Agriculture story in Marathi, sugarbeat processing | Agrowon

बीटचे विविध प्रक्रियायुक्त पदार्थ
सोनल चौधरी, संदीप पालवे
गुरुवार, 28 डिसेंबर 2017
 
भरपूर पोषण तत्त्व असलेल्या या कंदमुळाचा आहारात केवळ सॅलड म्हणून वापर मर्यादित असल्याचे दिसून येते. बीटपासून जर विविध प्रक्रिया केलेले पदार्थ बनवले तर बीटचा आहारात समावेश वाढवता येऊ शकतो. बीटपासून आर.टी. एस., जेली, मफिन्स असे पदार्थ तयार करता येतात. याशिवाय बीटपासून जॅम, मार्मालेड आणि लोणचे असे पदार्थसुद्धा बनवता येतात. त्यामुळे बीटचा आहारात वापर वाढवण्यासाठी बिटवर प्रक्रिया करणे सहज शक्‍य आहे.
 
भरपूर पोषण तत्त्व असलेल्या या कंदमुळाचा आहारात केवळ सॅलड म्हणून वापर मर्यादित असल्याचे दिसून येते. बीटपासून जर विविध प्रक्रिया केलेले पदार्थ बनवले तर बीटचा आहारात समावेश वाढवता येऊ शकतो. बीटपासून आर.टी. एस., जेली, मफिन्स असे पदार्थ तयार करता येतात. याशिवाय बीटपासून जॅम, मार्मालेड आणि लोणचे असे पदार्थसुद्धा बनवता येतात. त्यामुळे बीटचा आहारात वापर वाढवण्यासाठी बिटवर प्रक्रिया करणे सहज शक्‍य आहे.

बीटचे विविध पदार्थ
१) आर. टी. एस.
आर. टी. एस. म्हणजे तहान शमविणारे, पचनाला सोपे, भूक वाढविणारे रेडी टू सर्व्ह पेय. असे पेय विविध फळांपासून बनवतात. असेच आर. टी. एस. बीटपासूनसुद्धा बनवता येऊ शकते.

  • प्रथम बिट स्वच्छ धुऊन, साल काढून पुन्हा स्वच्छ धुऊन कापून घ्यावे.
  • बीटच्या कापलेल्या तुकड्यांचा मिक्‍सरमधून गर तयार करावा.
  • एक लिटर आर. टी. एस. तयार करण्यासाठी ८०५ मिली पाण्यात ९५ ग्रॅम साखर ढवळून त्यात ०.५ ग्रॅम सायट्रिक ॲसिड मिसळून उकळावे आणि त्यात १०० ग्रॅम बीटचा गर मिसळून उकळून गाळून घ्यावा.
  • तयार झालेले हे आर.टी.एस. ८५ अंश सेल्सिअस तापमानाला १५ मिनिटं तापवून गार करून बाटल्यांमध्ये भरून ठेवावे.

२) जेली

  • बिटचे साल काढून किसून घ्यावे.
  • किसलेल्या बीटच्या वजनाच्या दीडपट पाणी घेऊन ते उकळत ठेवावे. या उकळत्या पाण्यात किसलेले बीट टाकून १५-२० मिनिटे उकळून गाळून घ्यावे.
  • १०० मिली बीट सत्त्वामध्ये ६१ ग्रॅम साखर, ०.५ ग्रॅम सायट्रिक ॲसिड मिसळून उकळावे. २ ग्रॅम पेक्‍टिन मिसळून सतत ढवळत ठेवून, त्या मिश्रणाचा टी.एस.एस. हा ६५ अंश ब्रिक्‍स आला, की मिश्रण उकळणे थांबवावे.
  • या मिश्रणाला जेलीच्या साच्यात ओतून साचे एका ठिकाणी ३० मिनिटे किमान स्थिर ठेवावे.
  • तयार जेली पॅक करावी.

३) मफिन्स
मफिन्स सर्वसामान्यपणे फक्त मैद्यापासून बनवले जातात. मैदा हा आरोग्याला फारसा फायदेशीर नसल्याने जर त्यात बिटचा वापर केला तर मफिन्सचे पोषणमूल्य वाढवता येऊ शकते.

