agriculture story in marathi, Probiotic Kulfi | Agrowon

प्रोबायोटिक कुल्फी
समीर भागवत, डॉ. संगीता गांगुली
बुधवार, 19 सप्टेंबर 2018

कुल्फी हा गोठवलेला थंड आइस्क्रीमचा प्रकार प्रसिद्ध अाहे. साधारणपणे कुल्फी दूध अाटवून त्यामध्ये साखर मिसळून तयार केली जाते. स्वादासोबतच अाहाराच्या दृष्टीने कुल्फी अारोग्यदायी अाहे. कुल्फीमध्ये प्रोबायोटीक जिवाणूंचा वापर करून त्याची पाैष्टीकता वाढवता येते. कुल्फीमध्ये लॅक्टोबॅसिलस केजी, लॅक्टोबॅसिलस एसिडोफिलस इत्यादी प्रोबायोटिक जिवाणूचा वापर करता येतो. प्रोबायोटिक सूक्ष्मजीव हे नैसर्गिक आणि मित्रवर्गीय सूक्ष्मजीव आहेत, जे आपल्या शरीरातील सूक्ष्मजीवांचा समतोल राखण्यास मदत करतात.  

कुल्फी हा गोठवलेला थंड आइस्क्रीमचा प्रकार प्रसिद्ध अाहे. साधारणपणे कुल्फी दूध अाटवून त्यामध्ये साखर मिसळून तयार केली जाते. स्वादासोबतच अाहाराच्या दृष्टीने कुल्फी अारोग्यदायी अाहे. कुल्फीमध्ये प्रोबायोटीक जिवाणूंचा वापर करून त्याची पाैष्टीकता वाढवता येते. कुल्फीमध्ये लॅक्टोबॅसिलस केजी, लॅक्टोबॅसिलस एसिडोफिलस इत्यादी प्रोबायोटिक जिवाणूचा वापर करता येतो. प्रोबायोटिक सूक्ष्मजीव हे नैसर्गिक आणि मित्रवर्गीय सूक्ष्मजीव आहेत, जे आपल्या शरीरातील सूक्ष्मजीवांचा समतोल राखण्यास मदत करतात.  

कुल्फीसाठी आवश्यक घटक पदार्थ 
गाय किंवा म्हैशीचे दूध, मलई, साखर, फळांचा रस, चॉकलेट, प्रोबायोटिक जिवाणू आणि रंग इत्यादी घटक कुल्फी बनवण्यासाठी आवश्यक असतात.

पाैष्टीक घटक
घटक ः प्रमाण
एकूण घन पदार्थ ः ३६ टक्के
फॅट ः २.५ ते १० टक्के
प्रथिने ः ३.५० टक्के
साखर ः १३ टक्के
लॅक्टीक ॲसिड ः ०.२० टक्के

प्रक्रिया
गायीचे किंवा म्हशीचे दधू ९० अंश सेल्सिअस तापमानाला १० मिनिटे गरम करावे.

  • दूध अर्धे अटेपर्यंत स्टेनलेस स्टीलच्या भांड्यात घोटावे
  • दुधाच्या १२ ते १५ टक्के साखर मिसळावी.
  • दूध कुल्फीसाठी अावश्‍यक घनतेपर्यंत घोटत राहावे.
  • अाधीच दुधामध्ये वाढवलेले प्रोबायोटिक जिवाणू (लॅक्टोबॅसिलस केजी, लॅक्टोबॅसिलस एसिडोफिलस) कुल्फीमिक्सच्या १० टक्के मिसळावेत.
  • फळांचा रस, चॉकलेट अाणि रंग मिसळावा (२ टक्के).
  • तयार कुल्फी मिक्स स्टेनलेस स्टीलच्या साच्यामध्ये भरुन -१८ ते -२० अंश सेल्सिअस तापमानाला ३० मिनिटांसाठी ठेवावे.
  • तयार कुल्फी -२० अंश सेल्सिअस तापमानाला फ्रीज मध्ये ठेवावी.

संपर्क ः समीर भागवत, ९८९०३८३२६५
(राष्ट्रीय दुग्ध संशोधन संस्था, कर्नाल, हरयाणा)

 

 

इतर कृषी प्रक्रिया
मोहापासून प्रक्रियायुक्त पदार्थमोहाची फुले झाडावर काही मर्यादित काळच उपलब्ध...
अनेक प्रक्रिया पदार्थांमध्ये सीताफळ गर...सीताफळ हे नाशवंत फळ असल्यामुळे त्यावर प्रक्रिया...
कच्च्या पपईपासून पेपेन निर्मितीपपई हे जवळजवळ वर्षभर उत्पादन देणारं पीक असून,...
मार्मालेड, टुटीफ्रुटी निर्मितीसाठी पपईपपई झाडांपासून वर्षभर फळे मिळतात; परंतु दूरच्‍या...
आरोग्यवर्धक फळांची भुकटीप्रक्रिया उद्योगामध्ये ग्राहकांच्या आवडीनुसार अणि...
कवठ प्रक्रियेला आहे संधीकवठ हे तसे दुर्लक्षित फळ. आंबट, गोड चवीमुळे...
पेरूची टॉफी, स्क्वॅश, गरपेरूमध्ये जीवनसत्त्व सी, कॅल्शिअम, फॉस्फरस, लोह,...
पेरू प्रक्रियेतून वाढवा फायदापेरू नाशवंत असल्यामुळे प्रक्रियेद्वारा पेरूचे...
बहुगुणी आवळ्याचे मूल्यवर्धनआवळा या फळाला आयुर्वेदामध्ये फार महत्त्व आहे....
शेंगा लाडू, चटणी उद्योगातून तयार केली...शेंगा लाडूसारख्या छोट्या व्यवसायापासून सुरवात...
सीताफळापासून नेक्टर, स्कॅश, अारटीएससीताफळ हे अनेक अावश्‍यक पोषक घटकांचा स्राेत अाहे...
आरोग्यदायी कडधान्य चिप्सतेलकट बटाटा चिप्सचे प्रमाण बाजारपेठेमध्ये वेगाने...
सोयाबीन प्रक्रिया उद्योगाची ‘साधना’लातूर जिल्ह्यातील मुरूड येथे राहणाऱ्या साधना...
चांगल्या अारोग्यासाठी ः प्रोबायोटिक्स...प्रोबायोटिक्‍स म्हणजे सजीव सूक्ष्मजीव. सुमारे एक...
प्रोबायोटिक कुल्फीकुल्फी हा गोठवलेला थंड आइस्क्रीमचा प्रकार...
टोमॅटो मूल्यवर्धनातून वाढवा फायदाबाजार जास्त प्रमाणात टोमॅटोची अावक झाल्यामुळे...
दर्जेदार उत्पादनासाठी फ्रिज ड्रायिंगरूढ झालेल्या यांत्रिक ड्रायर्सच्या तुलनेत फ्रिज...
विविध हंगामी फळांपासून बनवा जॅमहंगामानुसार विविध प्रकारची फळे उपलब्ध होतात....
प्रक्रिया उद्योगात नारळाला मागणीनारळाचा प्रत्येक भागाचा उपयोग प्रक्रिया...
मावा मलई निर्मितीतून मिळविले आर्थिक...जळगाव शहरामधील पिंप्राळा परिसरातील देवकाबाई...