agriculture story in marathi, Why people reject city trees | Agrowon

शहरी लोक झाडे नाकारताहेत...
वृत्तसेवा
शुक्रवार, 11 जानेवारी 2019

डेट्राइट शहरातील एक चतुर्थांश लोकांना शक्य असूनही आणि मोफत झाडे उपलब्ध असूनही झाडांना नकार दिला. अमेरिकेतील न्यूयॉर्क ते लॉस एन्जेलिस शहरामध्ये झाडांच्या लागवडीसाठी राबवल्या जाणाऱ्या कार्यक्रमाअंतर्गत २०११ आणि २०१४ मध्ये डेट्राइट शहरातील ७४२५ पात्र रहिवाशांशी संपर्क करण्यात आला. त्यातील १८०० पेक्षा अधिक लोकांनी (अंदाजे प्रमाण २५ टक्के) ‘झाड नको’ असे नोंदवले होते. व्हर्मोंट विद्यापीठातील संशोधकांनी शहरातील झाडे लावण्याच्या कार्यक्रमाला असलेल्या विरोधामागील कारणांचा शोध घेण्याचा प्रयत्न केला.

डेट्राइट शहरातील एक चतुर्थांश लोकांना शक्य असूनही आणि मोफत झाडे उपलब्ध असूनही झाडांना नकार दिला. अमेरिकेतील न्यूयॉर्क ते लॉस एन्जेलिस शहरामध्ये झाडांच्या लागवडीसाठी राबवल्या जाणाऱ्या कार्यक्रमाअंतर्गत २०११ आणि २०१४ मध्ये डेट्राइट शहरातील ७४२५ पात्र रहिवाशांशी संपर्क करण्यात आला. त्यातील १८०० पेक्षा अधिक लोकांनी (अंदाजे प्रमाण २५ टक्के) ‘झाड नको’ असे नोंदवले होते. व्हर्मोंट विद्यापीठातील संशोधकांनी शहरातील झाडे लावण्याच्या कार्यक्रमाला असलेल्या विरोधामागील कारणांचा शोध घेण्याचा प्रयत्न केला. ही कारणे टाळून पुन्हा एकदा हरित डेट्राइट हा कार्यक्रम राबवण्यास सुरुवात झाली आहे.

सातत्याने होत असलेल्या वृक्षतोडीमुळे पर्यावरणाची हानी होत आहे. नवी झाडे लावण्यासाठी सर्वत्र प्रोत्साहन दिले जात आहे. असाच एक झाडे लावण्याचा कार्यक्रम अमेरिकेतील मुख्य शहरांमध्ये (न्यूयॉर्क ते लॉस एन्जेलिस) हाती घेण्यात आला होता. २०११ आणि २०१४ मध्ये राबवलेल्या या कार्यक्रमामध्ये एकट्या डेट्राइट शहरातील पात्र रहिवाश्यांपैकी २५ टक्के लोकांनी झाडांना नकार दिला. या मागील नेमक्या कारणांचा शोध व्हर्मोंट विद्यापीठातील संशोधिका ख्रिस्टीन कॅर्मिचेल यांनी घेतला आहे. त्यांनी मौरीन मॅकडोनौघ यांच्यासह तीन वर्षे या प्रकल्पाचा अभ्यास केला. या संशोधनाचे निष्कर्ष सोसायटी अॅण्ड नॅचरल रिसोर्सेस जर्नल मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

संशोधनाविषयी माहिती देताना ख्रिस्टीन कॅर्मिचेल म्हणाल्या, की वस्तूतः पर्यावरण संरक्षणामध्ये रुची असूनही, स्थानिक प्रशासनाच्या वतीने राबवलेल्या कृती कार्यक्रमामुळे व पूर्वीच्या अनुभवामुळे लोकांनी त्याकडे पाठ फिरवली. मोकळ्या जागा व रस्त्यावरील झाडांच्या संदर्भातील मागील अनुभव चांगला नव्हता. एकट्या २०१४ मध्ये शहरामध्ये लावलेल्या झाडांपैकी २० हजार झाडे मृत किंवा धोकादायक स्थितीमध्ये असल्याचा अंदाज आहे. प्रशासनाने झाडांच्या लागवडीनंतर त्यांची निगा घेण्याच्या कामासाठी आर्थिक तरतूदच केली नव्हती.
-घराजवळ झाडांच्या लागवडीबरोबरच देखभालीची जबाबदारी पडण्याचा धोका लक्षात घेता दीर्घकाळ रहिवाश्यांनी नवी झाडे लावण्यालाच नकार दिला.
-जरी शासकीय जागेमध्ये झाडे लावावयाची असली, तरी त्याची योग्य निगा होत नाही, ही बाब अनेकांनी अधोरेखित केली.
-झाडांची निवड करण्याचा निर्णयही लोकांना स्वतः घ्यावयाचा आहे. कोणीतरी दुसऱ्याने निवडलेली झाडे लावण्यामध्ये उत्साह कसा वाटेल, असाही प्रश्न एकाने केला.