  • सर्वप्रथम १०० ग्रॅम मैदा आणि २ ग्रॅम बेकिंग पावडर एकत्र करून ३ ते ४ वेळा चाळून घ्यावे.
  • दुसऱ्या भांड्यात २५ ग्रॅम वनस्पती तूप आणि ८० ग्रॅम साखर एकत्र करावी. यामध्ये मैदा, बेकिंग पावडर आणि ३० ग्रॅम बिटचा गर एकत्र करून हे मिश्रण मफिन्सच्या पात्रात भरावे.
  • हे मफिन्स पात्र बेकिंग ओव्हनमध्ये २०० अंश सेल्सिअस तापमानाला २० मिनिटे बेक करावे. तयार मफिन्स गार करून सील बंद करावे.

संपर्क : संदीप पालवे, ८२७५४५२२०३
(के. के. वाघ अन्न तंत्रज्ञान महाविद्यालय, नाशिक)

 

 
 

इतर कृषी प्रक्रिया
मावा मलई निर्मितीतून मिळविले आर्थिक...जळगाव शहरामधील पिंप्राळा परिसरातील देवकाबाई...
अाैषधी गुणधर्मांनीयुक्त अाल्याचे लोणचे...आले हे स्वयंपाकात सूप, बिस्किटे आणि वड्यांच्या...
रोजगार शोधार्थ गाव सोडलेले निवृत्ती...शेतीतून शाश्‍वत उत्पन्नाची हमी नसल्यामुळे कोकर्डा...
शेतमाल प्रक्रियेसाठी सोपी यंत्रेभारतीय कृषी संशोधन परिषदेची ‘सिफेट’ ही अत्यंत...
प्रक्रियेपूर्वी तपासा दुधाची गुणवत्तादूध काढल्यानंतर दूध संकलन केंद्र, दूध शीतकरण...
प्रक्रिया उद्योगासाठी उपयुक्त यंत्रेप्रक्रिया उद्योगामध्ये विविध यंत्रांची आवश्यकता...
पाैष्टिक गुणवत्तेचे सोया दूधसोयाबीनमध्ये ४० टक्के प्रथिने, २० टक्के तेल व...
सोलर टनेल ड्रायरबाबत माहिती...सोलर टनेल ड्रायरमध्ये सफेद मुसळी, पान पिंपरी, हळद...
अर्जुन लागवडीसाठी निवडा दर्जेदार रोपेअर्जुन हा वृक्ष वनशेतीसाठी उत्तम आहे. अर्जुन...
मसाला प्रक्रिया उद्योगात अाहेत संधीमसाले व त्यावर आधारित प्रक्रियायुक्त पदार्थांना...
खरबूज प्रक्रियेत आहेत संधी...खरबूज हे अत्यंत स्वादिष्ट फळ. खाण्याच्या बरोबरीने...
गिरणी उद्योगातून उभारला उत्पन्नाचा शाश्...जळगाव शहरातील पुष्पा विजय महाजन यांनी एका...
भोंगळेंचा शुद्ध नीरेचा ‘कल्पतरू' ब्रँडमाळीनगर (ता. माळशिरस, जि.सोलापूर) येथील नीलकंठ...
मका उत्पादनवाढ अन् प्रक्रियेलाही संधीमका उत्पादकता वाढीसाठी एकेरी संकरित, उशिरा पक्व...
उत्तम व्यवस्थापनातून बांबूपासून मिळते...गेल्या भागामध्ये आपण व्यावसायिक बांबू लागवड,...
शेवग्याच्या पानापासून पराठा, चहाआहारतज्ज्ञांच्या मते शेवग्याच्या शेंगा व झाडाची...
प्रक्रिया उद्योगातून घेतली उभारीमुलांच्या शिक्षणासाठी औरंगाबाद शहरात स्थायिक...
पशुधनाला हवा भक्कम विमा महापूर, दुष्काळ, गारपीट, चक्री वादळे, वीज पडणे...
फणसाचा दुग्धजन्य पदार्थांमध्ये वापरफणसाच्या गऱ्यांना शहरी बाजारपेठेत मागणी आहे....
युवकाची 'वंडरफूल' डाळिंब ज्यूस निर्मितीसोलापूर येथील रविराज माने या तरुणाने बाजारपेठेतील...