नियोजन चुकते. उपलब्ध...
ज्वारी उत्पादनवाढीची प्रमुख सूत्रेज्वारीची पेरणी जूनचा दुसरा आठवडा ते जुलैच्या...
पावसाने ओढ दिल्यास योग्य नियोजन करावेपुणे  ः यंदा पावसाचा चांगला अंदाज व्यक्त...
'यंदाच साल बरं राहिलं' या आशेवर खरिपाची...औरंगाबाद : जिल्ह्यातील शेतकरी खरिपाच्या अंतिम...