हिरवे शहर

  • शहरी भागामध्येही झाडांची लागवड आणि संवर्धन व्हावी, या उद्देशाने हरित डेट्राइट या ना नफा तत्त्वावरील प्रकल्पाला सुरुवात केली आहे. यात मागील चुका टाळण्याचा प्रयत्न असून, शहरी वातावरणामध्ये तग धरतील, अशा झाडांची निवड करण्यात येत आहे. त्यात तीन वर्षांची देखभाल अंतर्भूत आहे.
  • यात लोकांमध्ये जागरुकता आणण्यासाठी प्रयत्न केले जात असले, तरी लोकांच्या आवडी व निवडीचा पर्याय खुला ठेवण्याचा सल्ला ख्रिस्टीन कॅर्मिचेल देतात.

एक धडा सर्वांसाठी

  • दी ग्रिनिंग डेट्राइट च्या मोनिका ताबारेस म्हणाल्या, की शहराच्या वनविभागातून आर्थिक निधीत वाढ केली असून, लोकांचा सहभाग वाढवण्यासाठी प्रयत्न केले जात आहेत.
  • यात केवळ झाडे लावण्यासाठी लोकांना एकत्र आणले जात नाही, तर समाजासाठी आणि भविष्यासाठी झाडे कशी महत्त्वाची आहेत, यावर काम केले जात आहे.
  • डेट्राइट येथील अनुभवाचा फायदा विविध शहरात राबविण्यात येणाऱ्या ना नफा कार्यक्रमांसाठी होऊ शकतो. 

इतर बातम्या
आज संत तुकाराम बीजदेहू, जि. पुणे  : जगद्‌गुरू संत श्री तुकाराम...
आनंदी देशांच्या यादीत भारताचे स्थान...न्यूयॉर्क : देशातील आनंदाला ओहोटी लागल्याचे...
राज्यात शंभर लाख टन साखर उत्पादनभवानीनगर, जि. पुणे ः राज्यात ३० टक्के हुमणीग्रस्त...
मध्य महाराष्ट्र, मराठवाड्यात अवकाळीची...पुणे : रविवारी, सोमवारी पुन्हा काही अंशी...
बॅंक कर्मचाऱ्याच्या दक्षतेमुळे मोदी...लंडन : पंजाब नॅशनल बॅंकेची हजारो कोटींची फसवणूक...
नाशिक जिल्हा बँकेने रेणुकादेवी संस्थेचा...नाशिक : जिल्हा सहकारी बँकेच्या संचालक मंडळासमोर...
शेतकऱ्यांचा 'वसाका' प्रशासनाला घेरावनाशिक  : देवळा तालुक्यातील वसंतदादा सहकारी...
मीटर रीडिंगची पूर्वसूचना संदेशाद्वारे...सोलापूर  : ग्राहकांची गैरसोय होऊ नये, मीटर...
दिव्यांग मतदारांना सुविधा द्या :डॉ....सोलापूर : दिव्यांग मतदारांना मतदान करण्यासाठी...
`आंब्याचा दर्जा सुधारण्यासाठी प्रयत्न...वेंगुर्ले, जि. सिंधुदुर्ग :  कोकणातील आंबा...
कोल्हापुरात २३०० हेक्टरवर उन्हाळी पेरणीकोल्हापूर  : जिल्ह्यात उन्हाळी हंगामाची...
नंदुरबार जिल्ह्यात पाणीटंचाई गंभीरनंदुरबार  : जिल्ह्यातील पाणीटंचाई वाढत आहे....
स्मार्ट प्रकल्पाचा केंद्रबिंदू शेतमाल ‘...पुणे : राज्यातील बहुतेक शेतकऱ्यांना आता पिकवायचे...
पुणे विभागात ४१५ टॅंकरने पाणीपुरवठापुणे : विभागात पाणीटंचाईच्या झळा दिवसेंदिवस तीव्र...
रणजितसिंहाच्या भाजप प्रवेशाने खरच...सोलापूर ः सोलापूर जिल्ह्यातील विशेषतः पश्चिम...
काँग्रेस-राष्ट्रवादीचे प्रत्येकी बारा...मुंबई ः आगामी लोकसभा निवडणुकीसाठी राज्यातील...
पूर्व विदर्भात गारपीटपुणे  ः दोन दिवसांपूर्वी मध्य भारतात तयार...
राज्यात १७८ तालुक्यांत भूजल चिंताजनकपुणे ः कमी झालेला पाऊस, वाढत असलेला पाण्याचा उपसा...
आचारसंहिता भंगाच्या ७१७ तक्रारीमुंबई : नागरिकांना आचारसंहिता भंगाच्या तक्रारी...
दरामुळे साखरेचा रंग फिकाकोल्हापूर : साखरेचे विक्री मूल्य वाढविल्यानंतरही...